PL101911B1 - Method and apparatus for setting out straight lines - Google Patents

Description

Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do tyczenia linii prostej z bezkierunkowym zródlem promieniowania. Wynalazek jest przeznaczony do jednoznacznego okreslania linii prostej w przestrzeni, zwlaszcza dla celów geodezyjnych, nawigacyjnych i budowlanych.

Stan techniki. Znane sa urzadzenia do tyczenia linii prostej, skladajace sie z dwóch zasadniczych zespolów a mianowicie zródla promieniowania i z odbiornika, z których to zespolów tylko jeden jest kierunkowy.

Znane jest urzadzenie z bezkierunkowym zródlem promieniowania, którego odbiornik kierunkowy sklada sie z korpusu z obiektywu i z pierscienia czulych na podczerwien, chlodzonych elementów pólprzewodnikowych, umieszczonych w izolowanej szczelinie, zwlaszcza powietrznej, a takze z magnesu z pierscieniowa przerwa oraz z zespolu kierujacego wiazke promieniowania na pierscien elementów pólprzewodnikowych, które sa polaczone z odpowiednim sygnalizujacym ukladem elektronicznym.

Niedokladnosc padania wiazki promieniowania w stosunku do tyczonej linii prostej wywoluje w ukladzie sygnalizacyjnym sygnal róznicowy, generowany we wzajemnie przeciwleglych elementach pierscienia.

Zasadniczymi elementami zespolu kierujacego wiazka promieniowania jest stozkowy selektor i specjalnie dobrany reflektor.

Dzialanie tego znanego urzadzenia polega na tym, ze skupiona w ognisku obiektywu wiazka promieniowania, padajaca na wierzcholek, wzglednie na okreslony punkt sciany bocznej stozka selektora, zostaje odbita od jego powierzchni, skierowana jako rozszczepiona wiazka na eliptyczna lub paraboliczna czasze reflektora i po odbiciu od reflektora powinna zostac skupiona ponownie na jednym z elementów pólprzewodnikowych pierscienia mangetycznego, polaczonego z róznicowym, elektronicznym ukladem sygnalizacyjnym.

Znane jest równiez urzadzenie do tyczenia linii prostej, skladajace sie z bezkierunkowego odbiornika i kierunkowego zródla promieniowania, którego wiazka jest dzielona na strefy o zróznicowanych czestotliwosciach modulowane mechanicznie.2 101911 P Istota wynalazku. Istota wynalazku polega na tym, ze urzadzenie do tyczenia linii prostej sklada sie ze zródla promieniowania, zwlaszcza elektromagnetycznego, oraz kierunkowego odbiornika promieniowania, polaczonego za posrednictwem ukladu elektronicznego z sygnalizatorami, przy czym odbiornik sklada sie z korpusu na którym zamocowane sa: obiektyw, selektor kierunkowy, czujnik zasadniczy i zespól czujników pomocniczych z których kazdy jest polaczony z odpowiednim elementem ukladu elektronicznego, generujacym sygnal informacyjny zasadniczy, a inne sygnal informacyjny pomocniczy.

Rozbiezna wiazka promieniowania, wysylana ze zródla promieniowania,pada na obiektyw, zostaje przez ten obiektyw skupiona i—w przypadku dokladnego ustawienia osi odbiornika na tyczonej linii prostej — trafia na wlot kanalu optycznego selektora kierunkowego, a nastepnie, rozbiegajac sie nieco poza ogniskiem obiektywu, trafia na caly czujnik zasadniczy, generujacy sygnal o czestotliwosci f1, a — w przypadku niezupelnie dokladnego ustawienia osi odbiornika na tyczonej linii prostej— trafia jako wiazka skupiona na jeden z czujników pomocniczych, generujacych — kazdy oddzielnie — sygnal o czestotliwosci f2, przekazywany z jednego czujnika do lewego sygnalizatora, a z drugiego czujnika do drugiego sygnalizatora.

Zaleta urzadzenia wedlug wynalazku jest przede wszystkim duza dokladnosc przy bardzo prostej i latwej do pfeslugi konstrukeji.

Objasnienie rysunku. Przedmiot wynalazku jest pokazany w przykladzie wykonania na rysunku, którego fig. 1 przedstawia schemat urzadzenia, fig. 2 — selektor kierunkowy w widoku od strony obiektywu, a fig. 3 — ten sam selektor w przekroju poosiowym.

Przyklad. Urzadzenie wedlug wynalazku do tyczenia linii prostej sklada sie z bezkierunkowego zródla 1 promieniowania, które przemieszcza sie w otoczeniu tyczonej linii 2 prostej, oraz z kierunkowego odbiornika 3 promieniowania, który ustawia sie na tyczonej linii 2 prostej, a który sklada sie z sygnalizatorów, którymi w tym przykladzie sa sluchawki lewa 4 i prawa 5, z ukladu elektronicznego 6 oraz z zamocowanych w niepokazanym na rysunku korpusie: obiektywu 7, selektora 8 kierunkowego, czujników 9 i 10 pomocniczych i czujnika 11 zasadniczego. Promieniowanie zródla 1 jest modulowane w postaci wiazki 12 o szerokim kacie rozsylu i dlugosci fali 1 Mm. Wiazka 12 promieniowania, wybiegajaca ze zródla 1, pada na obiektyw 7 i tu skupiona dochodzi punktowo albo do scianek 13 i 14 bocznych, albo do wlotu kanalu 15 optycznego selektora 8 kierunkowego, który przepuszcza wiazke 12 na czujnik 11 zasadniczy wylacznie wówczas, kiedy wiazka 12 biegnie dokladnie po tyczonej linii 2 prostej i to w ten sposób, ze poza wlotem kanalu 15 optycznego selektora 8 wiazka 12 rozbiega sie nieco i obejmuje caly czujnik 11 zasadniczy.

Przy innych polozeniach zródla 1 promieniowania, a wiec przy innych torach wiazki 12, niezgodnych ztyczona linia 2 prosta, ale lezacych w polu widzenia odbiornika 3, scianki 13 i 14 boczne stozka selektora 8 kieruja wiazke 12 na jeden z czujników 9 lub 10 pomocniczych.

Jezeli zródlo 1 promieniowania znajduje sie po prawej stronie tyczonej linii 2 prostej, wówczas prawy sygnalizator 5 wydaje dzwiek o czestotliwosci f2, a lewy sygnalizator 4 milczy.

Jezeli zródlo 1 promieniowania znajduje sie po lewej stronie tyczonej linii 2 prostej, wówczas lewy sygnalizator 4 wydaje dzwiek o czestotliwosci f2, a prawy sygnalizator 5 milczy.

Jezeli zródlo 1 promieniowania trafi na linie 2 prosta, która jest tyczona, to wówczas obydwa sygnalizatory lewy 4 i prawy 5 wydaja sygnaly o czestotliwosci f1. Wyjscie zródla 1 promieniowania z pola widzenia kierunkowego odbiornika 3 powoduje zanik sygnalu w obu sygnalizatorach 4 i 5.

Claims (2)

Zastrzezenia patentowe

1. Urzadzenie do tyczenia linii prostej, w którego korpusie zamocowane sa kolejno wzdluz drogi promieniowania: obiektyw, selektor kierunkowy i po bokach tego selektora czujniki pomocnicze, a z tylu czujnik zasadniczy, znamienne tym, ze odbiornik (3) polaczony jest dodatkowo z ukladem (6) elektronicznym, generujacym sygnaly informacyjne, z którego sygnalizatorami (4 i 5) jest polaczony kazdy z czujników (9 i 10) pomocniczych i czujnik (11) zasadniczy.

2. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne t y m„ ze selektor (8) kierunkowy zamocowany jest w korpusie odbiornika (3) w ten sposób ze wlot kanalu (15) selektora (8) znajduje sie w ognisku obiektywu (7) i wiazka (12) promieniowania, rozbiegajac sie nieco poza ogniskiem, obejmuje caly czujnik (11) zasadniczy.101 911 a h 10