Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do kotwienia stropów górniczych umieszczone na prowadnicy manipulatora wietniczego, przeznaczone do wiercenia otworów strzalowych i kotwiowych w skalach metoda obrotowa oraz do osadzania w otworach kotwi klejowych lub ekspansywnych bedacych elementami obudowy górniczej Po osadzeniu kotwi urzadzenie sluzy równiez do zakrecania nakretek kotwiowych. ¦ Znane sa specjalne urzadzenia do kotwienia stropu np. z opisu patentowego nr 92734. Maja one za zadanie wiercenie otworów w stropie i osadzenie w nich kotwi. Do osadzania kotwi sluza zespoly dostosowane do podnoszenia kotwi, wprowadzenia jej do otworu w stropie oraz jej unieruchomienia np. przez wkrecanie sruby rozchylajacej w otworze elementy kotwi. Znane sa rozwiazania umozliwiajace wiercenie w stropie i zakladanie kotwi za pomoca jednego manipulatora, który zawiera podwójna prowadnice z jednym lozem do prowadzenia wiertarki, a drugim do prowadzenia zespolu do zakladania kitwi, zwanego zakretakiem. Z chwila wywiercenia otworu i wyciagnieciu z niego zerdzi wraz z wiertlem obraca sie te podwójna prowadnice wzgledem wzdluznej osi tak, aby kotew zalozona zawczasu, np. w trakcie wiercenia, znalazla sie pod otworem, po czym uruchamia sie zespól do osadzaniakotwi. < Znane sa równiez urzadzenia zaopatrzone np. w dwa manipulatory do wiercenia otwornw strzalowych i w jeden manipulator z podwójna prowadnica do kotwienia. Urzadzenie takie jest duze i ciezkie i nie nadaje sie do pracy w trudnych warunkach górniczych, np. w waskich chodnikach lub w ciasnych wyrobiskachi w takich wypadkach osadzanie kotwi i zakrecanie ich nakretek odbywa sie recznie lub za pomoca innych urzadzen.Czesto wystepujace zmiany warunków geologiczno-górniczych wymagaja zmiany metody kotwienia i przejscia z obudowy wykonywanej kotwiami klejowymi na obudowe wykonywana kotwiami ekspansywnymi Do osadzania kotwi klejowej stosuje sie zywice syntetyczna w polaczeniu z utwardzaczem. Wymieszanie tych skladników w czasie osadzania kotwi wymaga wprowadzenia jej do otworu na obrotach z odpowiednio wolnym posuwem, a po zastygnieciu zywicy zakreca sie nakretke kotwiowa bez obrotów kotwy. Osadzanie kotwi ekspansywnej w otworze wykonywane jest szybszym posuwem i bez jej obrotów, a po oparciu glowicy kotwi o dno otworu, wymagane jest obracanie kotwi az do chwili zaklinowania glowicy w otworze. Po tej operacji¦1 99 994 nastepuje zakrecenie nakretki kotwiowej i docisniecie nia plyty stropowej do stropu, celem silnego spiecia skalnych warstw stropowych. Przejscie z jednej metody kotwienia na druga wymaga dodatkowo zmiany urzadzenia, co prowadzi do stosowania w przodku górniczym kilku róznych maszyn roboczych równoczesnie.Celem wynalazku jest urzadzenie, które miesci sie na jednym manipulatorze wiertniczym, a które sluzy do wykonywania czynnosci wiercenia otworów w skalach oraz osadzania i wkrecania w tych otworach kotwi ekspansywnych badz klejowych. « Urzadzenie do kotwienia stropów górniczych wedlug wynalazku umieszczone jest na prowadnicy manipulatora wiertniczego ima silnik hydrauliczny lub pneumatyczny, napedzajacy przekladnie zebata. « Przekladnia zebata jest przelaczana samoczynnie ukladem dzwigni a jej wrzeciono sklada sie z dwóch elementów, zewnetrznego i wewnetrznego, mogacych obracac sie z jednakowa lub rózna predkoscia obrotowa.Wewnetrzne wrzeciono posiada przesuwna nasadke z gniazdem dla trzymania kotwi, a zewnetrzne wrzeciono ma nasadke stala dla osadzania nakretki kotwiowej. Podczas zakrecania nakretki kotwiowej koniec kotwy jest trzymany przez nasadke, która poprzez wrzeciono wewnetrzne i kolo zebate jest blokowana przez sprzeglo z obudowa kadluba. Urzadzenie ma samoczynny mechanizm przelaczania kól zebatych z pozycji wiercenia na pozycje zakrecania [odwrotnie, skladajacy sie z ukladu dzwigni, kolka, sprezyny i krzywki. Kolek przy wycofywaniu sie urzadzenia po skonczonym zakrecaniu nakretki kotwiowej, napotyka na krzywke zamocowana na prowadnicy i slizgajac sie po niej stwarza opór dla zadzialania ukladu dzwigni. Urzadzenie wedlug wynalazku jest przewidziane glównie do pracy z prowadnica umieszczona na manipula¬ torze wiertniczym. Prowadnica nadaje urzadzeniu prostoliniowy ruch posuwisto-zwrotny, konieczny przy wierceniu otworów i osadzaniu kotwi. Na czas wiercenia otowrów strzalowych i kotwiowych w skalach w gniazdo wrzeciona zakretaka wklada sie wiertlo zaopatrzone w ostrza wiercace. Po wykonaniu otworów kotwiowych wklada sie w miejsce wiertla kotew wraz z nalozona na nia plyta stropowa i nakrecona na jej koniec nakretka. Nastepnie uruchamia sie posuw i wprowadza kotew do otworu z obrotami lub bez obrotów, co zalezy od rodzaju osadzanej kotwy. Po wprowadzeniu kotwy klejowej do otworu nastepuje samoczynne przelaczenie przekladni zebatej urzadzenia z pozycji wiercenia na pozycje zakrecania, które odbywa sie przy malej liczbie obrotów i duzym momencie obrotowym. Przy wlaczonej pozycji zakrecania nasadka nakretki obraca sie i zakreca, natomiast nasadka kotwy jest zablokowana prze obrotem, lecz gwintowany koniec kotwy wsuwa ja do wewnatrz wrzeciona uginajac sprezyne. Po zakreceniu nakretki i wycofaniu urzadzenia sprezyna wypycha nasadke kotwy w polozenie wyjsciowe. • Urzadzenie wedlug wynalazku przedstawione jest na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia urzadzenie w widoku z boku w polozeniu na manipulatorze wiertniczym, natomiast fig. 2 przedstawia jego przekrój podluzny. * Silnik 1 napedza uzebiony walek 2, na którym osadzone jest na stale zebate kolo 3. Uzebiony walek 2 jest w ciaglym zazebieniu z przesuwnym zebatym kolem 4, które osadzone jest obrotowo na zewnetrznym wrzecionie 5.Wrzeciono 5 posiada zebate sprzeglo 6, zazebiajace sie ze sprzegelm zebatego kola 4. Wysprzegle- nie kola 4 ze sprzegla 6 nastepuje przy przesunieciu w lewo przesuwki 7. Przesuwka 7 tym samym ruchem przesuwa równiez zebate kolo 8, wyzebiajac je ze sprzegla 9, a sprzeglajac ze sprzeglem 10, nalezacym do zewnetrznego wrzeciona 5. Równiez ten sam ruch przesuwki w lewo powoduje zazebienie sie zebatego kola 8 z zebatym kolem 3. Zebate kolo 8 osadzone jest przesuwnie na wielowypuscie wewnetrznego wrzeciona 11, w srodku którego umieszczona jest przesuwnie, równiez na wielowypuscie, nasadka 12 z kotwiowym gniazdem 13. Nasadka 12 nie moze obracac sie wzgledem wewnetrznego wrzeciona 11, lecz moze sie przesuwac pod dzialaniem sprezyny 14, wzglednie pod dzialaniem konca kotwy przy zakrecaniu nakretki kotwiowej 26. • Sprezyna 14 sluzy do cofniecia w polozenie wyjsciowe nasadki 12. Nasadka 15 z gniazdem 16 sluzy do przeniesienia momentu obrotowego na nakretke kotwiowa podczas zakrecania.Podczas koncowej fazy wprowadzenia kotwy do otworu, uklad dzwigni 17 zostaje nacisniety przez strop wyrobiska górniczego i urzadzenie zostaje przesterowane z pozycji wiercenia na pozycje zakrecania. Uklad dzwigni 17 przesuwa sworzen 18 o polowe skoku przesuwki 7. Druga polowe skoku wykonuje przesuwka 7 wraz ze sworzniem 18 samoczynnie, bez udzialu nacisku na uklad dzwigni 17. Ta druga polowa skoku jest wywolywana kulka 19 pod dzialaniem sprezyny 20 na dwa skosne wyciecia 21 w sworzniu 18. W polowie skoku przesuwki 7, wszystkie kola zebate i sprzegla sa w polozeniu zerowym i nie zazebiaja sie. W drugiej polowie skoku przesuwki 7 a wraz z nia zebatych kól 4 i 8 nastepuje elastyczne zazebienie kola 3 i 8 oraz sprzegla 10. < Wdolnej czesci ukladu dzwigni 17 umieszczony jeat w otworze kolek 22 dociskany sprezyna 23. Przy ruchu wycofywania urzadzeniaw polozenie wyjsciowe, kolek 2i napotyka na odpowiednio dobrany opór krzywki 24, wykonanej w postaci dwóch tówni pochylych i zamocowanych na prowadnicy 25 urzadzenia.Na rysunku fig. 2«przedstawiono polozenie kól zebatych urzadzenia w pozycji zakrecania. Silnik 199 994 3 napedza kolejno uzebiony walek 2, zebate kolo 4, sprzeglo 6, wrzeciono 5 oraz nasadke 15, która przenosi obroty na kotwiaca nakretke 26, powodujac jej zakrecanie. Kotew przy tym polozeniu zebatych kól 4 i 8 jest unieruchomiona przed obrotem. Kotew umieszczona jest w gniezdzie 13 nasadki 12 i poprzez wewnetrzne wrzeciono 11, zebate kolo 8 i sprzeglo 9 zablokowana jest z kadlubem przekladni urzadzenia. -¦ Przesterowanie urzadzenia z zakrecania na wiercenie nastepuje przy jego ruchu wycofywania w lewo.Krzywka 24 poprzez kolek 22 dziala na uklad dzwigni 17 i sworzen 18. Dzwignia 17 jest osadzona obrotowo na kadlubie urzadzenia na przegubie 27, a drugi koniec dzwigni 17 jest zamocowany do pierscienia 28 usytuowane¬ go w obszarze nasadki 15 za pomoca lacznika 29. Kulka 19 po osiagnieciu wierzcholka wyciecia 21 przerzuca samoczynnie przesuwke 7 wraz z zebatymi kolami 4 i 8 i ustala ich polozenie. Podczas ruchu w lewo zebate kolo 4 wychodzi z zasprzeglenia ze sprzeglem 6 i obraca sie luzno.Natomiast zebate kolo 8 wysprzegla sie ze sprzegla 9, a przy dalszym ruchu w lewo wchodzi w zazebienie z zebatym kolem 3 i ze sprzeglem 10, bedacym elementem wrzeciona 5. Sprzeglo 10 powoduje wzajemne zlaczenie wrzeciona zewnetrznego 5 z wrzecionem 11, a zebate kolo 8 poprzez zebate kolo 3 i uzebiony walek 2 nadaje im obroty od silnika 1. W tym momencie gniazda 13 i 16 maja te sama predkosc obrotowa. < PL