Opis patentowy opublikowano: 30.09.1978 97593 MKPG0R«M/07 Int. CI.2 G08G 1/07 .CZYTELNIAl Urzedu Pulec.1*-- ¦"¦ - \ Mdlii tacw Twórca wynalazku: Zenon Mikolajczyk Uprawniony z patentu: Zenon Mikolajczyk, Torun (Polska) Elektryczny uklad drogowej sygnalizacji swietlnej zwlaszcza dla trakcji tramwajowej Przedmiotem • wynalazku jest elektryczny uklad drogowej sygnalizacji swietlnej zwlaszcza dla dwutorowej trakcji tramwajowej. Uklad przez za¬ palenie czerwonego lub zielonego swiatla na sy¬ gnalizatorach okresla miejsce tramwaju w sto¬ sunku do skrzyzowania toru jezdnego z droga lub ulica a tym samym zatrzymuje lub urucha¬ mia przejazd pojazdów drogowych.Znany uklad drogowej sygnalizacji swietlnej dla trakcji tramwajowej zbudowany jest z sygna¬ lizatora, w którym sa umieszczone zarówki za¬ silane z przewodu jezdnego za pomoca pantogra¬ fu i dodatkowego przewodu elektrycznego umie¬ szczonego równolegle wzdluz linii tramwajowej na izolatorach na dlugosci niebezpiecznego odcin¬ ka tej linii (okolo 100 mb).Wada tego rozwiazania jest iskrzenie wywoly¬ wane nierównomiernym naciagiem obu przewo¬ dów. Brak jest równiez swiatla ostrzegawczego (zóltego) przed zapaleniem sie swiatel stopu (czer¬ wonego), co stwarza zagrozenie dla ruchu pojaz¬ dów w rejonie skrzyzowania.Celem wynalazku jest usuniecie wymienionych wad czyli zwiekszenie bezpieczenstwa w miej¬ scach skrzyzowania toru jezdnego z droga lub ulica.Cel ten zostal osiagniety dzieki zbudowaniu e- lektrycznego ukladu wedlug wynalazku zasilanego z sieci przez przewód jezdny i szyny tramwajowe przy czym szyny sa polaczone z jednym koncem cewek; zal./wyl. dwóch przekazników o podtrzy¬ mywaniu magnetycznym, dwóch przekazników o regulowanej zwloce odpadania oraz stycznika po¬ przez jeden rezystor (lub piec rezystorów pola¬ czonych równolegle). Drugie konce cewek zala^ czajacych przekazników o podtrzymaniu magne¬ tycznym sa polaczone z przewodem jezdnym po¬ przez swoje styki bierne i sanki zalaczeniowe, na- . tomiast drugie konce cewek wylaczajacych tych przekazników sa polaczone z przewodem jezdnym poprzez ich styki czynne i sanki wylaczeniowe.Jeden z przekazników o regulowanej zwloce odpadania polaczony jest z przewodem jezdnym poprzez styk czynny stycznika i zaleznie od toru poruszania sie tramwaju poprzez styk czynny pierwszego przekaznika o podtrzymaniu magne¬ tycznym lub styk czynny drugiego przekaznika o podtrzymaniu magnetycznym i odpowiednio 'sanki zalaczajace pierwszej lub drugiej pary. Stycznik jest polaczony z przewodem jezdnym poprzez rów¬ nolegle polaczone styki czynne pierwszego i dru¬ giego przekaznika o podtrzymaniu magnetycz¬ nym. Drugi przekaznik o regulowanej zwloce od¬ padania jest polaczony z przewodem jezdnym po¬ przez swój styk bierny, styk czynny pierwszego przekaznika o regulowanej zwloce odpadania i styk czynny stycznika.Zastosowanie dwóch przekazników o podtrzy¬ maniu magnetycznym wyposazonych w cewki za- 97 593•7593 laczeniowe i wylaczeniowe eliminuje iskrzenie w przewodach jezdnych.Dla informowania motorniczego tramwaju jak równiez kierowce pojazdu zblizajacego sie do " skrzyzowania o tym, jakie swiatla swieca sie na 5 sygnalizatorach jak równiez o awariach ukladu, do oswietlenia sygnalizatorów zastosowano zarów¬ ki polaczone szeregowo, z których jedna zarówka z szeregu jest wlaczona w obwód powtarzacza sygnalów. Takie rozwiazanie umozliwia jednoob- i0 wodowe zasilanie dwóch sygnalizatorów i pow¬ tarzacza sygnalów. Przepalenie sie którejkolwiek zarówki powoduje brak swiatla równiez w pow¬ tarzaczu, co bedzie sygnalem dla osób prowadza¬ cych pojazdy dla zachowania szczególnej ostroz- 15 nosci. • Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia schemat ideowy ukladu sygna-i ¦lizacji drogowej dla linii dwutorowej a fig. 2 — 2o polaczenie sanek zal/wyl. dla linii jednotorowej, dwukierunkowej.Uklad wedlug wynalazku zasilany jest z sieci przez przewód jezdny i szyny. Szyny polaczone sa z jednymi koncami cewek; zalaczajacej Iz i 25 wylaczajacej Iw, 2z i 2w dwóch przekazników o podtrzymywaniu magnetycznym odpowiednio 1P i 2P, dwóch przekazników o regulowanej zwloce odpadania 3P i 4P oraz stycznik 5s poprzez rezy¬ stor 23 (lub rezystory 23, 24, 25, 26 i 27 polaczone równolegle). Drugi koniec cewki Iz przekaznika 1P polaczony jest z przewodem jezdnym poprzez jego styk bierny 9, wylacznik 33 bezpiecznik 32a i zalaczeniowe sanki pierwszej pary 28, przy czym z punktem znajdujacym sie miedzy styka¬ mi biernym 9, a wylacznikami 33 polaczony jest styk czynny 6 przekaznika 1P. Styk ten z jed¬ nej strony jest polaczony z dolnymi zaciskami styku czynnego 10 przekaznika 2P, z drugiej stro¬ ny poprzez styk czynny 18 stycznika 5s z dru¬ gim koncem cewki przekaznika 3P. Drugi ko¬ niec cewki 2z przekaznika 2P polaczony jest z przewodem jezdnym przez styk bierny 13 tego przekaznika, wylacznik 34, bezpiecznik 32c i za¬ laczeniowe sanki drugiej pary 29. Punkt obwodu miedzy stykiem 13 a wylacznikiem 34 jest pola¬ czony z górnym zaciskiem styku 10 przekaznika 2P.Cewki Iw przekaznika 1P i 2w przekaznika 2P sa polaczone swymi drugimi koncami z przewo¬ dem jezdnym odpowiednio poprzez styk czynny 7 przekaznika 1P, bezpiecznik 32b i wylaczenio¬ we sanki pierwszej pary 30 oraz poprzez styk czynny 11 przekaznika 2P, bezpiecznik 32d i wy¬ laczeniowe sanki drugiej pary 31.Drugi koniec cewki stycznika 5s polaczony jest z przewodem jezdnym poprzez równolegle pola¬ czone styki czynne; 8 przekaznika 1P i 12 prze¬ kaznika 2P, wylacznik 35 i bezpiecznik 32e, zas punkt obwodu zawarty miedzy wylacznikiem 35 a równolegle .polaczonymi stykami 8 i 12 pola¬ czony jest z zaciskami styków; czynnego 19 i biernego 20 stycznika 5s, przy czym drugi zacisk styku 20 polaczony Jest z szyna poprzez szerego¬ wo polaczone zarówki koloru zielonego sygnaliza- 65 40 45 55 60 torów 21 i zarówke koloru czerwonego powtarza¬ cza sygnalów 22. Drugi zacisk styku. 19 stycznika 5s polaczony jest z drugim koncem'cewki prze¬ kaznika 4P poprzez styk czynny 14 przekaznika 3P i styk bierny 17 przekaznika 4P, natomiast z szynami styk ten polaczony jest poprzez; styk czynny 16 przekaznika 4P, szeregowo polaczone zarówki koloru pomaranczowego sygnalizatorów 21 i powtarzacza sygnalów 22 oraz styk bierny przekaznika 3P, szeregowo polaczone zarówki koloru czerwonego sygnalizatorów 21 i zarówke koloru zielonego powtarzacza sygnalów 22.Uklad drogowej sygnalizacji przeznaczony dla linii jednotorowej o ruchu dwukierunkowym nie posiada przekaznika 2P, natomiast sanki 28 i 29 oraz 30 i 31 polaczone sa parami (fig. 2) w ten sposób, ze z obu stron skrzyzowania w odpowied¬ niej. odleglosci sa zalaczajace sanki 28 i 29, a na „zewnatrz" wylaczajace sanki 30 i 31.Uklad drogowej sygnalizacji wedlug wynalazku dziala w sposób nastepujacy. Tramwaj przejez¬ dzajac przez miejsce zainstalowania sanek np. 28 zwiera je z przewodem jezdnym, co powoduje krótkotrwale zasilanie zalaczajacej cewki Iz prze¬ kaznika 1P, jego zadzialanie i zamkniecie czyn¬ nych styków 6, 7 i 8. W wyniku tego zostanie przygotowany obwód wylaczajacy cewki Iw, zam¬ kniety obwód cewki stycznika 5s oraz zostaje przygotowany obwód zasilania przekaznika 3P, który zadziala natychmiast po zamknieciu styku 18 stycznika 5s.Przekaznik 3P ma regulowana zwloke odpada¬ nia, wobec czego bedzie przez pewien czas zam¬ kniety mimo zaniku zasilania ze wzgledu na roz¬ warcie obwodu przez sanki 28. W okresie gdy stycznik-5s byl otwarty, na ulicy krzyzujacej sie z linia tramwajowa swiecilo sie na sygnalizato¬ rach 21 swiatlo zielone a na powtarzaczu 22, swiatlo czerwone. Z chwila zamkniecia sie sty¬ cznika 5s, jego styk bierny 20 otwierajac obwód swiatla zielonego sygnalizatorów 21 i swiatla czer¬ wonego powtarzacza sygnalów 22 powoduje wy¬ laczenie tych swiatel. Styki czynne 19 i 14 od- ppwiednio stycznika 5s i przekaznika 3P powo¬ duja zamkniecie obwodu przekaznika 4P poprzez jego styk bierny 17. Styk czynny 16 przekaznika 4P zamyka obwód swiatla pomaranczowego na sygnalizatorach 21 i powtarzacza 22. Wskutek im¬ pulsowego zalaczania przekaznika 4P swoim sty¬ kiem biernym 17, styk czynny 16 kolejno zala¬ cza i wylacza swiatlo pomaranczowe na sygnali¬ zatorach 21 i powtarzaczu sygnalów 22 w sposób migowy. Trwa to tak dlugo dopóki nie wylaczy sie podtrzymywany magnetycznie przekaznik 3P o regulowanej zwloce odpadania. Z chwila wyla¬ czania sie przekaznika 3P jego styk czynny 14 przerwie obwód zasilania przekaznika 4P co spo¬ woduje otwarcie jego styku czynnego 16 i przer¬ wanie obwodu swiatla pomaranczowego sygnali¬ zatorów 21 i powtarzacza sygnalów 22, natomiast styk bierny 15 przekaznika 3P zamknie obwód swiatla czerwonego sygnalizatorów 21 swiatla zie¬ lonego powtarzacza 22, które bedzie sie swiecilo tak dlugo dopóki tramwaj nie zalaczy sanek wy¬ laczajacych np. 30. Po zwarciu sanek wylaczaja-9759$ cych z przewodem jezdnym, nastepuje zadzialanie •cewki wylaczajacej Iw przekaznika 1P, otwarcie jego styków czynnych 6, 7 i 8 i przerwanie obwo¬ du stycznika 5s, którego styki czynne 18 i 19 przerwa obwód swiatla czerwonego na sygnaliza¬ torach 21 i zielonego na powtarzaczu 22, -a styk bierny 20 zamknie obwód swiatla zielonego na sy¬ gnalizatorach 21 i czerwonego na powtarzaczu 22.Przedstawiony wyzej opis dzialania ukladu do¬ tyczy jednego toru tramwajowego.W przypadku gdy dwa pojazdy wjezdzaja na odcinek sygnalizowany, pojazd który wjechal pierwszy wlacza uklad powodujac zmiane swia¬ tel na sygnalizatorach 21 z zielonego na czerwo¬ ne i powtarzaczu 22 z czerwonego na zielone, natomiast zmiane odwrotna (z czerwonego na zie¬ lone na sygnalizatorach 21 i z zielonego na czer¬ wone na powtarzaczu 22) powoduje pojazd, który ostatni zjezdza z sygnalizowanego odcinka. PL