Przedmiotem wynalazku jest przekaznik przeciazeniowy do zabezpieczen urzadzen elektroenergetycznych od skutków wyniklych z dlugotrwalych stanów przeciazenia, znajdujacy zastosowanie do zabezpieczen silników asynchronicznych i generatorów energetycznych.Znane sa przekazniki przeciazeniowe stosowane do zabezpieczen urzadzen elektroenergetycznych o charak¬ terystyce nadpradowo zwlocznej czesciowo zaleznej lub nadpradowo zwlocznej, zaleznej, cieplnej z elementami bimetalicznymi wzglednie z czujnikami termistorowymi lub ferrotermicznymi. Wada tych przekazników jest znaczna zmiennosc punktów pracy w czasie, a w przypadku przekazników bimetalicznych, skomplikowane uklady kompensujace te zmiennosc punktu pracy lub tez koniecznosc stosowania punktowego pomiaru temperatury uzwojen w przypadku pozostalych zabezpieczen.Wedlug wynalazku przetwornik sygnalów pradowych jest polaczony z wejsciem wzmacniacza, a wyjscie wzmacniacza polaczone jest z wejsciem elementu calkujacego oraz z wejsciem elementu przekaznikowego, który jest polaczony z.elementem progowym, ustalajacym warunki poczatkowe pobudzenia elementu przekaznikowe¬ go, wyjscie elementu calkujacego polaczone jest równoczesnie z czlonem wykonawczym oraz polaczone jest poprzez styk elementu przekaznikowego z maksiselektorem, do którego podawane sa sygnaly napieciowe z czujników temperatury umieszczonych w najbardziej narazonych punktach uzwojen.Element calkujacy mierzy w zabezpieczonym obwodzie wielkosc energii wydzielanej proporcjonalnej do wartosci /I2dt, a otrzymana z maksiselektora wartosc maksymalnej temperatury nagrzania uzwojen w chwili zaistnienia przeciazenia ustala dopuszczalny czas trwania przeciazenia. Przez pomiar temperatury uzwojen kazdej fazy i rdzenia urzadzenia otrzymuje sie wartosc najwyzszej temperatury jaka wystapi w punkcie urzadzenia.Skutkiem tego jest samoczynne elastyczne dostosowanie sie charakterystyki przekaznika do warunków pracy zabezpieczonego urzadzenia przez równoczesna kontrole ilosci wydzielanej energii oraz poziomu nagrzania uzwojen urzadzenia w chwili powstania przeciazenia. Oba te czynniki równoczesnie decyduja o ustaleniu dopuszczalnego czasu trwania przeciazenia.2 97 511 Wynalazek w przykladowym wykonaniu uwidoczniono na rysunku, na którym fig. przedstawia schemat blokowy.Przekaznik sklada sie z przetwornika sygnalów pradowych 1, wzmacniacza napiecia stalego 2, elementu calkujacego 3, elementu progowego 4, elementu przekaznikowego 5, maksiselektora 6 oraz czlonu wykonawcze¬ go 7, Przetwornik sygnalów pradowych 1 przetwarza prady obciazenia dwu faz urzadzenia zabezpieczanego na stala wartosc napiecia wyjsciowego Uy. = f(I2). Napiecie to wzmocnione we wzmacniaczu napiecia stalego do wartosci U = k I2 zostaje przylozone do bazy tranzystora Ti elementu calkujacego 3 oraz do bazy tranzystora T2 elementu przekaznikowego 5, powodujacego w chwili pobudzenia przekaznika P otwarcie styku rozwiernego W przekaznika P i odlaczenie kondensatora C elementu calkujacego 3 od napiecia ladowania z maksiselektora 6.Wartosc pradu przeciazenia pobudzajacego przekaznik P jest okreslona nastawiona wartoscia napiecia Ud bazy tranzystora T3 elementu progowego 4. Sposród czujników temperatury umieszczonych w róznych punktach uzwojenia urzadzenia zabezpieczanego, których napiecia sa odwrotnie proporcjonalne do wartosci mierzonej temperatury, maksiselektor. 6 wybiera napiecie najmniejsze odpowiadajace najwyzszej temperaturze mierzonej, . doprowadzajac je do kondensatora C elementu calkujacego 3. Czlon wykonawczy 7 porównuje otrzymana wartosc napiecia Uc kondensatora C z wartoscia nastawiona, dajac sygnal dzialania z chwila gdy napiecie Uc obnizy sie do wartosci napiecia nastawionego.Dzialanie przekaznika przeciazeniowego, w którym nastepuje pomiar stanu nagrzania uzwojen w chwili zaistnienia przeciazenia jest nastepujace. Przetwornik sygnalów 1 mierzy w sposób ciagly wartosc pradów obciazenia w dwu fazach urzadzenia dajac na wyjsciu wartosc napiecia stalego proporcjonalna do kwadratu pradu obciazenia Uy. = f(I2). Napiecie to wzmocnione w wzmacniaczu napiecia stalego 2 do wartosci U = k I2, jest przylozone do bazy tranzystora Ti pracujacego w ukladzie wtórnika emiterowego z regulacja wartosci pradu za pomoca rezystanqi Re, oraz do bazy tranzystora T2 zasilajacego przekaznik P. Wartosc pradu obciazenia uruchamiajaca przekaznik jest nastawiona za pomoca napiecia Ud na rezystancji Rd w obwodzie bazy tranzystora T3. Równoczesnie czujniki temperatury umieszczone w ilosci „i" w róznych punktach uzwojen urzadzenia zabezpieczanego mierzac temperatury przekazuja do maksiselektora 6 temperatury wartosci bedace napieciami odwrotnie proporcjonalnymi do wartosci temperatury zmierzonej. Maksiselektor 6 wybiera najwyzsza tempera¬ ture zmierzona uzwojen odpowiadajaca najmniejszej wartosci napiecia ladowania kondensatora Uc. Jezeli wiec w chwili przeciazenia uzwojenia byly zimne, kondensator zostaje naladowany do maksymalnej wartosci napiecia.Jezeli zas w chwili przeciazenia uzwojenia sa nagrzane, kondensator zostanie naladowany do napiecia mniejszego.Gdy wiec prad obciazenia osiagnie wartosc okreslona napieciem Ud, tranzystor T3 uruchomi tranzystor T2 który pobudzi przekaznik P powodujac, ze on stykiem rozwiernym W odlaczy kondensator C od napiecia ladowania z maksiselektora 6. Nastepuje rozladowanie kondensatora C przez obwód wtórnika emiterowego pradem przez wtórnik wymuszonym. Zaleznosc Uc = f(t) jest liniowa. Czas rozladowania kondensatora jest wiec zalezny od wartosci Uc napiecia ladowania kondensatora C a wiec od stanu nagrzania uzwojen urzadzenia.Z chwila gdy napiecie na kondensatorze obnizy sie do wartosci równej wartosci nastawionej w czlonie wykonawczym 7, pojawi sie na jego wyjsciu sygnal dzialania. Jezeli przeciazenie zniknie zanim napiecie kondensatora obnizy sie do wartosci nastawionej czlon wykonawczy nie nada sygnalu dzialania. PL