Przedmiotem wynalazku jest uklad zderzakowy do wielokrotnej zmiany polozen zespolu obróbczego w jednym cyklu automatycznym. Uklady tego ty¬ pu maja zastosowanie szczególnie w obrabiarkach skrawajacych.Znane dotychczas rózne uklady zderzakowe po¬ siadaja z -reguly element obrotowy ze zderzakami zwany bebnem oraz element oporowy. Róznica w ukladzie napedowym a nierzadko w konstrukcji i wzajemnym .polozeniu tych dwóch glównych ele¬ mentów ukladu zderzakowego okresla zakres jego stosowania.Znane jest na przyklad rozwiazanie zawierajace uklad zderzakowy z patentu polskiego Nr 60592 pt.„Urzadzenie do sterowania wytaczania otworów i poditaczania kanalków", w którym bebny ze zde¬ rzakami napedzane sa elektromagnesem poprzez ze¬ batke i kolo zebate osadzone na wale razem z tymi bebnami, przy czym w zderzakach znajduja sie ru¬ chome popychacze przesuwane inna zebatka, az do nacisniecia mikroprzelaczników sterujacych obrób¬ ka. est to uklad elektromechaniczny, w którym mozliwe sa dwa polozenia bebna (dwa skrajne po¬ lozenia zwory elektromagnesu) przy czym zakres stosowania nie "moze obejmowac np. obróbki fre¬ zowania plaszczyzn, przy której wymagane jest pe¬ wne i dokladne ustalenie polozenia — mozliwe przy zastosowaniu twardych zderzaków.Znany jest takze uklad zderzakowy z patentu polskiego Nr 51758 skladajacy sie z dwóch zderza¬ lo ków umieszczonych na czole tarczy i przestawio¬ nych wzgledem siebie o niewielki kat oraz z czopa wbitego w pinole wrzeciona, dosuwanego do je¬ dnego lub drugiego zderzaka — dla ustalenia po¬ lozenia wrzeciona. Do nastawienia tarczy ze zde¬ rzakami poprzez jej obrót o niewielki kat sluzy ciegno napedzane tloczyskiem cylindra hydraulicz¬ nego, które dziala na dzwignie walka, na którym osadzona jest tarcza. Przy takim rozwiazaniu na¬ pedu ukladu zderzakowego mozliwy jest tylko ruch wahadlowy tarczy ze zderzakami i obrót jej o nie¬ wielki kat, co pozwala na uzyskanie dwóch polo¬ zen wrzeciona zespglu obróbczego.Celem wynalazku jest takie rozwiazanie napedu i ukladu zderzakowego, które umozliwi wielokrotny obrót tarczy z dowolna iloscia zderzaków i pozwoli na uzyskanie dowolnej ilosci dokladnych polozen zespolu obróbczego w jednym cyklu automatycz¬ nym.Istota wynalazku polega na tym, ze uklad zde¬ rzakowy do wielokrotnej zmiany polozen zespolu obróbczego w jednym cyklu automatycznym skla¬ da sie z tarczy z okreslona polozeniami roboczymi zespolu obróbczego iloscia par zderzaków twardych o róznych dlugosciach, obracanej ciernym sprze¬ glem, przy czym sprzeglo to przenosi moment ob¬ rotowy z tarczy segmentowo'uzebionej, napedzanej uzebionym przesuwnym elementem. W tarczy ze zderzakami umieszczona jest centralnie i przesuw¬ nie kotwica z para zderzaków, polaczona na stale 9544795447 4 z zespolem obróbczyim i dosuwana do tarczy ze zderzakami dla ustalenia polozenia zespolu obrób¬ czego. Ponadto uklad ten posiada zapadke sluza¬ ca do ustalania polozenia i blokowania tarczy ze zderzakami przy ruchu powrotnym elementu uze¬ bionego przesuwnego.Uklad zderzakowy wedlug wynalazku umozliwia wielokrotne ustalanie polozenia zespolu obróbczego w jednym cytklu automatycznym, co pozwala zdej¬ mowac naddatek materialu tyim samym zespolem w kilku przejsciach, dzielac go dowolnie w zalez¬ nosci od potrzeb w jednym cyklu. Kotwica z para zderzaków twardych umieszczona centralnie i prze¬ suwnie w tarczy zderzakowej daje pewne i doklad¬ ne ustalenie zespolu obr6bozego, co ma szczególne znaczenie przy obróbce frezowania plaszczyzn.Uklad ten moze byc stosowany nie tylko do frezo¬ wania, ale takze do innych rodzajów obróbki.Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony przykla¬ dowo na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia przekrój wzdluzny - ukladu zderzakowego a fig. 2 widok z góry.Uklad zderzakowy sklada sie z przesuwnego ele¬ mentu 1 otrzymujacego ruch posuwowy od dowol¬ nego ukladu, zazebionego z tarcza 2, (która przez siprzeglo cierne skladajace sie z plytek 3 polaczona jest z tarcza 4, na której osadzone sa zderzaki 5 stykajace sie parami ze zderzakami 6 umieszczony¬ mi w kotwicy 7 przesuwanej wzdluznie lacznlie z zespolem obróbczyim. Tarcza 4 wspólpracuje z za¬ padka 8 ustalajaca jej kolejne polozenie.Uklad zderzakowy dziala nastepujaco: Zespól ob- róbczy, odsuwajac sie od przedmiotu obrabianego po wykonaniu kolejnego przejscia, powoduje odsu¬ niecie kotwicy 7 wraz ze zderzakami 6 od tarczy zderzakowej 4 ze zderzakami 5.Nastepnie przesuw elementu uzebionego 1 powo¬ duje obrót o okreslony kat tarczy 2 oraz tarczy zderzakowej 4 za pomoca sprzegla ciernego z plyt¬ kami 3. Powrót do pozycji wyjsciowej elementu 1 nastepuje przy zatrzymanej tarczy zderzakowej 4 przez zapadke 8 i jest mozliwy dzieki poslizgowi sprzegla. Do ustawionej tarczy 4 ze zderzakami 5 dosuwa sie kotwica 7 ze zderzakami 6 prowadzona lacznie z zesipolem obróbczym, którego gotowosc do wykonania kolejnego przejscia nastepuje w chwila styku zderzaków 6 ze zderzakami 5. Ilosc mozliwych polozen zespolu wynika z ilosci par zderzaków 5. PL