Przedmiotem wynalazku jest przetwornik elek¬ tromagnetyczny do pomiaru wielkosci nieelektrycz¬ nych zwlaszcza do pomiaru natezenia przeplywu plynów.Znany przetwornik zawiera rdzen magnetyczny z uzwojeniem pierwotnym do wytwarzania zmien¬ nego pola magnetycznego oraz co najmniej jedno uzwojenie wtórne, magnetycznie skojarzone z uz¬ wojeniem pierwotnym oraz ruchomai masa ferro¬ magnetyczna. Kierunki osi uzwojenia pierwotne¬ go i uzwojenia wtórnego pokrywaja sie. Wymiar elemeintu stanowiacego mase ferromagnetyczna w kierunku zgodnym z kierunkiem osi uzwojen i za¬ razem kierunkiem ruchu masy jest w przyblize¬ niu równy wymiarowi uzwojenia wtórnego-w tym kierunku i zakresowi pomiarowemu mierzonej dro¬ gi jaka przebywa ten element. Element stanowiacy mase ferromagnetyczna jest mechanicznie sprze¬ zony z elementem ruchomym poruszajacym sie pod wplywem zmian wielkosci nieelektrycznych, np. z plywakiem rotametru. Zmiana polozenia elementu ruchomego powoduje za posrednictwem sprzezenia mechanicznego zmiane skojarzenia magnetycznego masy ferromagnetycznej z uzwojeniem wtórnym i w konsekwencji zmiane wielkosci sily elektro¬ motorycznej wyindukowanej w tym uzwojeniu.Znany przetwornik, zwlaszcza w zastosowaniu do pomiaru natezenia przeplywu plynów za porno- • ca rotamerów jest przydatny glównie do pomiaru stosunkowo duzych wartosci natezen przeplywu i 1S duzych zmian wartosci, przy których stosuje sie od¬ powiednio duze i ciezkie plywaki1 poruszane sto¬ sunkowo duzymi silami. W takich warunkach cie¬ zar elementu stanowiacego mase ferromagnetyczna i elementu laczacego te mase z plywakiem oraz sily tarcia pochodzace z ulozyskowania tych ele¬ mentów maja niewielki wplyw na zachowanie sie plywaka, a tym samym na dokladnosc pomiaru.Natomiast przetwornik okazujecie malo przydat¬ ny lub wrecz nieprzydatny do pomiarów w zakre¬ sie niewielkich wartosci natezenia przeplywu i nie¬ wielkich zmian wartosci z uwagi na duze bledy jakimi obarczone sa wyniki pomiarów, spolwodo- wame wplywem wyzej opisanych czynników.Celem wynalazku jest wyeliminowanie powyz¬ szych niedogodnosci przez opracowanie przetwor¬ nika do pomiaru wielkosci nieelektrycznych, za¬ pewniajacego jednakowa dokladnosc pomiarów nie¬ zaleznie, od wartosci i rozmiarów zmian wartosci mierzonych wielkosci.Przetwornik wedlug wynalazku zawiera dwa uz¬ wojenia wtórne nawiniete na dwóch nabiegunni- kach, przy czym kierunek osi uzwojen wtórnych i nabiegunników jest prostopadly do kierunku osi uzwojenia pierwotnego nawinietego na rdzen ma- gnetyiczny. Uzwojenia wtórne sa magnetycznie sko¬ jarzone z uzwojeniem pierwotnym oraz ruchoma masa ferromagnetyczna ksztaltujaca droge prze¬ biegu przemiennego strumienia magnetycznego w obwodzie magnetycznym, a scislej w obszarze uz- 94 70294 702 wojen wtórnych. Uzwojenia wltóime sa polaczone przeciwsobnie. Kazdy nabdegunhik jest skojarzony magnetycznie z rdzeniem magnetycznym za pomo¬ ca mostka ferromagnetycznego. Mostki ferromagne¬ tyczne lacza z rdzeniem magnetycznym przeciwle¬ gle konce nabieguinnikdw.Przedstawione rozwiazanie sprawia, ze w zalez¬ nosci od polozenia masy ferromagnetycznej wzgle¬ dem uzwojen wttórnycih, przy czyim polozenie to jest zalezne od wartosci mierzonej wielkosci nie¬ elektrycznej, strumien magnetyczny przecina o- kreslona ilosc zwoi uzwojen wtórnych, w zwiazku z czym w uzwojeniach tych indukuje sie sila elek¬ tromotoryczna o okreslonej wartosci odpowiedniej do wartosci mierzonej wielkosci. Rozwiazanie po¬ zwala na uzycie jako masy ferromagnetycznej bez¬ posrednio elementu ruchomego poruszajacego Sie pod wjplyweim zmian Wielkosci nieelektrycznych, wykonanego z materialu ferromagnetycznego lub zawierajacego wkladke ferromagnetyczna, nip. ply¬ waka rotametru, przy czyim wielkosc elementu ru¬ chomego nie ogranicza zakresu pomiarowego dro¬ gi przebywanej przez ten element. Przedstawio¬ ne skojarzenie srodków technicznych zapewnia du¬ za dokladnosc pomiarów wielkosci nieelektrycznych, w duzym stopniu niezalezna od wartosci i roz¬ miarów zmian wartosci mierzonych wielkosci.Przetwornik cechuje sie ponadto prostota kon¬ strukcji oraz niezawodnoscia dzialania.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia schemat piize$itrzenny przetwornika, a fig. 2 — jego schemat ideowy.Na rdzeniu magnetycznyim 1 z dwoma równo¬ leglymi wzgledem siebie riafoiegunnikaimi 2 jest nawiniete uzwojenie pierwotne Zl. Nabiegiunoiki 2 sa skojarzone magnetycznie z rdzeniem magne¬ tycznym 1 za pomoca mostkóMr ferromagnetycz¬ nych 3. Na nafoiegunnikach 2. sa nawiniete jedna¬ kowe uzwojenia wtórne Z2 polaczone przeciwisobnie.Kierunek osi uzwojen wtórnych Z2 i zarazem na¬ biegunników 2 jest prostopadly do kierunku osi uzwojenia pierwotnego Zj. Przez szczeMne miedzy nabiegunnikami 2 przebiega tor ruchu ferromagne¬ tycznego plywaka 4 rotaimeru. .Dzialanie przetwornika jest nastepujace: Prad elek¬ tryczny przemienny o napieciu Uz, plynacy przez uzwojenie pierwotne Zl9 wyltwarza w rdlzeniu ma¬ gnetycznym 1 przemienny strumien magnetyczny 0, który przebiega przez nabiegunniki 2 i przez szczeline miedzy nabiegunnikami 2. Przemienny strumien magnetyczny 0 powoduje powstanie w kazdym uzwojeniu wtórnym Z2 sily elektromoto¬ rycznej. W przypadku gdy w szczelinie miedzy na- biegunhlkaimi 2 nie ma masy ferromagnetycznej, sily elektromotoryczne powstale w uzwojeniach wtórnych Z2 sa sobie równe, a dzieki pnzeciwsob- nemu polaczeniu uzwojen wtórnych Z2 wzajemnie sie znosza — napiecie wtórne Uw jest równe zero.Pojawienie sie w szczelinie miejdzy nafoiegiunmika- mi 2 ferromagnetycznego plywaka 4 Krtaimeru po¬ woduj ie odchylenie strumienia magnetycznego 0 tak, ze przechodzi on przez czesc jednego nabie- gunndka 2 i zarazem nawinieta na nim czesc uz¬ wojenia wtórnego Z2, dalej przez plywak 4 rota¬ metru oraz czesc drugiego naibiegunnika 2 i zara¬ zem nawinieta na nim czesc uzwojenia wtórnego Z2, jak to pokazuje linia przerywana. Taki prze¬ bieg przemiennego strumienia magnetycznego 0 powoduje powstanie w uzwojeniach wtórnych Z2 sil elektromotorycznych o róznych wartosciach i w efekcie pojawienia, sie napiecia Uw na kon- cówkach uzwojen wtórnych Z2. Kazda zimiiaina po¬ lozenia plywaka 4 rotalmetru wzgledem uzwojen wtórnych Z2. powoduje zmiane napiecia Uw.. Na¬ piecie Uw jest mierzone przez odpowiednio wy- cecnowany woltomierz, na którym odczytuje sie wartosc natezenia przeplywu plynu..I 4 2 Fig. 2 PL