Wynalazek niniejszy dotyczy sposobu rafinowania ropy naftowej, a w szczegól¬ nosci usuwania wosku ziemnego ze sma¬ rów, celem otrzymania smaru wolnego od wosku oraz czystego wosku ziemnego.Celem otrzymania dobrego smaru, na¬ lezy usunac zen tyle wosku, aby otrzyma¬ ny smar byl wytrzymaly na zimno. Wosk przedostaje sie do smaru podczas otrzy¬ mywania go z ropy naftowej, zawierajacej wosk ziemny, przyczem wlasciwosci wosku, zawartego w smarze, zaleza od sposobu, za- pomoca którego smar ten zostal otrzyma¬ ny oraz od zródla, z którego pochodzi ro¬ pa naftowa, sluzaca do otrzymywania tego smaru. Wosk zawarty w smarze moze byc calkowicie krystaliczny lub bezpostaciowy lub tez moze skladac sie z pewnej ilosci wosku krystalicznego i pewnej ilosci wosku bezpostaciowego. Wosk zawarty w pozo* stalosciach z destylacji parowej i ciezszych destylatach takiej destylacji jest bezposta¬ ciowy, a wosk zawarty w lzejszych desty¬ latach destylacji parowej oraz w wiekszo¬ sci destylatów i w niektórych pozostalo¬ sciach destylacji prowadzonej zapomoca bezposredniego ogrzewania jest krystalicz¬ ny. Wosk zawarty w destylatach posred¬ nich destylacji ogniowej i parowej posiada glówne cechy wosku bezpostaciowego i wtedy wosk ten mozna 'przetworzyc w wosk krystaliczny, poddajac smar destyla¬ cji ogniowej lub rozszczepiajacej, lecz wówczas, traci sie duza ilosc wartosciowe-go oleju i wytwarza sie olej gazowy mniej- * szej wartosci.* W praktyce dotychczasowej usuwano ze smaru wosk krystaliczny w mniejszym lub wiekszym stopniu zapojnoca zmrazajiia go i filtrowania pod cisnieniem. Ze smaru cylindrowego usuwano w pewnym stopniu wosk bezpostaciowy droga rozcienczenia v ^go sin|aru i zmrozenia otrzymanego ro*.- *twoib olefu i wosku, pozwalajac nastepnie , osadzic sie sjfa ciezkosci an^ro^oneip-U wo¬ skowi. W obu tych przypadkach otrzymy¬ wano jednak smary, njfwytpzyjpmace pWft- du w stopniu wymagan-jpna obecnie, 'przy- czem podczas osadzania wosku sila jego ciezkosci, nalezalo niekiedy dodac do sma¬ ru troche wp§ku krystalicznego, celem przyspieszenia osadzania sie wosku.Usuwano równiez wo$k ze sonarów za¬ pomoca rozcienczenia ich i wymrozenia, poczem z tej wymrozonej mieszaniny od¬ dzielano wosk zapomoca odwirowywania, opisanego w patentach angicl^icl} Nif Nif 119 288, 1661)31, 197 389 i 210 986 (pol¬ skich patentach Nr Nr 3 957 i 3218). Spo¬ soby te sa stosowane na duza skale lecz, gdy wosk zawarty w smarze jest w calosci krystaliczny, to wtedy nie mozna go usu¬ nac zapoo^Gca tych spoaqb£w, ak nip. nie iqp$na aapomoca aic^i ^su^ac w kich fr^kcyj, ofazyjnywanycl^ podczas 4fc- $tyJ&c}i pgniowei lijib rozszczepiajacej pen- sylWjansJtiej ropy na^tawej^ Pirzeiio^ana sie j[ednak, stosownie do twni^j;Si^g^ ^cyaaljazku, ze o ile smar za- wi^ra krystaliczny wosk zieipny \y takiej Ua$$jft ze nie nioina gp usmiac w zadanym sfoptttti zapcmo^a odwirowywania, wtedy ze a$ma tegp W*11* ^^Y^c &J&K WY" trzyaaaly w faóaney W$*3$ n^ ^WBP zapo- mcea o4wWX^an% j,ezeli st^suaek w i^e^aiua^ c^y naftowej i wio^i^u zielone¬ go dbcac y$pz&}plfo l^lf, aby po straceniu tegp wo^u zaj^GKE^oa zmra^ania, byl on w Sitam i^^i^ja smaru zapomoca odwirowania, a mianowi¬ cie aby byl w takim stanie, aby przecietny ciezar ^laaciwy wosku, straconego ze sma¬ ru, byl wiekgzy od ciezaru wlasciwego .wo¬ sku krystalicznego i aby byl on elastycz¬ ny, czyli bezpostaciowy, w stopniu dosta¬ tecznym do przejscia wzdluz przegródek i przez kanaly wirówki.Wosk w takim stanie mozna wydzielic ze smaru zapomoca urzadzenia, znanego z paten^ anielskiego §harplesla Nr 119 288.Podczas rafinlowania ropy naftowej, zawie¬ rajacejj wos^ krystfiHczny, usuwa sie z niej ^osk dpoga dodania 49 tej ropy wosku bez¬ postaciowego, wskutek czego, po zmroze¬ niu tej mieszaniny, wosk zostaje stracony, a nastepnie odwirowany, 'pnzyczem rpsk zostaje usuniety z oleju w takim stopniu, iz pc otrzymaniu osiaga zadana wytrzyma¬ losc na zim^o, Wosle bezpostaciowy doda- je sie do oleju w postaci wazeliny wolnej od oleju lub w postaci oleju, zawierajace¬ go WQ$fe t^fWlfrtaciowy.Jezeli olej zawiera wosk krystaliczny w takiej ilosci, iz nie mozna go usunac za¬ pomoca znanych sposobów odwirowywania, wtedy olej ten doprowadza sie do takiej stosunkowej ilosci, aby po zmrozeniu go w sposófe, opisany w poiprzedaia przytoczo¬ nych patentacht wosk zostal zen st^acjpay w taikiei plostaci, asby jnjozpp. ga bylo, nastep¬ nie u&uii&ac zapomoca odwkpwywania, a zwlaszcza w przypadku, gdy wosk dopro- w^adzpno, do rzeczonego stosunku zapomo¬ ca dedania, wosku ^ezpostapio^rego, g4ya wte4y stracony wosk twarzy $esty roz¬ twór mieszaniny wosku krystaliezj^ego i wosku ^PPstacij9Y^$of pasia4aj[acy pjcze- ciedpy ciezar wlasciwy wiekszy o4 ciezaru wosku krystalicznego^ przyczem j.est oq tajk plastyczny, czyli bezpostaciowy* \z pczed)w#$zi wzdlu^ przegródek i przez l^a- naJiy wirówki Alpy stracony osad byl ge^ stym roztwo*ei& m^eszaiwy wos^u kcyster licznego i yto$l% bezja^^i^w?^: V&biy — 2 —mieszanine wosku i oleju uregulowac od¬ powiednio jesizcze przed zamrazaniem i stracaniem, dodajac tip. wosku bezpostacio¬ wego. Gdy mieszanina wosku i oleju zawie¬ ra ciala rózne od twardego asfaltu, które" sie usuwa ze smaru lub takiej mieszaniny zapomoca kwasu ldb gliny albo jednego i drugiego jednoczesnie, wówczas usuwanie wosku, a zwlaszcza lzejszego wosku kry¬ stalicznego zapomoca odwirowywania, jest latwiejsze. Jezeli mieszanina wosku i oleju zawiera takie ciala, to wtedy oddzielony z niej wosk zawiera wiekszy procent zanie¬ czyszczen, anizeli uwolniony oden olej, w dodatku zawiera niektóre z&nieczyszca&enia trudne do usuniecia z oleju, a mianowicie zanieczyszczenia, które najtaniej jest usu¬ nac zapomoca kwasu lub zapomoca duzej ilosci gliny, które to zanieczysizczenito msu- ni$te zostaja z oleju podczas usuwania zen wosku. Nastepna korzysc, wynikajaca z dodania do mieszaniny oleju i wosku bez¬ postaciowego, zarówno w postaci wazeliny wolnej od oleju jak i oleju, zawierajaoego wosk bezpostaciowy, polega na tern, iz dzieki temu mozna wprowadzic do oteju, uwalnianego od wosku, ciala rózne od twardego asfaltu, dajace sie usunac zapo¬ moca kwasu lub gliny, które to ciala umoz¬ liwiaja usuwanie wosku z oleju zapomoca odwirowania nawet wtedy, gdy wosk ten jest czesciowo krystaliczny. Jezeli jednak mieszanina oleju i wosku, która ma sie roz¬ cienczyc, zmrozic i odwirowywac, nie za¬ wiera rzeczonych cial, to wtenczas nalezy je umyslnie wprowadzac, dodajac dó tefo oleju innego oleju lub mieszaniny oleju z woskiem, zawierajacej te pozadane ciala.Glówna zaleta niniejszego sposobu jest to, iz umozliwia on odwoskowanie w zada¬ nym stopniu droga odwirowania oleju, nie¬ zaleznie od stopnia krystalicznosci zawar¬ tego w niin wosku. Nastepnie zaleta sposo¬ bu polega na tern, iz umozliwia on odwo¬ skowanie w Zadanym stopniu zapomoca odwUcwania olejów, zawierajacych wosk czesciowo krystaliczny, którego calosc jest jednak w takim stopniu bezpostaciowa, iz nie mozna go usunac zapomoca filtrowania pod cisnieniem bez przedwstepnej destyla¬ cji rozszczepiajacej. Sposób niniejszy u- mozliwia równiez odwoskowanie olejów, za¬ wierajacych wosk czesciowo bezpostacio¬ wy, który jednak, wziety w calosci, jest tak krystaliczny, iz nie mozna go usunac za¬ pomoca znanych dotychczas sposobów od¬ wirowywania. Innemi slowami, zapomoca omawianego sposobu mozna odwoskowac beiz strat olej, zawierajacy wosk zbyt bez¬ postaciowy, aby go mozna bylo usunac w zadanym stopniu zapomoca filtrowania pod cisnieniem bez uprzedniej destylacji roz¬ szczepiajacej oraz oleje, zawierajace wosk krystaliczny w zbyt duzych ilosciach, aby je mozna bylo usunac w zadanym stopniu zapomoca dotychczasowych sposobów od¬ wirowywania; aby zas to osiagnac, nalezy tak regulowac stan mieszaniny oleju z wo¬ skiem, aby wosk ten mozna bylo, po stra¬ ceniu go zapomoca zmrazanla, usunac dro¬ ga odwirowania. Odwoskowany olej, od¬ plywajacy z wirówki, ogrzewa sie potem celem usuniecia odczynnika, a nastepnie o- czyszcza go i frakcjonuje celem otrzyma¬ nia smaru o zadanych wlasnosciach.Stosunek wosku krystalicznego do wo¬ sku bezpostaciowego w oleju, przygotowa¬ nym do odwoskowywania w mysl niniej¬ szego sposobu izapomoca zredukowania sto¬ sunku obecnego w nim wosku krystaliczne¬ go do wosku bezpostaciowego, a zwlaszcza w przypadku zmniejszenia tego stosunku zapomoca dodania wosku bezpostaciowego, zalezy od wlasnosci wosku, otrzymywane¬ go w wirówce, przryczem baczyc nalezy na to, aby stosunek ten byl tak niski, izby u- mozliwial calkowite usuniecie wosku i o- trzymanie smaru, odznaczajacego sie zada¬ na Wytrzymaloscia na zimno. Jezeli wiec pragnie sie otrzymac w wirówce twardy 3 —wosk, to wtedy do oleju dodaje sie wosku bezpostaciowego odpowiedniego rodzaju w takiej ilosci, aby wosk usuniety nastepnie z tego smaru posiadal lub tez mógl osia¬ gnac pozadana twardosc. Jezeli jednak po¬ wyzsze ustosunkowanie ilosci wosku bez¬ postaciowego do ilosci wosku krystaliczne¬ go nie doprowadzilo mieszaniny oleju z woskiem do takiego stanu, aby smar, otrzy¬ many w wirówce, byl odwoskowany az do osiagniecia zadane] wytrzymalosci na zi¬ mno, to wtedy do oleju tego nalezy dodac wieksza ilosc wosku bezpostaciowego je¬ szcze przed zmrazaniem i odwirowywaniem tego oleju.Wosk, usuniety z oleju i otrzymany w wirówce, ogrzewa sie celem usuniecia zen odczynnika, dodanego do oleju jeszcze przed zmrazaniem i odwirowywaniem go.W 'pewnych razach mozna jednak wosk krystaliczny oddestylowac z wosku, otrzy¬ manego w wirówce, otrzymujac wosk wol¬ ny od wosku krystalicznego, a wiec nada¬ jacy sie do zwiekszania zawartosci wosku bezpostaciowego w olejach, zawierajacych wosk krystaliczny, a otrzymany równocze¬ snie wosk krystaliczny mozna nastepnie wypocic lub, w razie potrzeby, rozszczepic i wypocic.Dotychczas byla mowa o woskach kry¬ stalicznych lub bezpostaciowych, zawar¬ tych w olejach, otrzymanych podczas róz¬ nych okresów i rodzajów destylacji, lecz nalezy tu równiez wziac pod uwage pocho¬ dzenie samej ropy naftowej, poniewaz za¬ pomoca jednej i tej samej przeróbki rów¬ nych rop naftowych otrzymuje sie odrebne mieszaniny wosku z olejem. Sposób niniej¬ szy umozliwia równiez otrzymywanie tan¬ szego oleju, zawierajacego jednak wosk krystaliczny, który to olej wprowadza sie nastepnie w taki stan, aby go mozna bylo odwoskowac z latwoscia. Olej przygotowa¬ ny do odwoskowania nie powinien zawie¬ rac zanieczyszczen w rodzaju twardego a- sfaltu, a gdy olej, przygotowany w ten spo¬ sób, zawiera przytoczone powyzej ciala, to wtedy odwoskowywanie zapomoca od¬ wirowywania staje sie latwej sze, przyczem otrzymywany smar jednoczesnie sie oczy¬ szcza* Ponizej opisane sa szczególowo droga przykladu trzy zastosowania niniejszego sposobu.Podczas stosowanej dotychczas desty¬ lacji parowej ropy oddestylowane zostaja benzyna, kerozyna i olej gazowy, a naste¬ pnie oddestylowana zostaje frakcja, zwa¬ na destylatem woskowym, przyczem otnzy- mana pozostalosc jest smarem cylindro¬ wym lub asfaltem, a to w zaleznosci od ro- d)zaju uzytej ropy natfowej. Podczas desty¬ lacji ogniowej oddestylowuje sie takiez frakcje, lecz wosk, zawarty w destylacie woskowym, jest bardziej krystaliczny od wosku, zawartego w destylacie woskowym, otrzymanym zapomoca pary, a pozostalosc jest koksem. Te destylaty woskowe, zwane fusami, sa mieszanina oleju z woskiem, którego czesc jest krystaliczna, a czesc bezpostaciowa. Destylaty woskowe zawie¬ raja w razie, gdy destylacja byla prowa¬ dzona niezbyt starannie zapomoca duzych ilosci pary wodnej, taka duza ilosc wosku krystalicznego, iz destylatów tych nie moz¬ na odwoskowac zapomoca znanych sposo¬ bów odwirowywania, a ponadto wosk tych destylatów jest w takim stopniu bezposta¬ ciowy, iz nie mozna go usunac zapomoca filtrowania pod cisnieniem bez uprzednie¬ go poddania tych destylatów destylacji rozszczepiajacej, powodujacej strate oleju* W przemysle naftowym otrzymuje sie jednak duze ilosci powyzszych destylatów woskowych, których wosk jest zbyt bezpo¬ staciowy, aby mozna go bylo usunac zapo¬ moca filtrowania pod cisnieniem i zbyt kry¬ staliczny, aby mozna go bylo usunac zapo¬ moca odwirowywania, przyczem otrzymuje sie duze ilosci wazeliny z osadów smaru - 4 -gylineljowegG i podczas odwoskowywania jc#ppinqca gdwwwywajiia trwalych pozo¬ stalosci olejów pólczystych.Wazeline, otrzymana z tych zródel, do¬ daje sie. stosownie czonych destylatów woskowych w takim stosunku, aby, po rozcienczeniu i zmroze- piu tej mieszaniny zostal stracony wosk w postaci, ujnpzUwiajacej odwirowanie go z cleju i te w taki sposóh, aby otrzymywanie destylatu woskowego moglo byc mniej sta¬ ranne i aby mógl pn byc odwoskowywany he# szkodliwych przeróbek przedwstep¬ nych.Podczas rafinowania ropy naftowej o- trzymuje sie czesto oleje, zawierajace wosk wyraznie krystaliczny, jak np. destylat o- trzyfliany podczas destylacji rozszczepia¬ jacej ropy, destylat wioskowy, poddany de¬ stylacji rozszczepiajacej, oraz wyodrebnio¬ ne niekiedy lzejsze frakcje ropy, zawiera¬ jace wosk. Te oleje, zawierajace krystalicz¬ ny i twardy wosk, odwoskowywano dotych¬ czas zapomoca filtrowania pod cisnieniem.Aby zas odwoskowac powyzsze oleje za¬ pomoca niniejszego sposobu, dodaje sie do nich wosku bezpostaciowego o wysokim punkcie topliwosci, jak np. wosku otrzyma¬ nego ze smaru cylindrowego o duzej wy¬ trzymalosci ogniowej, pochodzacego z ropy i to w takim stosunku, aby po rozcienczeniu i wymrozeniu tych olejów stracony zostal wosk, który mozna usunac z latwoscia za¬ pomoca odwirowywania. Otrzymuje sie wtedy twardy wosk o wysokim punkcie to¬ pliwosci, który mozna bezposrednio sprze¬ dac. Jezeli zas do olejów powyzszych do¬ dac miekkiego wosku bezpostaciowego, to wtedy stracony zostaje wosk w takiej po¬ staci, iz nie mozna go odwirowac z oleju, a jezeli usunac go w inny sposób, to nie bedzie on twardy.Smar cylindrowy mozna odwoskowac w znacznym stopniu zapomoca odwirowy¬ wania i otrzymac wosk wolny od oleju, do którego przylega jednak olej, niemozliwy do usuniecia z wosku zapomoca odwirowy¬ wania, który mozna usunac jedynie droga potraktowania tego wosku benzyna oraz wymrozenia i rozdzielenia tej mieszaniny na skladniki, otrzymujac wosk, posiadajacy wysoki punkt topliwosci. Wazelina, otrzy¬ mana ze smaru cylindrowego zapomoca chlodnego osadzania, zawiera stosunkowo duze ilosci tego smaru.Chcac zas usunac ten smar z wazeliny zapomoca niniejszego sposobu, miesza sie wazeline, otrzymana ze smaru cylindrowe* go zapomoca osadzania na zimno, a najle¬ piej wazeline, otrzymana ze smaru o duzej lepkosci i duzej wytrzymalosci ogniowej z lekkim destylatem woskowym, ozyli z jego lekka frakcja, a wtedy wosk pochlania lek¬ ki olej, pozostawiajac olej ciezszy, który mozna juz oddzielic. Otrzymana mieszani¬ ne wymraza sie i rozdziela zapomoca od¬ wirowywania, otrzymujac odwoskowany smar o posredniej lepkosci.Z powyzszego widac, ze zapomoca spo¬ sobu niniejszego mozna usunac w zadanym stopniu wosk zapomoca odwirowywania o- lejów, zawierajacych wosk w takiej posta¬ ci, iz nie mozna go ani odwirowac* zapomo¬ ca sposobów dotychczasowych, ani odfil¬ trowac pod cisnieniem, ani tez osadzic na chlodno, przyczem stan mieszaniny wosku z olejem nalezy uregulowac stosownie do wynalazku jeszcze przed straceniem wosku zapomoca wymrazania, po którem nastepu¬ je odwirowywanie. PL