PL93944B1 - - Google Patents

Description

Przedmiotem wynalazku jest' uklad do pomia¬ ru potencjalu oksydoredukcyjnego zwlaszcza w mleku. Znane dotychczas uklady do pomiaru po¬ tencjalu oksydoredukcyjnego skladaja sie z ogni¬ wa pomiarowego polaczonego z wzmacniaczem i rejestratorem. Do pomiaru potencjalu oksydo¬ redukcyjnego stosowane sa ogniwa skladajace sie z elektrody pomiarowej i elektrody odniesienia, które zanurza sie w badanej substancji. Jako ma¬ terial na elektrody pomiarowe stosuje sie blache platynowa natomiast elektrode odniesienia zazwy¬ czaj stanowia elektrody srebrowa, olowiowa badz najczesciej stosowane elektrody kalomelowa lub szklane.Istota wynalazku jest to, ze elektroda pomia¬ rowa jest elektroda powlokowa stanowiaca me¬ talowa plytke ewentualnie pozlacana. Plytka po¬ dzielona jest na co najmniej dwie czesci przy czym jedna czesc plytki powleczona jest anioni- tern a druga czesc kationitem. Zarówno kationit jak i anionit moga byc typu Amiberlit lub Dowex.Poszczególne czesci plytki elektrody powloko¬ wej oddzielone sa wysokoofporowym tworzywem o opornosci co najmniej W oihma. Elektrode od¬ niesienia stanowi elektroda kalomelowa odporna na cisnienie o wartosci rzedu siedmiu atmosfer.Istnieje mozliwosc zbudowania takiego ukladu, w którym elektroda pomiarowa jak i elektroda odniesienia jest ta sama elektroda powlokowa zbudowana jak wyzej, przy czym w zaleznosci od warunków istniejacych w roztworze, gdzie zacho¬ dzi reakcja redox jedna czesc elektrody stanowi elektrode pomiarowa a druga czesc elektrode od¬ niesienia. v Dzieki zastosowaniu elektrody powlokowej jajko elektrody pomiarowej uzyskuje sie wyzsza trwa¬ losc chemiczna i elektrochemiczna ukladu a pora tym wyzsza stabilnosc w przypadku zmian ste¬ zenia substancji badanej.?Uklad wedlug wynalazku miedzy innymi moze znalezc zastosowanie do pomiaru potencjalu oksy¬ doredukcyjnego w mleku, co pozwala wnioskowac o stopniu jego swiezosci, bowiem, jak wiadomo, zmiany potencjalu oksydoredukcyjnego w mleku sa funkcja stopnia zakazenia mikrobiologicznego, które pociaga za soba zmiany organoleptyczne.Dotychczas oceniano zmiane kwasowosci mleka przy pomocy pH-metrów, jakkolwiek daje ona mozliwosc periodycznych obserwacji zmian fer¬ mentacyjnych zachodzacych pod wplywem rozwi¬ jajacej sie mikroflory, to jednak nieliniowosc mierzonego zjawiska spowodowana duza i zmien¬ na pojemnoscia buforowa mleka, wywoluje brak korelacji miedzy procesami fermentacyjnymi a zmianami stezenia jonów wodorowych. Ponadto skladniki mleka glównie bialko i tluszcz, osadza¬ jac sie na elektrodach w postaci laminarnej war¬ stwy, sprawiaja, ze na granicy faz powstaje do¬ datkowy potencjal zmieniajacy dokladnosc od¬ czytu i zaklócajacy powtarzalnosc pomiaru. 93 94493 944 Uklad wedlug wynalazku umozliwia dokonywa¬ nie pomiarów _w sposftb ciagly, a zatem ulatwia ciagla ocene mleka pod wzgledem jego swiezosci i zaleznie od parametrów przeznaczanie go opty¬ malnie dp róznych celów np. produkcji 'okreslo¬ nych gatunków serów. Znane dotychczas metody pozwalaly tylko na ocene „Nadaje sie do spozy¬ cia na surowo" lub „nie nadaje sie" nie umo¬ zliwiajac pomiarów w sposólb ciagly i zróznico¬ wany. ' Uklad wedlug wynalazku zostanie dokladniej omówiony w przykladzie wykonania, gdzie zasto¬ sowano go do pomiaru i klasyfikacji mleka su¬ rowego pod * wzgledem jego swiezosci. Klasyfika¬ cje umozliwia pomHar ciagly zaleznosci sily elek¬ tromotorycznej od skladu fazy cieklej badanego mleka w funkcji cipasu starzenia sie tego mleka.Przyklad. Do! pojemnika zawierajacego '250 litrów mleka surowego wprowadza sie uklad de¬ tekcyjny zlozony z powlokowej elektrody pomia¬ rowej oraz elektroda odniesienia. Elektroda po¬ wlokowa stanowa metsliowa plytke pozlacana po¬ dzielona na dwie czesci. Jedna czesc powleczona jest anionitem a druga kationitem typu Amberlit i Dowex lub Amlberlit badz Dowex. Obie czesci plytki oddzielone sa od siebie 'teflonem i do obu przymocowane sa ekranowane wyprowadzenia.Elektrode, odniesienia stanowi elektroda kalo- melowa odporna na cisnienie do wartosci sied¬ miu atmosfer. Uklad detekcyjny polaczony jest ekranowanym przewodem z wysokooporowym elektrometrem o opornosci 1012 ohma, z tranzy¬ storem <|olowym na wejsciu oraz wzmacniaczem zaopatrzonym w miliwoltomierz i wyjscie na re¬ jestrator samopiszacy. Miliwoltomierz zostal wy- skalowany na odpowiednie stopnie swiezosci mle¬ ka prcez porównanie wzorcowych wyników w mi- liwoltach z wynikami badan tych samych próbek modelowych wykonanymi na drodze posiewów. iWykres 'przedstawiony na rysunku, ilustruje zmiany potencjalu zachodzace w czasie starze¬ nia sie mleka. Wartosci, jakie przyjmuje poten¬ cjal oksydoreduikicyjny zawieraja sie w polu, któ¬ re ograniczone deslt tylko osia odcietych, na któ¬ rej oznaczono czas w godzinach starzenia sie mle¬ ka i osia rzednych, na której oznaczono potencjal oksydoredukeyjny. Najmniej zmienia sie potencjal dla mleka gotowanego, co uwidoczniono na wy¬ kresie. W przypadku mleka niegotowanego poten¬ cjal w miare starzenia sie mleka maleje do zera a nastepnie przejmuje wartosci ujemne. Zalez¬ nosc ta jest liniowa dla mleka nieskazonego swie¬ zego — 2. W przypadku mleka skazonego: alde¬ hydem mrówkowym — 3 oraz innymi substan¬ cjami — 4 wartosci potencjalu maleja zblizajac sie asymptomatycznie do osi odcietych. Uklad umozliwia dokonywanie pomiaru w sposób ciagly, co ulatwia stosowanie mleka w miare jego sta¬ rzenia do "róznych celów optymalnie dobierajac starzone mleko do produkcji odpowiednich pro¬ duktów np. mleko nadaje sie do spozycia na sil- rowo, gdy wartosci potencjalu zawieraja sie w granicach 3010^50 mV.Najczesciej dotychczas praktycznie stosuje sie ocene stopnia swiezosci mleka za pomoca próby barwnej przy zastosowaniu, specyficznego wskaz¬ nika, przykladowo blekitu metylenowego, zmie¬ niajacego barwe próbki mleka w zaleznosci od potencjalu redukcyjnego. Ocena ta nie pozwala na róznicowanie stopnia swiezosci mleka, a jedy¬ nie okresla wartosc graniczna w stadium silnego zakazenia, a wiec róznicuje mleko na „zle" i „do¬ bre" w odniesieniu do jego przydatnosci do spo¬ zycia na surowo. Na wykresie jest to obszar za- kreskowany — 5.Uklad wedlug wynalazku imoze byc stosowany do oceny mikrobiologicznej mleka nawet przy 'bar¬ dzo niewielkim stopniu jego zakazenia. Umozli¬ wia szybki odczyt wartosci mierzonej, umozliwia dokonywanie oceny w róznych warunkach tem¬ peratury i cisnienia w zakresie 5—60°C i nawet przy liOiOtye wilgotnosci wzglednej, zarówno w od¬ niesieniu do mleka znajdujacego sie w pojemni¬ kach, jak i do mleka w przeplywie. PL

Claims (4)

1. Zastrzezenia patentowe !l. Uklad do pomiaru potencjalu oksydoreduk- cyjnego, zwlaszcza w mleku, skladajacy sie z elek¬ trody pomiarowej i elektrody odniesienia pola¬ czonych z urzadzeniami wzmacniajacymi i reje¬ strujacymi, znamienny tym, ze elektroda pomia¬ rowa jest elektroda powlokowa stanowiaca me¬ talowa plytke ewentualnie pozlacana z tym, ze czesc plytki powleczona jest anionitem a czesc kationitem, przy czym kazda z tych czesci ma oddzielne ekranowane wyprowadzenia, zas elek¬ trode odniesienia stanowi elektroda kalome/lowa odporna na cisnienie do wartosci rzedu siedmiu atmosfer.

2. Uklad do pomiaru potencjalu oksydoreduk- cyjnego, zwlaszcza w mleku, skladajacy sie z ukladu detekcyjnego polaczonego z urzadzenia¬ mi wzmacniajacymi i rejestrujacymi, znamienny tym, ze ukladem detekcyjnym jest elektroda po¬ wlokowa stanowiaca metalowa plytke ewentual¬ nie pozlacana skladajaca sie co najmniej z dwóch czesci z tym, ze czesc plytki powleczona jest anio¬ nitem a czesc kationitem, a kazda z tych czesci ma oddzielne ekranowane wyprowadzenia, przy czym w zaleznosci od warunków istniejacych w roztworze gdzie zachodzi reakcja redoks, jedna czesc elektrody stanowi elektrode pomiarowa, a druga czesc elektrode odniesienia.

3. Uklad wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze poszczególne czesci plytki elektrody pomiarowej oddzielone sa wysokooporowym materialem o opor¬ nosci co najmniej JO8 obmów.

4. Uklad wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze elektroda powleczona jest anionitem i kationi¬ tem typu Amiberlit i Dowex lub Amlberlit badz Dowex. 10 15 20 25 3<\ 35 40 15 50 5593 944 rn(v) 0.3 2 t(godz) PL