Przedmiotem wynalazku jesit przystawka pro¬ gramujaca zmiany predkosci obrotowej wrzecion przedzalki obraczkowej.Od ukladów programujacych zmiany predkosci obrotowej wrzecion w funkcji polozonemia lawy obraczkowej wymaga sie, aby program zmian mial ksztalt trapezoidalny. Uklad powinien zapewniac regulacje ziarówno spadków predkosci w poczatko¬ wym i koncowym etapie przedzenia, • jak i mozli¬ wosc ustawiania .parametrów 'stanowiacych frag¬ menty skoku lawy obraczkowej, w których maja wystepowac okreslone zmiany predikosdi obrotowej.Znane rozwiazania realizuje zalozony program badz wopairciiu oskomplikowany "uklad kiinemaitycz- ny badz w oparciu o rozbudowany uklad elektrycz¬ ny. W pierwszych za posrednictwem ufkladu krzy¬ wek i przekladni ruch lawy przekazywany jest potencjometrom, selsynom lub innym czlonom wejs¬ ciowym powodujac okreslone zmiany sygnalu wyjsciowego ukladu programujacego. W drugich rozwiazaniach wyeliminowano uklad mechaniczny krzywek i przekladni sprzegajac bezposrednio ele¬ ment wejsciowy z mechanizmem napedu lawy o- braczkowej. Zalozony program jest realizowany przez uklad, elektryczny zlozony z potencjometru wejsciowego tworzacego z drugim potencjometrem mostek rezystamcyjny i polaczonego przez prostow¬ nik z ukladerrf progowym, do którego jest przyla¬ czony drugi prostownik z regulowanym napieciem wyjsciowym. Uklad zawiera takze element przela- ii ao as M czajacy i wzmacniacz wyjsciowy (zgloszenie nr P-167530).Rozwiazania powyzsze oparte o skomplikowane i zlozone uklady sa zbudowane z wiieki edemamtów badz mechanicznych badz elektrycznych, co utrud¬ nia obsluge i regulacje urzadzen. oraz zmniejsza dokladnosc i niezawodnosc dzialania. - Istota wynalazku polega na tym, ze element wyjs¬ ciowy stanowi potencjometr z dodatkowym wypro¬ wadzeniem zwartej strefy uzwojenia oporowego, której polozenie mozna zmieniac. Urzadzenie po¬ siada tylko dwa potencjometry regulacyjne pola¬ czone 3f soba jednymi koncami uzwojen oporowych i jednoczesnie zwartych z dodatkowym wyprowa¬ dzeniem potencjometru wyjsciowego. Pozostale konce uzwojen potencjometrów regulacyjnych sa przylaczone do zródla napiecia zasilania wspólnego lub kazdy do osobnego, zas suwaki tych potencjo¬ metrów sa polaczone z koncami uzwojenia oporo¬ wego potencjometru wejsciowego.Walek potencjometru wejsciowego, którego su¬ wak jest sprzezony bezposrednio z mechanizmem napedu lawy obraczkowej, wykonuje ruch obroto¬ wy odwzorowujacy polozenie lawy obraczkowej w jej ruchu postepowym, a zmiany parametrów pro¬ gramu dokonuje sie latwo ma droidze zmian polo¬ zen suwaków potencjometrów regulacyjnych.Przedmiot wynalazku jest odtworzony w przy¬ kladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 i 2 przedstawiaja schematy ideowe przystawki pro- 92 01392013 igraimujacej, a ifig. 3 przebieg zmian napiecia wyjs¬ ciowego w funkcji polozenia 1 lawy Obraczkowej w ruchu postepowym.Przystawka progiraimujaiaa skladia sie z potencjo- imetiru wejsciowego 1, którego suwak jest sprzezo¬ ny bezposrednio z mechanizmem napedu lawy o- braazkowej, oraz z dwóch potencjometrów regula¬ cyjnych 2 i 3 (polaczonych jednymi koncami uzwo¬ jen oporowych miedzy soba, a drugimi koncami przylaczonych do wspólnego zródla napiecia ziasi- laniia Ui {fig. 1) lulb kazde do osobnego zródla napiecia zasilania Ui i U2 (fig. 2). Potencjometr wejsciowy 1 posiada dodatkowe wyprowadze¬ nie 4 zwartej strefy uzwojenia oporowego, której polozenie mozna przesuwac lub dwa dodatkowe wyprowadzenia uzwojenia opiorowego zwarte mie- dizy soba, których polozenie mozna usitawiac. Wy- prowadizenie dodatkowe 4 zwarte jestt z wspólnym polaozeniieim uzwojen oporowych potencjometrów ireguJiacyjinyoh 2 13. Suwaki tych potencjometrów sa polaczone z konioaimi uzwojenia oporowego po¬ tencjometru wejsciowego 1, kazdy z innym koncem.W czasie ruchu postepowego lawy obraczkowej w jednym kierunku sprzezony z mda suwak poten¬ cjometru wejsciowego 1 przesuwa sie po jego u- zwojeniu oporowym, przy czyim jego napiecie wzgledem polaczonych ze soba i z dodatkowym wyprowadzeniem potencjometru 1 konców uzwojen potencjometrów regulacyjnych zmienia sie wedlug krzywej U3 (fig. 3). Porówtnainie tego napiecia z oapiecdem stalym U4 daje ma wyjsciu ukladu na¬ piecie U5. Za pomoca potencjometrów regulacyj- nych 2 i 3 osiaga sde niezalezna regulacje spadków napiecia w poczatkowym AUsp i koncowym AU5k fragmencie programu. Zias w przypadku zastosowa¬ nia dwóch osobnych zródel napiecia zasilania Ui i U2 potencjometrów regulacyjnych uzyskuje sie regulacje spadku napiecia wyjsciowego AUsp w po¬ czatkowym fragmencie programu i wzrostu napie¬ cia wyjsciowego AUsio w koncowym fragmencie programu. Wyjsciowe mapiecie ukladu U5 wyko¬ rzystuje sie jiako niapieoie nadajace regulatora pred¬ kosci obrotowej wrzecion. PL