Przedmiotem wynalazku jest przyrzad mikrometryczny, reczny, z czujnikiem indukcyjnym i wskaznikiem analogowym, przeznaczony do bezposredniego okreslania odchylek dlugosci metoda porównania z wzorcem wymiarowym, który to przyrzad zwany jest równiez transametrem.Rozpowszechnione przyrzady tego typu to niewielkie, przenosne aparaty pomiarowe, wykonane w postaci kablaka obejmujacego przedmiot sprawdzany. Pomiar nastepuje przez odchylenie, a nastepnie przez zwolnienie ruchomej koncówki, wyposazonej w czujnik zegarowy.Znane przenosne mikrometryczne przyrzady z czujnikiem, wykonywane sa zazwyczaj w postaci sztywnego kablaka, który z jednego konca ma osadzona zaciskowa srube mikrometryczna, a z drugiego konca osadzony mechanizm dzwigniowo-zebaty, zaopatrzony w ruchoma koncówke pomiarowa, skierowana prostopadle do plaszczyzny pomiarowej (kowadelka) wspomnianej sruby mikrometrycznej. Mechanizm dzwigniowo-zebaty jest wyposazony w sprezyne dociskowa i laczy sie kinematycznie ze wskaznikiem zegarowym osadzonym w kablaku.W celu uzycia tego przyrzadu cofa sie dzwignie mechanizmu dzwigniowo-zebatego przeciwdzialajac sprezynie dociskowej i umieszcza sie przedmiot sprawdzany w takim polozeniu, aby okreslony wymiar znajdowal sie na linii prostej, laczacej prostopadle plaszczyzne pomiarowa kowadelka koncówka pomiarowa mechanizmu dzwigniowo-zebatego, a nastepnie zwalnia sie dzwignie Pod wplywem sprezyny dociskowej dzwignia przesuwa sie, az do momentu zetkniecia sie jej czesci koncówki pomiarowej z odpowiednim punktem powierzchni przedmiotu sprawdzanego, wtedy wskaznik zegarowy, sprzezony z mechanizmem dzwigniowo-zebatym i wyposazony w odpowiednia przekladnie ruchu, wskazuje odchylke wymiarowa przedmiotu sprawdzanego. Cechowanie przyrzadu wykonuje sie przez umieszczenie w nim przedmiotu o wymiarze wzorcowym, odpowiednie ustawienie i usztywnienie sruby mikrometrycznej oraz wyzerowanie wskaznika zegarowego, zazwyczaj przez przemieszczenie jego tarczy cyfrowej.Mechanizmy dzwigniowo-zebate znanych przyrzadów mikrometrycznych recznych maja zlozona budowe i zawieraja liczne, drobne czesci, a kazda z nich musi byc precyzyjnie wykonana ze wzgledu na przenoszenie2 91 526 pomiaru na wskaznik zegarowy. Calosc mechanizmu wymaga szczególnej obudowy w celu zabezpieczenia przed pylem. Sprezyna dociskowa takich przyrzadów musi byc dosc silna, celem zapewnienia styku czesci pomiarowej oraz pokonania oporów tarcia mechanizmu dzwigniowo-zebatego i wskaznika zegarowego, rosnacych przy zwiekszeniu sie stosunku przelozenia. Mechanizm zebaty posiada luzy, kompensowane dodatkowa sprezyna zwrotna wskaznika zegarowego. Wymienione cechy konstrukcyjne ograniczaja znacznie mozliwosci budowy przyrzadów mikrometrycznych o wiekszej czulosci i dokladnosci pomiaru, a ponadto delikatna i precyzyjna budowa czesci wewnetrznych zmniejsza mozliwosci eksploatacyjne przyrzadu przy uzytkowaniu na warsztacie i przenoszeniu na stanowiska pomiarowe.Celem wynalazku jest usuniecie wyzej wymienionych wad znanych przyrzadów mikrometrycznych.Istota wynalazku jest umieszczenie we wnece kablaka przyrzadu, niewielkiego miernika elektrycznego, korzystnie o zawieszeniu strunowym, wraz z elektronicznym ukladem pomiaru przesuniecia liniowego i wyposazonym w wewnetrzne zródlo zasilania. Podzialka miernika elektrycznego wycechowana jest w jednostkach dlugosci, a uklad elektroniczny zawiera prosty obwód elektryczny do nastawiania polozenia pbczatjcpwego.Przyrzad wedlug wynalazku ma kablak, na którym z jednego konca umieszczony jest czujnik indukcyjny z ruchomym, trzpieniem, wyposazonym w sprezyne dociskowa, zaopatrzona w zwalniacz, a z drugiego konca kabjaKa, przeciwlegle do czujnika indukcyjnego, umieszczona jest przesuwnie sruba mikrometryczna, zaopatrzona w kowadelko, stanowiace czesc stykowo-pomiarowa. Wewnatrz kablaka znajduje sie wskaznik elektryczny o zawieszeniu strunowym, poprawiajacym odpornosc na wstrzasy i dolaczonym do elektronicznego ukladu pomiarowego przez polaczenie z czujnikiem indukcyjnym, Na zewnatrz wspomnianego kablaka wyprowadzone jest pokretlo elektrycznego zerowania i nastawiania polozenia poczatkowego wskaznika przyrzadu oraz zwalniacz sprezyny dociskowej, trzpien czujnika indukcyjnego i ewentualnie przycisk kontrolny wewnetrznego zródla zasilania.Przyrzad wedlug wynalazku posiada niewiele czesci ruchomych, dokladnie wykonanych, które ograniczaja sie jedynie do ruchomego trzpienia czujnika indukcyjnego i przestawnej sruby mikrometrycznej. Uzyskanie wysokiej precyzji pomiaru zapewnione jest na drodze elektronicznego przetwarzania wielkosci mierzonej.Podzialka wskaznika elektrycznego moze byc znacznie rozrzedzona, co ulatwia odczyt mierzonej odchylki wymiarowej. Zmiana wartosci podzialki wskaznika moze byc dokonana szybko i latwo przez ewentualne , przelaczenie obwodu elektrycznego za pomoca przycisku, co jest praktycznie nie osiagalne w przyrzadach mikrometrycznych ze wskaznikami zegarowymi o przekladni zebatej. Przyrzad ten uzyskuje wskazania w dzialce elementarnej 0,5 j/m, a nawet mniejsze.Przedmiot wynalazku przedstawiono w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia widok czolowy z czesciowym wykrojem ukazujacym wnetrze czujnika indukcyjnego, a fig. 2 przedstawia widok boczny przyrzadu z czesciowym odslonieciem wskaznika.Przyrzad mikrometryczny sklada sie z kablaka 1, czujnika indukcyjnego 2, umieszczonego na jednym koncu kablaka 1, wskaznika elektrycznego 3, koncówki mierniczej 4, sprezyny dociskowej 5, zwalniacza sprezyny 6, przestawnej sruby mikrometrycznej 7 z kowadelkiem 8 skierowanym przeciwlegle do koncówki mierniczej 4 i wyposazonej w zacisk 9, sluzacy do ustalenia polozenia sruby 7. W srodkowej czesci kablaka 1 umieszczone jest pokretlo 10 obwodu elektrycznego do nastawiania zera oraz przycisk sluzacy do kontroli stanu wewnetrznego zródla zasilania 13, pokazany we wnece kablaka 1, gdzie równiez umieszczono uklad elektroniczny w postaci plytki 12, sluzacy do przetwarzania polozenia koncówki mierniczej 4 czujnika indukcyjnego 2 na sygnaly elektryczne, odpowiednio do ustawienia wskazówki wskaznika elektrycznego 3 i w zaleznosci od odpowiednio nastawionej pozycji poczatkowej. Krancowe polozenie pokretla 10 sprzezone jest wylacznikiem wewnetrznego zródla zasilania 13.W celu uzytkowania przyrzadu wprowadza sie pokretlo 10 z polozenia krancowego do polozenia w przyblizeniu srodkowego, co powoduje uruchomienie wewnetrznego zródla zasilania 13, a nastepnie przyciska sie zwalniacz 6, wprowadza sie wzorzec wymiarowy miedzy kowadelko 8 i koncówke pomiarowa 4 czujnika indukcyjnego nastawia sie wrzeciono 7 do takiego polozenia, w którym wskazówka wskaznika elektrycznego znajduje sie w poblizu zera, utrwala sie polozenie wrzeciona 7 za pomoca zacisku 9, przy czym nastawia sie dokladnie polozenie zerowe wskaznika elektrycznego 3 za pomoca pokretla 10. Po dokonaniu tych czynnosci usuwa (sie wzorzec, a w jego miejsce wstawia sie element mierzony. Odchylenia wskaznika elektrycznego okreslaja ewentualna odchylke wymiarowa tego elementu od wzorca.91 526 3 PL