Przedmiotem wynalazku jest pompa przeponowa zwlaszcza dwuobiegowa o regulowanej wydajnosci.Powszechnie znane rozwiazania pomp przeponowych posiadaja komore robocza zamknieta dwuczesciowym korpusem, utwierdzajacym przepone dzielaca te komore na dwie czesci. Jedna z tych czesci komory wyposazona jest w co najmniej dwa zawory, wlotowy i wylotowy. W przestrzeni drugiej czesci komory roboczej znajduje sie sprezyna podpierajaca przepone i popychacz ustalony przesuwnie w otworze tulejki bedacej czescia korpusu, na którego jednym z konców utwierdzona jest przepona, a którego drugi koniec styka sie z elementem mimosrodowym, obracajacym sie z zalozona predkoscia obrotowa. Ruch obrotowy elementu mimosrodowego sprawia, ze popychacz wraz z przepona wykonuja ruchy posuwisto-zwrotne.Ciagla zmiana wydajnosci w czasie pracy pompy jest mozliwa do zrealizowania na drodze zmian predkosci obrotowej elementu mimosrodowego, co wiaze sie z kolei z koniecznoscia stosowania specjalnego silnika z mozliwoscia zmian w szerokim zakresie o predkosci obrotowej. Niezaleznie od powyzszej mozliwosci istnieja rozwiazania ukladów regulacji wydajnosci pomp przeponowych, w których skok popychacza ogranicza sie zderzakiem wkrecanym w korpus pompy i przechodzacym obok elementu mimosrodowego. Rozwiazanie to uniemozliwia jednak budowe pompy dwuobiegowej w tym samym korpusie i napedzanej jednym elementem mimosrodowym.Inne znane rozwiazanie konstrukcyjne tega zagadnienia, przydatne zwlaszcza w pompach dwuobiegowych, polega na zmianie wartosci mimosrodu elementu napedzajacego, jednakze zmiana tego mimosrodu a zatem i zmiana wydajnosci pompy nie jest mozliwa podczas jej pracy.Znana jest równiez konstrukcja podobnej pompy przeponowej wedlug patentu PRL nr 52962, w której zastosowano tlok napedzany elementem .mimosrodowym i przemieszczajacy sie w otworze tulei utwierdzonej w korpusie. W przestrzeni korpusu, pomiedzy przepona a czolem tloka znajduje sie ciecz posredniczaca.W sciankach tulei wykonane sa otwoYy rozmieszczone na dlugosci równej wartosci skoku tloka. Regulacja2 90 610 wydajnosci pompy dokonywana jest przez przeslanianie czesci otworów wykonanych w tej tulei za pomoca drugiej tulei regulacyjnej nasuwanej na te pierwsza. Maksymalna wydajnosc uzyskuje sie, gdy tuleja regulacyjna przeslania wszystkie otwory. Dokladnosc regulacji wydajnosci przy takiej konstrukcji ograniczona jest wartoscia rozstawienia otworów w tulei cylindrycznej.Celem wynalazku jest wyeliminowanie niedogodnosci znanych pomp, a zadaniem technicznym jest opracowanie konstrukcji pompy zwlaszcza dwuobiegowej z ukladem regulacji jej wydajnosci, pozwalajacym na latwa i dokladna regulacje tej wydajnosci.Zgodnie z wynalazkiem pompa przeponowa posiada znana komore robocza, zamknieta korpusem i przedzielona przepona podparta sprezyscie i zwiazana z jednym z konców popychacza prowadzonego w otworze tulei bedacej czescia korpusu i stykajago sie drugim koncern 'z napedzajacym go elementem mimosrodowym.Istote wynalazku stanowi zastosowanie nakretki nakreconej na gwint tulei prowadzacej popychacz i posiadajacej denko, przez otwór którego przechodzi ten popychacz, stanowiace ogranicznik skoku popychacza Na tym samym gwincie tulei nakrecona jest tarcza kontrujaca nakretke, przy czym sama nakretka polaczona jest sztywno z podobna tarcza o srednicy zewnetrznej równej srednicy zewnetrznej tarczy kontrujacej. Na obwodzie obu tarcz, przemieszczanych wzgledem okienka wykonanego w korpusie pompy, wykonany jest molet, dla latwego ich pokrecania poprzez to okienko. W odmianie konstrukcji pompy, sprezyste podparcie przepony zrealizowane jest przez zastosowanie co najmniej jednej sprezyny srubowej naciagowej, laczacej konce obu popychaczy, stykajace sie koncem z jednym elementem mimosrodowym, nadajacym tym popychaczom, a tym samym przeponom ruch posuwisto-zwrotny.Rozwiazanie wedlug wynalazku stwarza mozliwosc latwej i dokladnej regulacji wydatku pompy przeponowej, a w przypadku szczególnym, gdy pompa wykonana jest jako pompa dwuobiegowa, sprezyna sprzegajaca konce popychaczy pracuje na minimalne napiecia, zwlaszcza przy maksymalnych skokach tych popychaczy. Zastosowanie nakretki z tarcza kontrujaca zabezpiecza przed niekontrolowanym rozkrecaniem sie mechanizmu regulacji, oraz dzieki skasowaniu luzów na gwincie zapewnia cicha prace mechanizmu pompy.Przedmiot wynalazku w przykladowym wykonaniu pokazany jest na rysunku przedstawiajacym pompe dwuobiegowa w czesciowym przekroju wzdluznym.W korpusie 1 utwierdzona jest przepona 2, dzielaca komore 3 na dwie czesci. Jedna z czesci tej komory wyposazona jest w zawór wlotowy 4 i wylotowy 5. W przestrzeni drugiej czesci komory znajduje sie koniec popychacza 6, do którego przytwierdzona jest przepona. Popychacz prowadzony jest w otworze tulei cylindrycznej 7, na której gwint nakrecona jest nakretka 8 z denkiem, przez. którego otwór przechodzi popychacz czescia swojej dlugosci o mniejszej srednicy. Na tym samym gwincie tulei 7 nakrecona jest tarcza kontrujaca 9 nakretke 8, majaca srednice zewnetrzna równa srednicy drugiej tarczy 10 zwiazanej sztywno z nakretka. Na obwodach obu tarcz, przemieszczanych wzgledem okienka 11, wykonany jest molet. Z obwodem mimosrodu 12 osadzonego na walku napedowym 13 stykaja sie konce obu popychaczy 6, przy czym w poblizu konców obu popychaczy przetkniete sa prety 14 polaczone ze soba dwiema sprezynami 15.Dzialanie opisanej pompy jest nastepujace. Poprzez zawór wlotowy 4 doprowadzana jest do czesci komory roboczej 3 ciecz, odprowadzana zniej zaworem wylotowym 5, w wyniku ruchów posuwisto-zwrotnych przepony 2 i popychacza 6, napedzanych mimpsrodem 12. Wartosc skoku popychaczy ustalana jest przez zmiane polozenia nakretki 8 zabezpieczonej przed rozregulowaniem dokreceniem tarczy kontrujacej 9.S*/SSSSA PL