Przedmiotem wynalazku jest sposób dokonywania prób elektrowni okretowych przeprowadzanych podczas przegladu statków przycumowanych w porcie.Elektrownie okretowe sa dotychczas badane poprzez bezposrednie ich obciazenie urzadzeniami odbiorczymi zlozonymi z elementów rezystancyjnych i indukcyjnych.Jako wady takiego sposobu dokonywania prób nalezy wymienic duzy ciezar, znaczne wymiary i wysoki koszt urzadzen obciazeniowych, a takze zlozonosc ukladu polaczen, niestabilnosc charakterystyk elementów obciazeniowych i duze straty energii, jako ze cala energia wyprodukowana przez pradnice elektrowni okretowej jest przetwarzana na cieplo wydzielajace sie na elementach urzadzenia obciazeniowego.Prowadzone próby elektrowni okretowych mialy dotad na celu: — sprawdzenie dokladnosci podtrzymywania napiecia na zaciskach pradnicy w calym zakresie zmian obciazenia, — okreslenia stopnia zmiennosci napiecia i czestotliwosci pradu pradnicy, a takze wartosci stalych czasowych procesów przejsciowych przy naglym jej dociazeniu i odciazeniu, — ustalenie prawidlowosci rozdzialu skladowej czynnej mocy miedzy poszczególnymi zespolami pradotwórczymi pracujacymi równolegle, — ustalenie prawidlowosci rozdzialu skladowej biernej mocy miedzy poszczególnymi zespolami pradotwórczymi pracujacymi równolegle, — wyznaczenie stopnia stabilnosci dynamicznej pracy zespolów pradotwórczych zalaczonych na prace równolegla, — sprawdzenie zespolów pradotwórczych ze wzgledu na warunki cieplne ich pracy _ Celem wynalazku jest opracowanie sposobu dokonywania prób elektrowni okretowych pozwalajacego uniknac stosowania osobnych urzadzen obciazeniowych przy dokonywaniu wymiennego kompleksu badan na2 90225 okrecie przycumowanym w porcie. Cel ten zostal osiagniety wwyniku zaprojektowania sposobu dokonywania prób elektrowni okretowej przy zastosowaniu jako obciazenia elektrowni okretowej nabrzeznej sieci elektrycznej.Wedlug wynalazku celem okreslenia zmian napiecia i predkosci obrotowej zespolu pradotwórczego przy naglym obciazeniu dolacza sie nabrzezna siec elektryczna w warunkach niezgodnosci wartosci napiec i czestotliwosci zespolu pradotwórczego i sieci obciazenia. Natomiast celem okreslenia prawidlowosci rozdzialu czynnej i biernej skladowych mocy miedzy zalaczonymi do pracy równoleglej zespolami pradotwórczymi oraz stopnia stabilnosci dynamicznej ich pracy odlacza sie od sieci nabrzeznej uprzednio obciazone i zalaczone na prace równolegla zespoly pradotwórcze, przy pozostawieniu ich polaczonymi ze soba, a nastepnie sprawdza sie odpowiednio skladowe czynna i bierna mocy oraz liczbe obrotów poszczególnych zespolów pradotwórczych.W celu lepszego wyjasnienia istoty wynalazku w dalszym ciagu podano szczególowy opis sposobu dokonywania prób elektrowni okretowej z powolaniem sie na zalaczony rysunek przedstawiajacy schemat ideowy urzadzenia zapewniajacego warunki stalej wartosci pradu obciazenia pradnicy..Sposób dokonywania prób elektrowni okretowej polega na sprawdzeniu dokladnosci samoczynnej regulacji napiecia przez badanie odchylen natezenia pradu oddawanego przez pradnice w warunkach stalej wartosci pradu przy zmianach wielkosci skladowej czynnej mocy oddawanej do sieci..Dokladnosc utrzymywania napiecia ukladem samoczynnej regulacji zalezy od dokladnosci pracy urzadzen korekcyjnych. Przy tym regulator napiecia reaguje na wielkosc wejsciowa z dokladnoscia okreslona przez strefe nieczulosci i charakterystyke zewnetrzna obwodu korekcji.Przy pracy zespolu pradotwórczego na nabrzezna siec elektryczna napiecia w tej sieci moze ulegac zmianom niezaleznie od warunków pracy ukladu regulacji napiecia badanego zespolu. Jesli jednak przy pracy zespolu pradotwórczego na nabrzezna siec elektryczna, na wejscie regulatora podac napiecie o wartosci proporcjonalnej do natezenia pradu pobieranego z pradnicy, to regulator bedzie oddzialywal na uklad wzbudzenia pradnicy w taki sposób, ze spowoduje podtrzymanie pradu stojana pradnicy z dokladnoscia okreslona przez sam regulator i caly uklad samoczynnej regulacji napiecia.Taka prace zespolu pradotwórczego na nabrzezna siec elektryczna, kiedy wartosc napiecia podawanego na wejscie regulatora jest proporcjonalna do wartosci natezenia pradu stojana pradnicy co powoduje wyregulowywanie tego pradu z ustalona dokladnoscia na poziomie dowolnej wartosci zadanej, nazywa sie tu praca w warunkach stalej wartosci pradu.Urzadzenie 1 zapewniajace warunki stalej wartosci pradu w przypadku zespolu pradotwórczego pracujacego z regulatorem jednofazowym sklada sie z przekladnika 2 pradowego wlaczonego w jedna z faz pradnicy 3. Do przekladnika 2 pradowego poprzez wylacznik 4 wlaczony jest rezystor 5 obciazeniowy od którego zasilany jest transformator 6 napieciowy, którego uzwojenie wtórne zalaczone jest przez wylacznik 7 i przez rezystor 8 stanowiacy zadajnik napiecia na wejscie regulatora 9.W przypadku wykonania zespolu pradotwórczego z 3-fazowym regulatorem, urzadzenie 1 sklada sie z trzech przekladników 10, 11, 12 pradowych wlaczonych w odpowiednie fazy pradnicy 3 i z trzech rezystorów 13, 14, 15 obciazeniowych tworzacych wraz z przekladnikami 10, 11, 12 pradowymi uklad gniazdowy. Od rezystorów 13, 14, 15 obciazeniowych zasilany jest trójfazowy transformator 16 napieciowy, którego uzwojenie wtórne zalaczone jest poprzez wylacznik 17 na wejscie regulatora 9.Prócz tego na rysunku pokazano uklad 18 wzbudzenia pradnicy 3, szyny 19 zbiorcze elektrowni okretowej, wylacznik 20 pradnicy, wylacznik 21 na wejsciu regulatora 9 napiecia i blok 22 synchronizacji przylaczony za posrednictwem wylaczników 23 i 24.Przedstawione urzadzenie wedlug wynalazku zapewniajace warunki stalej wartosci pradu pracuja w nastepujacy sposób. Napiecie z rezystora 5 obciazeniowego proporcjonalne do pradu stojana pradnicy 3 podawane jest poprzez transformat 6 podwyzszajacy i wylacznik 7 na wejscie regulatora 9, który wyregulowuje natezenie pradu pradnicy 3 na okreslonym poziomie.W celu przelaczenia pradnicy 3 na prace w warunkach stalej wartosci pradu, zalacza sie ja wylacznikiem samoczynnym na nabrzezna siec elektryczna za posrednictwem szyn 19 zbiorczych przy wylaczonym urzadzeniu 1. Oddzialywujac na serwomotor silnika napedowego (nie pokazanego na rysunku) i na nastawnik 8 napiecia pradnicy 3 powoduje sie zalaczenie pradnicy 3 na obciazenie znamionowe Nastepnie przylacza sie urzadzenie 1 za pomoca wylaczników 4, 7, 17 i odlacza wejscie regulatora od nabrzeznej sieci elektrycznej za pomoca wylaczników 17, 23 i 24.Dla okreslenia dokladnosci utrzymania napiecia pradnicy badanej w warunkach zalaczenia na nabrzezna siec elektryczna jest konieczny przy zastosowaniu opisanych wyzej zabiegów technologicznych, przylaczyc pradnice na prace przy stalej wartosci pradu. W tym celu za pomoca serwomotoru jej silnika napedowego (nie zaznaczonego na rysunku) nalezy zmienic ilosc dostarczanego nosnika energii do silnika napedowego, a tym90 225 3 samym zmienic wartosc skladowej czynnej mocy oddawanej przez zespól do nabrzeznej sieci elektrycznej .przy jednoczesnej obserwacji zmian natezenia pradu pradnicy. Dokladnosc podtrzymania pradu pozwala ustalic dokladnosc pracy regulatora i ukladu regulacji napiecia.Celem oceny wlasciwosci dynamicznych regulatora predkosci obrotowej i napiecia zespolu pradotwórczego konieczne jest dokonanie naglego odciazenia i obciazenia zespolu .Nagle odciazenie zespolu pradotwórczego przy próbach w warunkach przylaczenia go do nabrzeznej sieci elektrycznej jest dokonywane przez odlaczenie od tej sieci wstepnie obciazonego zespolu. Przy tym dokonuje sie pomiaru odchylenia predkosci obrotowej i napiecia badanego zespolu pradotwórczego od wartosci znamionowych, jak tez czas trwania procesów nieustalonych i na tej podstawie okresla sie dynamiczne wlasnosci regulatora predkosci obrotowej i napiecia.Ocena wlasciwosci dynamicznych regulatorów predkosci obrotowej i napiecia przy naglym dociazeniu w warunkach pracy zespolu pradotwórczego na nabrzezna siec elektryczna dokonuje sie w sposób posredni.W tym celu oblicza sie wartosc momentu obrotowego na wale silnika napedowego w przypadku doprowadzenia do regulatora predkosci wymuszenia zewnetrznego.Znajac momenty bezwladnosci badanego zespolu oblicza sie odchylenie jego predkosci obrotowej przy naglym dociazeniu momentem obciazenia wedlug wzoru: J ^w = M M gdzie: J — moment bezwladnosci zespolu, Mi — moment obrotowy silnika napedowego okreslony przy próbach, zalezny tylko od wlasnosci regulatora predkosci obrotowej i silnika napedowego; M2 — moment obciazeniowy pradnicy, dla którego ma byc obliczone odchylenie predkosci obrotowej zespolu.Wymuszenie dla regulatora predkosci oorotowej silnika napedowego przy badaniu nieobciazonego zespolu pradotwórczego powstaje na skutek zalaczenia go na nabrzezna siec elektryczna w warunkach niezgodnosci czestotliwosci i kata przesuniecia fazowego miedzy wektorami napiec pradnicy i nabrzeznej sieci elektrycznej Wymuszenie dla regulatora napiecia przy badaniu zespolu pradotwórczego zalaczonego na nabrzezna siec elektryczna stanowi zalaczenie na siec pradnicy w warunkach niezgodnosci wartosci napiec, co odpowiada naglemu dociazeniu zespolu pradotwórczego moca bierna.Wartosc poczatkowego odchylenia napiecia przy naglym dociazeniu zespolu pradotwórczego okresla sie wedlug impedancji przejsciowej i udarowej. Wielkosc poczatkowego udaru pradowego pradnicy przy zalaczeniu jej na nabrzezna siec elektryczna w warunkach niezgodnosci wartosci napiec jest odwrotnie proporcjonalne do wielkosci impedancji przejsciowej pradnicy.Stad wartosc odchylen napiecia przy naglym dociazeniu zespolu pradotwórczego mozna okreslic wedlug wielkosci poczatkowego udaru pradowego przy niezsynchronizowanym zalaczeniu go na siec.W celu ustalenia dokladnosci rozdzialu czynnej skladowej mocy na pracujace równolegle pradnice elektrowni okretowej nalezy zalaczyc badane zespoly pradotwórcze na nabrzezna siec elektryczna i oddzialywujac na serwojnotory obciazyc pradnice obciazeniem znamieniowym. Nastepnie nalezy odlaczyc zespoly pradotwórcze od nabrzeznej sieci elektrycznej, pozostawiajac je polaczone jak do pracy równoleglej..Mierzac w tych warunkach moce czynne pradnic ustala sie prawidlowosc podzialu obciazen czynnych na poszczególne pracujace równolegle zespoly pradotwórcze.W celu ustalenia prawidlowosci podzialu skladowej biernej mocy nalezy obciazyc zespoly pradotwórcze pracujace równolegle na nabrzezna siec elektryczna na obciazenie znamieniowe przy znamienowym ^). Nastepnie odlaczajac pradnice od nabrzeznej sieci elektrycznej mierzy sie skladowe bierne pradu pradnic i wedlug wartosci tych skladowych okresla sie prawidlowosc rozdzialu obciazen biernych.W przypadku, jesli bada sie zespoly pradotwórcze o róznych mocach to powinny byc one obciazone proporcjonalnie do mocy zespolów, a poza tym próby przeprowadza sie w sposób podobny do omówionego wyzej.Stopien stabilnosci dynamicznej pracujacych równolegle zespolów pradotwórczych przy badaniu ich przy zalaczeniu na nabrzezna siec elektryczna moze byc sprawdzony przez odlaczenie badanych pracujacych równolegle i wstepnie obciazonych zespolów od nabrzeznej sieci elektrycznej, pozostawiajac je z zalaczonymi do pracy równoleglej.Zalaczajac pracujace równolegle zespoly pradotwórcze na nabrzezna siec elektryczna w warunkach niezgodnosci czestotliwosci lub kata przesuniecia fazowego miedzy wektorami napiec pradnic i nabrzeznej sieci4 90 225 elektrycznej wywoluje sie oddzialywanie wymuszajace na zespoly pradotwórcze. Mierzac w tych warunkach odchylenie predkosci obrotowej i rozklad mocy miedzy zespolami sprawdza sie stopien stabilizacji dynamicznej.Omówiony sposób przeprowadzania prób elektrowni moze byc zastosowany przy badaniach dowolnej zautomatyzowanej elektrowni, a takze zespolów pradotwórczych w zakladach przemyslowych, w stosunku do których wymagane sa badania wstepne w róznych warunkach pracy. PL