Przedmiotem wynalazku jest pólka kolumny destylacyjnej, rektyfikacyjnej, absorpcyjnej i tym podobnej, zwanej równiez kolumna do wymiany masy.Znane sa pólki zewnatrz- oraz wewnatrz-naplywowe, zlozone z bedacych odcinkami kola, plaskich elementów srodkowych i skrajnych. W przypadku pólek zewnatrz- naplywowych tak elementy srodkowe jak i skrajne maja otwory barbotazowe (dla zaworków lub kolpaków, sluzacych do wymiany masy), natomiast w przypadku pólek wewnatrz-naplywowych otwory barbotazowe maja tylko elementy srodkowe. Wspólna wada obu znanych rodzajów pólek jest duza trudnosc ich montazu w kolumnie to jest koniecznosc bardzo pracochlon¬ nego wykonywania (wiercenia i gwintowania) otworów dla srub mocujacych te pólki do podtrzymujacych je cieciwowych belek nosnych, zwykle teownikowych, i do obwodowych pierscieni wsporczych, przyspawanych do plaszcza kolumny. Równiez oba te znane rodzaje pólek, mimo ich duzego ciezaru, cechuje mala sztywnosc i zwiazana z tym znaczna trudnosc ich dokladnego wypoziomowania, majacego istotne znaczenie dla prawidlo¬ wosci przebiegu procesu wymiany masy. Prócz tego kazdy ze znanych rodzajów pólek wykazuje oddzielnie dodatkowe niedogodnosci. Znane pólki zewnatrz-naplywowe (przy których stosowaniu nastepuje pelne wykorzystanie powierzchni tych pólek na barbotaz) wymagaja wyprowadzen rurowych (kolanowych) na zewnatrz kolumny; wyprowadzenia te, laczone sztywno lub niesztywno z plaszczem kolumny, sa klopotliwe w montazu i eksploatacji. Znane pólki wewnatrz-naplywowe (przy których stosowaniu nastepuje niepelne wykorzystanie ich powierzchni na barbotaz, poniewaz czesc powierzchni tych pólek jest zajeta przez rury naplywowe i odplywowe, nie uczestniczace bezposrednio w procesie wymiany masy) wymagaja elementów przelewowych w postaci listew prostych, których mocowanie do podtrzymujacych belek nosnych jest równiez utrudnione, podobnie jak montaz samych elementów srodkowych i skrajnych pólek.Istota wynalazku jest dostosowanie konstrukcji obu znanych rodzajów pólek do wymogów wielkoseryjnej maszynowej produkcji, wyeliminowanie z prac montazowych tych pólek w kolumnie wiercenia i gwintowania otworów, przez wprowadzenie laczenia przyciskowego do belek nosnych obrzezy elementów pólek, poprzez nakladane podkladki zewnetrzne, o ksztalcie zróznicowanym, innym dla cieciwowych obrzezy liniowych I innym dla obwodowych obrzezy kolowych. Istota wynalazku jest równiez zwiekszenie sztywnosci pólek, przez2 89 798 wyprofilowanie belek nosnych w ksztalcie obróconej grzbietem ku górze litery „U" i wprasowanie w grzbiet tulejek gwintowanych. Dla pólek zewnatrz-naplywowych istota wynalazku jest równiez skonstruowanie naplywu i odplywu zewnetrznym kanalem komorowym oraz rozplywu po pólce przez waska komore przelewowa/dzieki listwie o ksztalcie wydluzonej i przegietej litery „C"', przymocowanej do pólki i do plaszcza kolumny. Dla pólek wewnatrz-naplywowych do istoty wynalazku nalezy takze, d'a umozliwienia rozplywu po pólce przez szeroka komore przelewowa, skonstruowanie listwy wyodrebniajacej te komore, wsztalcie litery „L", przy czym wypukla sciana podstawy tej listwy stanowi zarazem nakladana podkladke zewnetrzna, utrzymujac jednolicie przyjeta zasademocowania. ' Przedmiot wynalazku uwidoczniono w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia pólke zewnatrz-naplywowa w przekroju podluznym wzdluz#osi kolumny, w rzucie z przodu, fig. 2 — pólke zewnatrz-naplywowa w pólwidoku, w rzucie z góry, po przekrojeniu kolumny plaszczyzna poprzeczna prosto- padla do osi kolumny, fig, 3 - pólke wewnatrz-naplywowa w przekroju podluznym wzdluz osi kolumny, w rzucie z przodu, fig. 4 — pólke wewnatrz-naplywowa w pólwidoku, w rzucie z góry. Fig. 5 przedstawia mocowanie pólki zewnatrz- i wewnatrz-naplywowej do belki nosnej, w przekroju przez tulejke gwintowana, zaznaczonym A-A na fig. 2 i fig. 4, fig. 6 — mocowanie pólki zewnatrz- i wewnatrz-naplywowej do belki nosnej, w przekroju miedzy tulejkami gwintowanymi, zaznaczonym B-B na fig. 2 i fig. 4, fig. 7 — mocowanie pólki zewnatrz- i wewnatrz-naplywowej do pierscienia wsporczego, w przekroju zaznaczonym C-C na fig. 2 i fig. 4 (w przekroju C-C wedlug fig. 2 jest plaskownikowa listwa przelewowa, której nie ma w przekroju C-C wedlug fig. 4|, fig. 8 — przedstawia mocowanie pólki wewnatrz-naplywowej i listwy przelewowej do belki nosnej, w przekroju przez tulejke gwintowana, zaznaczonym D-D na fig. 4 oraz fig. 9 — mocowanie pólki wewnatrz-na* plywowej i listwy przelewowej do belki nosnej, w przekroju miedzy tulejkami gwintowanymi, zaznaczonym E-E na fig. 4.Bedaca przedmiotem wynalazku pólka kolumny sklada sie z plaskich odcinków kola o szerokosci takiej, aby daly sie one wkladac przez wlaz wykonany w plaszczu 1 kolumny,tworzacych elementy srodkowe i elementy skrajne tej pólki. W przypadku pólki zewnatrz-naplywowej, pokazanej na fig. 1 i 2, tak eiementy srodkowe 2 jak i elementy skrajne 3 maja otwory barbotazowe 4 dla zaworków lub kolpaków 5, natomiast w przypadku pólki wewnatrz-naplywowej, pokazanej na fig. 3 i 4, tylko elementy srodkowe 2 maja otwory barbotazowe 4, natomiast elementy skrajne nie maja otworów barbotazowych 4, stanowiac w tym przypadku bezotworowe elementy skrajne 12. Elementy srodkowe 2 i skrajne 3 lub 12 maja takie wymiary, ze po Ich ulozeniu wewnatrz kolumny na belkach nosnych 17, polaczonych z pierscieniem wsporczym 18, wystepuje luz miedzy obrzezami liniowymi poszczególnych elementów srodkowych 2 oraz elementów srodkowych 2 a skraj* nych 3 lub 12, jak równiez miedzy obrzezami kolowymi tych elementów 2 i 3 lub 12 a plaszczem 1 kolumny.Luz ten jest wiekszy od srednicy srub mocujacych 24. Jak pokazano na fig. 5—7, kazda z belek nosnych 17 ma ksztalt litery „U", odwróconej grzbietem ku górze, z wklesnieciem rynnowym wzdluz grzbietu, w które to wklesniecie sa wprasowane tulejki gwintowane 19, przeznaczone dla srub mocujacych 24. W pierscien wsporczy 18, polaczony z plaszczem 1 kolumny, sa równiez wprasowane tulejki gwintowane 19, przeznaczone dla srub mocujacych 24. Obrzeza liniowe elementów srodkowych 2 i skrajnych 3 lub 12 pólek sa dociskane do belek nosnych 27 srubami mocujacymi 24 poprzez uszczelki tasmowe 20 i kolowe podkladki stozkowe 22. Obrzeza kolowe tych elementów skrajnych 2 i srodkowych 3 lub 12 pólek sa dociskane do pierscienia wsporczego 18 równiez srubami mocujacymi 24 poprzez uszczelke pierscieniowa 20 i profilowane podkladki pólstozkowe 23.W przypadku pólki zewnatrz-naplywowej, na zewnatrz plaszcza 1 kolumny znajduje sie zewnetrzny kanal naplywowy i odplywowy 6 cieczy, którego obrzeze stanowi korzystnie pólrura owalna 7, polaczona z zewnetrz* na sciana plaszcza 1 kolumny, na przyklad przez spawanie. Na wysokosci poszczególnych pólek sa w plaszczu 1 kolumny wykonane szczeliny naplywowe lub odplywowe 8 o szerokosci równej szerokosci kanalu 6. W kanale 6 na wysokosci pólek sa naprzemianlegle przegrody 9, polaczone z plaszczem 1 i pólrurami 7 korzystnie przez spawanie. Przez szczeliny 8 naplywa od góry ciecz, rozplywa sie kolejno po pólkach i wyplywa równiez przez szczeliny 8, natomiast od dolu jest doprowadzone medium lotne (gaz lub para), które przechodzi barbotazowo przez otwory 4 wraz z usytuowanymi w nich zaworkami 5. W strefie przylegajacej do szczelin 8 skrajne elementy 3 pólki zewnatrz-naplywowej maja waskie komory przelewowe 10, utworzone przez plaszcz 1 kolumny, czesc powierzchni elementów 3 oraz obrzeze tej komory 10, majace postac plaskownikowej listwy przelewowej 11, o ksztalcie w przyblizeniu wydluzonej i przegietej litery ,,S" z zaokraglonymi koncami, polaczonej z elementem skrajnym 3 pólki, korzystnie przez spawanie, i docisnietej do plaszcza 1 kolumny.W przypadku pólki wewnatrz-naplywowej, w jednym z elementów skrajnych 12 jest wylot wewnetrznego kanalu naplywowego i odplywowego 13, którego obrzeze ma korzystnie postac rury owalnej 14 i jest polaczone z tym elementem 12, na przyklad przez spawanie. Ponad drugim — przeciwleglym — elementem skrajnym 12 danej pólki jest wylot kanalu 13, zamocowanego w elemencie skrajnym 12 wyzszej pólki. Powierzchnie89 798 3 elementów skrajnych 12 stanowia dolne ograniczenie komór przelewowych 15 pólki wewnatrz-naplywowej, boczne obrzeze tych komór 15 stanowi plaszcz 1 kolumny oraz katownikowe listwy przelewowe proste 18, z których kazda ma ksztalt litery „L"', z wypukloscia sciany podstawy, w której to wypuklosci sa wykonane otwory dla srub mocujacych 24. Obrzeza liniowe elementów skrajnych 12 pólek sa docisniete tymi srubami 24 do belki nosnej 17 poprzez usYczelke tasmowa 20, usytuowana miedzy elementami skrajnymi 12 a belka 17 oraz poprzez te wypukla sciane listwy 16, usytuowana miedzy lbami srub 24 a elementami 12.Dzieki zastosowaniu tloczonej konstrukcji belek nosnych o zwiekszonej sztywnosci przy mniejszej grubosci oraz elementów srodkowych i skrajnych o mniejszych wymiarach kolumna z pólkami wedlug wynalaz¬ ku jest wydatnie lzejsza, a jej powierzchnia przekroju znacznie mniejsza od znanych i stosowanych konstrukcji, przy zachowaniu niezmienionej wydajnosci kolumny. Przy niezmniejszaniu srednicy kolumny rozwiazanie wedlug wynalazku pozwala na uzyskanie zwiekszenia wydajnosci kolumny. PL