Przedmiotem wynalazku jest wieloparametrowy, wspólosiowy wzorzec tgó, C, R, przeznaczony do spraw¬ dzania i legalizacji narzedzi do pomiaru wspólczynnika strat dielektrycznych tgó, pojemnosci C i rezystancji R w zakresie czestotliwosci do 100 MHz.Znane dotychczas wspólosiowe wzorce tgó, C, R, stanowia sztywne rozlaczalne polaczenie dwóch od¬ cinków jednolitej geometrycznie linii wspólosiowej, z których jeden zawiera w przewodzie wewnetrznym cienko¬ warstwowy rezystor, a drugi odcinek zawiera w przewodzie wewnetrznym przelotowy kondensator. Wyzej opisa¬ ne odcinki linii wspólosiowej sa wyposazone obustronnie w zlacza wspólosiowe, przy czym odcinek linii za¬ wierajacy kondensator jest zamkniety na koncu ruchomym zwarciem wspólosiowym. Rezystor i kondensator sa wykonane jako precyzyjne elementy wzorcowe.Opisane rozwiazanie ma te niedogodnosc, ze wymaga stosowania na kazdym odcinku linii, zlacz wspól¬ osiowych niezbednych do oddzielnego wzorcowania wspólczynnika strat dielektrycznych tgó, pojemnosci C i rezystancji R. Takakonstrukcja wzorca zawiera co najmniej cztery zlacza wspólosiowe umieszczone w ukladzie wzorca i z nim wspólpracujace. Rozlaczalne polaczenie dwóch odcinków linii wspólosiowej dokonywane za posrednictwem zlacz wspólosiowych wprowadza zazwyczaj dodatkowe parametry szczatkowe, trudne do okres¬ lenia, lub zmierzenia, które musza byc uwzglednione przy okreslaniu dokladnej wartosci tgó wzorca.Algorytm obliczeniowy na tgó wzorca jest wtedy skomplikowany, a dane wyjsciowe trudne do okreslenia, lub zmierzenia.Parametry szczatkowe takie, jak pojemnosc, indukcyjnosc i rezystancja pogarszaja dokladnosc wzorca.Czesciowe ograniczenie wplywu tych parametrów jest mozliwe poprzez zmniejszenie ilosci zlacz wspól¬ osiowych i poprzez bezposrednie polaczenie obu odcinków wejsciowego i wyjsciowego w jednolita geometrycz¬ nie linie wspólosiowa. Takie polaczenie odcinków uniemozliwiloby jednak wykorzystanie znajdujacych sie w nich elementów do oddzielnego wzorcowania pojemnosci i rezystancji, jak równiez sprawdzenie tych elementów po zmontowaniu wzorca.Celem wynalazku jest usuniecie wyzej opisanych wad i niedogodnosci znanego rozwiazania przy jedno¬ czesnym zachowaniu mozliwosci niezaleznego wzorcowania pojemnosci C i rezystancji R.89 121 Cel ten osiagnieto przez wieloparametrowy, wspólosiowy wzorzec tg6, C, R, przeznaczony do pracy w zakresie czestotliwosci 100-MHz, który ma sztywne, nierozlaczalne polaczenie odcinka lirui wspólosiowej, za wierajacej w przewodzie wewnetrznym cienkowarstwowy rezystor, polaczony szeregowo z przelotowym kon¬ densatorem, a z miejsca polaczenia tych elementów jest wyprowadzone odgalezienie. Na obydwu k iicach odcinka linii wspólosiowej i na koncu odgalezienia dolaczone sa za pomoca zlacz wspólosiowych ruchome elementy zwarcia lub ekranowania, które wykonuje sie z odcinków linii wspólosiowej i cylindrycznej, mi w linii wspólosiowej i odgalezieniu znajduja sie przegrody izolacyjne, wykonane w postaci dysków teflonowych, które zabezpieczaja cienkowarstwowy rezystor i przelotowy kondensator przed wplywem czynników atmosferyc/ nych, takich jak: wilgotnosc i szybkie zmiany temperatury, jak równiez przed pylem i innymi zanieczyszczenia mi, oraz stanowia dodatkowe usztywnienie przewodu wewnetrznego, poprawiajac jednoczesnie wspólosiowosc linii i odgalezienia, klementy zwarcia i ekranowania w odgalezieniu moga stanowic jeden element wspólosiowy eliminujacy zlacze w odgalezieniu.Przedmiot wynalazku jest objasniony na przykladach zastosowania, uwidocznionych na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia wieloparametrowy, wspólosiowy wzorzec tgfi, C, R, w czesciowym przekroju wzdluz¬ nym ukazujacym jego budowe wewnetrzna w postaci przystosowanej do wzorcowania wspólczynnika strat dielektrycznych tgó, fig. 2 wzorzec w postaci przystosowanej do wzorcowania .pojemnosci C i fig. 3 ten sam wzorzec w postaci przystosowanej do wzorcowania rezystancji R.Wykonanie przedmiotu wynalazku jest proste, polega na polaczeniu szeregowym cienkowarstwowego rezystora z przelotowym kondensatorem w przewodzie wewnetrznym linii wspólosiowej przy czym z miejsca polaczenia tych obu elementów wyprowadza sie odgalezienie, stanowiace takze odcinek linii wspólosiowej, którego oba konce oraz odgalezienie wyposaza sie w zlacza wspólosiowe z dostosowanymi do nich elementami zwarcia lub ekranowania, wykonanymi z odcinków linii wspólosiowej i cylindrycznej. Cienkowarstwowy rezystor i przelotowy kondensator oddziela sie od pozostalych czesci wzorca przegrodami izolacyjnymi, które powiimy byc najkorzystniej wykonane w postaci dysków teflonowych, umieszczonych pomiedzy pnewodem w * wnetrznym i zewnetrznym linii wspólosiowej. Przegrody te stanowia dodatkowe uszlywmenie przewodu we¬ wnetrznego, i poprawiaja jednoczesnie wspólosiowosc linii. Wejsciem wzorca, zaleznie od wymaganej jego funkcji moze byc alternatywnie, albo wejscie odcinka linii wspólosiowej zawierajacej rezystor, przy zwarciu przeciw¬ leglego konca linii zawierajacej kondensator i ekranowaniu odgalezienia, co ma miejsce przy wzorcowaniu wspólczynnika strat dielektrycznych tgfi, albo tez wejscie odcinka linii wspólosiowej zawierajacej kondensator, przy zwarciu odgalezienia i ekranowaniu przeciwleglego konca linii zawierajacej rezystor, co ma miejst-e pr?«y wzorcowaniu pojemnosci C; albo tez wejscie odcinka linii wspólosiowej zawierajacej rezystor, przy zwarcia odgalezienia i ekranowaniu przeciwleglego konca linii zawierajacej kondensator, co ma miejsce przy wzorowa¬ niu rezystancji R.Wzorzec tgfi, C, R, (fig. 1, 2 i 3) ma sztywne nierozlaczalne polaczenie odcinka linii wspólosiowej l z odgalezieniem 2 bedacym takze odcinkiem linii wspólosiowej. Odcinek linii wspólosiowej 1 zawiera w przewo¬ dzie wewnetrznym 3 cienkowarstwowy rezystor 4 polaczony szeregowo z przelotowym kondensatorem 5, a z miejsca polaczenia tych elementów wyprowadzone jest odgalezienie 2. Na obydwu koncach linii wspólosiowej l i na koncu odgalezienia 2 umieszczone jest zlacze wspólosiowe 6.Zaleznie od przeznaczenia funkcjonalnego wzorca tg5, C, R, w przypadku wzorcowania wspólczynnika strat dielektrycznych tg5 (fig. 1) wejscie wzorca stanowi ten koniec odcinka linii wspólosiowej 1, który zawiera rezystor 4, przy czym na przeciwleglym koncu odcinka linii wspólosiowej 1 zawierajacej kondensator 5 znajduje sie zwarcie 7, zas na koncu odgalezienia 2 ekran 8. W przypadku wzorcowania pojemnosci C (fig. 2) wejscie wzorca stanowi ten koniec odcinka linii wspólosiowej 1, który zawiera kondensator 5. Na przeciwleglym koni u odcinka linii wspólosiowej 1 zawierajacej rezystor 4 znajduje sie ekran 8, zas na koncu odgaleziania 2 zw&rde 7 W przypadku wzorcowania rezystancji R (fig. 3) wejscia wzorca stanowi ten koniec odcinka linii wspól¬ osiowej 1, który zawiera rezystor 4. Na przeciwleglym koncu odcinka linii wspólosiowej 1 zawierajacej k< mlen sator 5 znajduje sie ekran 8, zas na koncu odgalezienia 2 zwarcie 7.Przewód wewnetrzny 3 w linii wspólosiowej 1 i w odgalezieniu 2 ustalaja przegrody izolacyjne 9 wyko¬ nane korzystnie w postaci dysków teflonowych zabezpieczajacych rezystor 4 i koncensator 5 przed wply **<¦¦?*; zewnetrznych czynników atmosferycznych takich jak: wilgotnosc i szybkie zmiany temperatury Przegrody izolacyjne 9 umieszczone w linii wspólosiowej 1 i w odgalezieniu 2 stanowia dodatkowe usztyw* nienie przewodu wewnetrznego 3, poprawiajac jednoczesnie wspólosiowosc linii 1 i odgalezienia 2. Przegrody izolacyjne sluza równiez do zabezpieczenia rezystora 4 i kondensatora 5 przed pylem i innymi zanieczyszcze niami. Ruchome elementy zwarcia 7 i ekranowania 8 zapewniaja latwe i szybkie przystosowanie wzorca te£ C, R89 121 3 do spelniania róznych funkcji metrologicznych, glównie do oddzielnego wzorcowania wspólczynnika strat die ekirycznych tgfi, lub pojemnosci C, lub te/ rezystancji R.Wieloparametrowy, wspólosiowy wzorzec tgS, C, R odznacza sie prosta budowa poszczególnych jego elementów skladowych, jest prosty w obsludze i tani w wykonaniu. PL