Opis patentowy opublikowano: 31.12.1976 88665 MKP B60s 1/00 Int. C1.2B60S 1/00 CZYitLNl, •go Twórcy wynalazku: Tadeusz Motriuk, Krzysztof Krajewski, Krystian Ferdin, Eugeniusz Pasciak, Henryk Malachowski Uprawniony z patentu: Kopalnia Wegla Kamiennego „Bytom", Bytom (Polska) Urzadzenie do mechanicznego czyszczenia wozów kopalnianych Dziedzina techniki. W transporcie kopalnianym do przewozu wegla, mineralu uzytecznego wzgled¬ nie skaly plonnej stosuje sie róznego rodzaju wozy kopalniane, które w (przypadku przewozenia ma¬ terialu zawilgoconego o duzej zawartosci czesci ila¬ stych ulegaja bardzo czesto trwalemu zanieczysz¬ czeniu w ipositaci narostów tworzacych sie przede wszystkim na dnie wozu. Zanieczyszczenia te zmniejszaja uzyteczna pojemnosc wozów i w zwia¬ zku z tym zachodzi koniecznosc okresowego ich czyszczenia.Stan techniki. Znane urzadzenie do czyszczenia wozów kopalnianych (patent polski nr 50134) skla¬ da sie z grabi osadzonych przesuwnie w odchylo¬ nych wzgledem kierunku pionowego prowadni¬ cach zabudowanych nad czyszczonym wozem. Gra¬ bie te sa zawieszone na linie przewinietej przez uklad krazków i polaczonej drugim koncem z tlo- czyskiem poziomo usytuowanego silownika pneu¬ matycznego. Zasadnicza wade opisanego wyzej u- rzadzenia stanowia elementy linowo-krazkowe w napedzie grabi zgarniajacych. Lina wykazuje bo¬ wiem tendencje do wydluzania sie podczas pracy, co moze doprowadzic w przypadku braku ciaglego nadzoru i kontroli do zaczepienia sie grabi o dno czyszczonego wozu.Równiez skutecznosc dzialania tego rodzaju urza¬ dzenia nie jest wystarczajaca gdyz wieloostrzowe wyprofilowana dolna czesc grabi powoduje tylko czesciowe skruszenie warstwy narostów, w której powstaja jedynie równolegle bruzdy spulchnionego materialu.Konsekwencja luznego zawieszenia grabi na linie jest równiez to, ze w momencie ich opuszczania od wozu, ostrza zgarniajace wbijaja sie w warstwe wegla tylko na nieznaczna glebokosc uwarunko¬ wana ciezarem wlasnym grabi natomiast w czasie ruchu wozu, dzieki odchyleniu grabi od kierunku pionowego wcinaja sie one ostrzowo coraz glebiej w warstwe zanieczyszczen. Skutkiem tego w po¬ czatkowej fazie ruchu nastepuje tylko nieznaczne rozluzowanie narostów natomiast w poblizu tylnej sciany wozu ostrza grabi przesuwaja sie po jego dnie stwarzajac tym samym mozliwosc uszkodze¬ nia wozu wzglednie grabi czyszczacych.Istota wynalazku. Urzadzenie do mechanicznego czyszczenia wozów kopalnianych wedlug wynalaz¬ ku jest wyposazone w nóz zgarniajacy zamocowa¬ ny bezposrednio na tloczysku silownika pneuma¬ tycznego lub hydraulicznego zabudowanego piono¬ wo na konstrukcji nosnej bezposrednio nad wozem przeznaczonym do czyszczenia. Dolna krawedz noza zgarniajacego jest uformowana w ksztalcie dna czyszczonego wozu, co gwarantuje dokladne usu¬ wanie narostów natomiast w celu wzmocnienia konstrukcji noza jego tylna powierzchnia jest za^ opatrzona w zebra usztywniajace. Ponadto nóz zgarniajacy posiada dwa pionowe ramiona, które sluza do jego prowadzenia w rolkach umieszczo¬ nych w dolnej czesci konstrukcji nosnej. 88 6653 Urzadzenie wedlug przedmiotowego wynalazku charakteryzuje sie prosta konstrukcja i niezawod¬ noscia dzialania. Zamocowanie noza zgarniajacego bezposrednio na tloczysku silownika gwarantuje jego staly skok i stwarza mozliwosc dokladnego ustawienia noza wzgledem dna czyszczonego wozu.Wyprofilowanie dolnej krawedzi noza pozwolilo na zwiekszenie dokladnosci czyszczenia, gdyz na- rosty sa odrywane z calego dna wozu. Zwiekszona skutecznosc dzialania spowodowala jednak wzrost oporów skrawania, co skolei kompensuje uzebro- wanie usztywniajace dolna czesc noza zgarniaja¬ cego.Opis figur. Przedmiot wynalazku jest uwidocz¬ niony w przykladzie wykonania na rysunkach, na których fig. 1 — przedstawia rzut pionowy urza¬ dzenia zabudowanego na stanowisku do czyszcze¬ nia wozów kopalnianych, fig. 2 — jego rzut bocz¬ ny, fig. 3 — schemat sterowania urzadzenia do czyszczenia wozów, fig. 4 — nóz zgarniajacy w rzucie pionowym, a fig. 5 — ten sam nóz zgarnia¬ jacy w widoku z boku.Przyklad wykonania. Urzadzenie jest wyposazo¬ ne w nóz zgarniajacy 1 zamocowany na tloczysku 2 silownika pneumatycznego 3, którego cylinder 4 (Fig. 3) jest polaczony dwoma przewodami cisnie¬ niowymi 5 z glówna instalacja 6 sprezonego po¬ wietrza. W przewodach 5 jest zabudowany zawór sterujacy 7, który sluzy do kierowania sprezonego powietrza na przemian nad wzglednie pod tlok 8.Silownik pneumatyczny 3 jest zabudowany piono¬ wo nad czyszczonym wozem 9 na sztywnej kon¬ strukcji nosnej 10 (Fig. 1 i 2). W dolnej czesci kon¬ strukcji nosnej 10 sa umieszczone rolki 11, które sluza do pionowego prowadzenia ramion 12 noza zgarniajacego 1 podczas opuszczania do wozu 9.Nóz zgarniajacy (Fig. 4 i 5) stanowi konstrukcje spawana wykonana z blachy i sklada sie z dolnej plaskiej czesci roboczej ustawionej prostopadle do bocznych scian wozu 9 oraz dwóch pionowych ra¬ mion 12. Dolna krawedz 13 noza zgarniajacego 1 jest odpowiednio wyprofilowana w ksztalcie dna czyszczonego wozu, co zapewnia dokladne usuwa¬ nie zanieczyszczen, natomiast tylna jego powierz¬ chnia jest wzmocniona trójkatnymi zebrami uszty¬ wniajacymi 14.Urzadzenie dziala w nastepujacy sposób. Wóz kopalniany 9 przeznaczony do czyszczenia zostaje 885 4 przesuniety za pomoca kolejki lancuchowej 15 pod urzadzenie czyszczace w ten sposób, ze jego przed¬ nia sciana zajmie polozenie bezposrednio za linia dzialania noza zgarniajacego 1. Wówczas do cylin- dra 4 nad tlok 8 zostaje doprowadzone sprezone powietrze, które powoduje pionowy przesuw noza 1 w dolne skrajne polozenie bezposrednio nad dno czyszczonego wozu 9. Dolna krawedz 13 czesci ro¬ boczej noza wbija sie w warstwe narostów na gle- io bokosc uwarunkowana skokiem tloka 8.Równoczesnie wóz 9 przesuwany kolejka lancu¬ chowa 15 przemieszcza sie ruchem jednostajnym do przodu, natomiast krawedz 13 noza 1 odrywa i kruszy zanieczyszczenia z calej powierzchni jego dna. W momencie gdy tylna sciana wozu 9 zblizy sie do noza 1 nastepuje przesterowanie zaworu 7, który kieruje sprezone powietrze pod tlok 8 powo¬ dujac tym samym powrotny ruch noza zgarniaja¬ cego 1 w górne skrajne polozenie, podczas które- go ramiona 12 noza 1 slizgaja sie w prowadnicach konstrukcji nosnej 10 oraz w rolkach prowadza¬ cych 11. PL