Przedmiotem wynalazku jest uklad polaczen do pomiaru pradu przeplywajacego w obwodzie naczynia elektrochemicznego przeznaczonego do badan elektrochemicznych poprzez okreslenie pradu wyjsciowego potencjostatu.Znane sa urzadzenia do pomiaru pradu przeplywajacego w obwodzie naczynia elektrochemicznego pozwalajace okreslac wlasciwosci badanego roztworu i analizowac zmiany zachodzace na granicy elektrolitu i jednej z elektrod, nazywanej elektroda pracujaca lub badana, powstajace w utworzonej warstwie podwójnej. Do badan tych najkorzystniej jest stosowac potencjostaty, które eliminuja spadki napiecia powstajace przy wystapieniu zmian w czasie reakcji wewnatrz elektrolitu. Pomiar pradu w obwodzie naczynia elektrochemicznego sprowadza sie wówczas do pomiaru pradu wyjsciowego potencjostatu.Powszechnie stosowane sa nastepujace dwa rodzaje ukladów polaczen do pomiaru pradu w obwodzie naczynia elektrochemicznego z wykorzystaniem potencjostatu: uklad, w którym mierzy sie spadek napiecia na znanej opornosci pomiarowej wlaczonej szeregowo miedzy wyjsciem potencjostatu i elektrode pomocnicza naczynia elektrochemicznego oraz drugi uklad, w którym mierzy sie spadek napiecia na znanej opornosci pomiarowej wlaczonej szeregowo miedzy elektrode badana i mase. Pierwszy z wymienionych ukladów, jakkol¬ wiek nie powoduje znieksztalcen pradu ani potencjalu zadanego, gdyz potencjostat eliminuje spadki napiecia na kazdej opornosci w obwodzie miedzy elektroda pomocnicza i elektroda badana tj. równiez na opornosci pomiarowej to jednak ma istotna wade, jaka jest koniecznosc symetrycznego wzgledem masy wlaczania przyrzadu mierzacego spadek napiecia. W wielu przypadkach utrudnia to lub uniemozliwia pomiar pradu, zwlaszcza przy badaniach elektrolitów przebiegami szybkozmiennymi.Drugi z omówionych ukladów, jakkolwiek pozwala stosowac przyrzady niesymetryczne wzgledem masy, to jednak wprowadza znaczne znieksztalcenia napiecia zadanego, które potencjostat winien dokladnie odwzoro¬ wac. Wynika to stad, ze napiecie wprowadzone na wejscie pomiarowe potencjostatu przez elektrode odniesienia powiekszone jest o wartpsc spadku napiecia na rezystorze pomiarowym, co jest zródlem znacznych bledów w odwzorowaniu napiecia, rosnacych wraz ze wzrostem pradu wyjsciowego potencjostatu lub opornosci pomiarowej.2, 87 126 Celem wynalazku jest wyeliminowanie wyzej wymienionych wad znanych ukladów pomiarowych, przy zwiekszonej dokladnosci pomiaru pradu wyjsciowego potencjostatu. Cel ten zostal osiagniety w rozwiazaniu ukladu polaczen wedlug wynalazku, wlaczonego do potencjostatu wyposazonego we wzmacniacz operacyjny, symetryczne zródlo zasilania i zródlo napiecia zadanego. Rezystor pomiarowy wlaczony jest szeregowo pomiedzy punktem zerowym zródla zasilania wzmacniacza potencjostatu i masa potencjostatu, Elektroda badana i jeden z biegunów zródla napiecia zadanego polaczone sa ze soba oraz z masa potencjostatu.Uklad wedlug wynalazku zostanie dokladniej wyjasniony w oparciu o przyklad wykonania pokazany na rysunku, który ilustruje schemat polaczen. Potencjostat, zawierajacy wzmacniacz operacyjny W, symetryczne zródlo zasilania Ub, zródlo napiecia zadanego Uz i rezystor pomiarowy R, polaczony jest z naczyniem elektrochemicznym N tak, ze elektroda pomiarowa EP znajduje sie na wyjsciu wzmacniacza W.Elektroda odniesienia EO sprzezona jest z jednym wejsciem „—" wzmacniacza W, a zródlo napiecia zadanego Uz jest wlaczone pomiedzy drugim wejsciem „+" wzmacniacza W, a elektroda badana EB znajdujaca, sie na potencjale masy. Rezystor pomiarowy R polaczony jest jednym koncem do elektrody badanej EB, a drugim koncem do punktu zerowego zródla zasilania Ub.Dzialanie ukladu jest nastepujace. Sterujac wejscie „+" wzmacniacza potencjostatu napieciem zadanym Uz uzyskuje sie odwzorowanie tego napiecia na wejsciu ,,—" bowiem naczynie elektrochemiczne objete jest petla sprzezenia zwrotnego, przez co róznica napiec miedzy wejsciem ,,+" i wejsciem „—" dazy do zera. Prad z dodatniego bieguna napiecia +UB zródla zasilania plynie przez wzmacniacz W potencjostatu do jego wyjscia, a nastepnie przez elektrode pomocnicza EP, elektrode badana EB i rezystor pomiarowy R do punktu zerowego zródla napiecia zasilania Ub- Spadek napiecia Up na rezystorze R jest proporcjonalny do pradu przeplywajacego przez naczynie elektrochemiczne i nie oddzialywuje na odwzorowanie napiecia przez wzmacniacz potencjostatu.Wzmacniacz operacyjny sterowany jest tylko róznica potencjalów miedzy obydwoma jego wejsciami, bowiem elektroda badana EB i biegun zródla zasilania Uzmaja w ukladzie wspólny punkt.Uklad wedlug wynalazku umozliwia wykonanie precyzyjnego i ciaglego pomiaru pradu wyjsciowego potencjostatu zarówno przy badaniach elektrolitów pradem stalym lub wolnozmiennym, jak równiez przy badaniach kinetyki reakcji chemicznych pradem szybkozmiennym lub impulsowo, przy równoczesnej obserwacji przebiegów tego pradu, na przyklad przy pomocy oscyloskopu z wejsciem niesymetrycznym wzgledem masy. PL