Przedmiotem wynalazku jest sposób i uklad do automatycznego napelniania materialem sypkim wielobunkrowych urzadzen zbiornikowych, przy których przenosnik tasmowy przenosi material przez bunkry, kazdemu bunkrowi do czerpania materialu sluzy zgarniak, który moze byc zdalnie sterowany a dla stwierdzenia stopnia wypelnienia w kazdym bunkrze umieszczonych jest kilka sond, z którycft kazda okresla jeden poziom.Znany jest sposób recznego uruchamiania zgar- niaka, przy którym pracownik obslugujacy steruje napelnianiem bunkra. Wada tego sposobu jest to, ze przy ciaglym procesie pracownik obslugujacy potrzebny jest stale.Znany jest tez sposób automatycznego sterowa¬ nia zgarniaków, przy którym cykliczne napelnia¬ nie bunkrów odbywa sie w ten sposób, ze po kazdym zakonczeniu cyklu, w zaleznosci od wy¬ pelnienia bunkrów, te bunkry, które nalezy napel¬ nic w nastepnym cyklu zostaja automatycznie umieszczone w programie. Na poczatku nowego programu wszystkie zgarniaki bunkrów objetych programem podjezdzaja az do zetkniecia sie z prze¬ nosnikiem tasmowym.Proces napelniania rozpoczyna sie od pierwszego bunkra, patrzac w kierunku przesuwu tasmy. Gdy pierwszy bunkier jest napelniony, jego zgarniak zjezdza z tasmy przenosnika i nastepny wedlug programu zgarniak czerpie material sypki. Proces ten trwa dotad, dopóki ostatni bunkier objety pro- gramem nie zostanie napelniony. Po tym nastepu¬ je nowe programowanie.Wada takiego sterowania jest to, ze zmiany wy¬ pelnienia w bunkrach nie objetych przebiegaja¬ cym aktualnie programem, moga byc wziete pod uwage dopiero w nowym programie.Jesli wypelnienie tych bunkrów spadlo do sta¬ nu minimalnego i ilosc materialu do wydobycia jest mala, wówczas powstaje niebezpieczenstwo niedopuszczalnego spadku ponizej minimalnego stanu wypelnienia dzieki czemu np. w suszarkach wegla istnieje niebezpieczenstwo powstania pozaru.W takich przypadkach technologicznych nalezy wylaczyc sterowanie automatyczne i sterowac zgarniaki recznie. Tego rodzaju krytyczne przy¬ padki wystepuja szczególnie w urzadzeniach zbior¬ nikowych o duzej liczbie bunkrów. Dalsza wada tego rodzaju sterowania jest to, ze wszystkie zgar¬ niaki bunkrów objetych programem podjezdzaja jednoczesnie. Z tego wzgledu nalezy tu zaznaczyc oprócz podwyzszonego poboru energii do napedu przenosnika tasmowego takze zwiekszenie zuzycia tasmy przenosnika oraz zgarniaków.Celem wynalazku jest wyeliminowanie wyzej wspomnianych wad.Zadaniem wynalazku jest opracowanie takiego sterowania zgarniakami bunkrów, aby przy opty¬ malnej czestosci napelnienia wypelnienie wszyst¬ kich bunkrów urzadzenia zbiornikowego bylo jed¬ nakowe, przy czym bunkry zablokowane nie beda 8491284912 3 4 napelniane, a bunkry, w których nastapil spadek wypelnienia ponizej stanu minimalnego beda na¬ pelniane natychmiast.Zadanie to wedlug wynalazku rozwiazano w taki sposób, ze zmiany wypelnienia w bunkrach wyz¬ walaja potrzebne stany wysterowania zgarniaków w sposób ciagly, ^rzy czym dzieki dwuetapowe¬ mu wyborowi bunkra, który ma byc napelniony jako nastepny, w pierwszym etapie nastepuje wy¬ bór poziomów bunkrów o najnizszym stopniu wy¬ pelnienia, zas w drugim wybór jednego z tych bunkrów, kolejnego w zadanym cyklu.Po wybraniu bunkra, który ma byc napelniany jako nastepny, przy dojsciu materialu do sondy, przelaczanie kolejne napelniania przy uwzglednie¬ niu wszystkich poziomów sond stanu wypelnienia nastepuje dopiero po uplywie zadanego czasu do¬ pelniania, aby osiagnac optymalna czestotliwosc na¬ pelniania. Jesli w jednym lub w kilku bunkrach wypelnienie spadnie ponizej minimalnego, wobec czego sonda najnizszego poziomu bedzie wolna, wówczas, nastapi automatycznie przelaczanie kolej¬ ne do sterowania minimalnego bez uplywu czasu dopelniania.Uklad wedlug wynalazku zbudowany jest z ukladów logicznych w ten sposób, ze sygnaly wejsciowe z sond i z wlaczników blokady w zale¬ znosci od poziomu doprowadzone sa z jednej stro¬ ny do ukladu sterowania poziomów, a z drugiej strony, wraz z wyjsciami ukladów sterowania po¬ ziomów doprowadzone sa do wejsc ukladów wy¬ znaczania przelaczania kolejnego.Wyjscie ukladów wyznaczania przelaczania ko¬ lejnego stanowia wraz z wyjsciami pamieci wejscia ukladów sterowania przelaczaniem kolejnym, przy czym wyjscia tych ostatnich z jednej strony wy- sterowuja czlon czasowy, a z drugiej strony wraz z wyjsciem czlonu czasowego tworza wejscia ukla¬ du odblokowania przelaczania kolejnego. Sygnaly wyjsciowe ukladów odblokowania przelaczania ko¬ lejnego sa wejsciowymi dla ukladów wchodzacych w sklad pamieci. Kazdy bunkier wyposazony * jest w pamiec zbudowana z ukladów logicznych, przy czym pamieci wszystkich bunkrów tworza lan¬ cuch zamkniety.Wejscia z wlaczników blokady i wejscia z sond za posrednictwem ukladów wejsciowych danego bunkra dolaczone sa z poziomów wyzszych do po¬ ziomów nizszych, a nie odwrotnie. Wyjscie ukladu dla najnizszego poziomu w celu obejscia czlonu czasowego dla sterowania minimalnego dolaczone jest równolegle do wyjscia czlonu czasowego po¬ przez dodatkowy uklad.Schematy polaczen ukladów kazdego bunkra sa jednakowe, co umozliwia budowe modulowa oraz stosowanie w urzadzeniach zbiornikowych o dowol¬ nej liczbie bunkrów.Przedmiot wynalazku jest wyjasniony w przy¬ kladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 i fig. 2 przedstawiaja schemat przebiegu sygnalów dla urzadzenia zbiornikowego z 4 bunkrami.Kazdy bunkier wyposazony jest w 4 sondy sta¬ nu wypelnienia, a mianowicie 1/4, 1/2, 3/4 i 4/4.Wykrywanie stanu wypelnienia przez sondy od¬ bywa sie przy pomocy znanej techniki. Od urza¬ dzen pomiarowych uklad otrzymuje sygnaly wej¬ sciowe 1X1 do 4X4. Jesli np. do wejscia 2X3 do¬ chodzi sygnal L, wówczas sonda 3/4 bunkra 2 znajduje sie w materiale, a gdy do tego wejscia dochodzi sygnal 0, wówczas sonda ta jest poza materialem.Jesli np. na wejsciu U2 istnieje sygnal L, wów¬ czas bunkier 2, jest zablokowany dla sterowania i nie bedzie napelniany. Jesli na wyjsciu steruja¬ cym Y2 istnieje sygnal L, wówczas zgarniak bun¬ kra 2 jest wysterowany do zetkniecia sie z tasma przenosnika. Sygnaly V0 do V4 zaznaczono tylko w celu wyjasnienia przesylanych sygnalów z fig. 1 do fig. 2.W przykladzie wykonania przyjeto, ze bunkry 1 i 3 maja wypelnienie 1/4 a bunkry 2 i 4 maja wypelnienie 1/2 oraz ze bunkier 1 jest napelniany.W zwiazku z tym na wejsciach z sond 1X1, 2X1, 3X1, 4X1, 2X2 i 4X2 oraz na wyjsciu Yt istnieja sygnaly L, podczas gdy na wszystkich innych wej¬ sciach i wyjsciach istnieja sygnaly 0.Poniewaz do wszystkich wejsc z sond 1/4 do¬ prowadzony jest sygnal L, który przez uklady 1.2.1 do 4.2.4 zostaje odwrócony na 0, uklad 5.1 stero¬ wania poziomu 1/4 ma na wszystkich wejsciach sygnaly 0, a na wyjsciu, dzieki odwróceniu — sygnal L, co oznacza, ze wszystkie bunkry do po¬ ziomu 1/4 sa wypelnione. Wszystkie pozostale ukla¬ dy sterowania poziomów 5.2 do 5.4 maja na wyj¬ sciach sygnaly 0, poniewaz na przyklad wejscie 1X2 doprowadza sygnal 0, wobec czego po odwró¬ ceniu przez uklad 1.2.2 do wejscia ukladu 5.2 po¬ ziomu 1/2 dochodzi sygnal L.Poniewaz z ukladu 5.2 wychodzi sygnal 0, a z ukladu 5.1 — sygnal 1, najnizszym poziomem, do którego nalezy napelniac, jest poziom 1/2.Uklady 1.3.1 do 4.3.4 oraz 1.4 do 4.4 sluza do wy¬ znaczania przelaczania kolejnego dla bunkrów.Dla przyjetego stanu ukladu na wyjsciach \± i V8 istnieja sygnaly L, a na wyjsciach V2.i V4 sygnaly 0, poniewaz bunkry 2 i 4 sa wypelnione do stanu 1/2. Uklady 1.5 do 4.5 sluzace do wysterowania przelaczania kolejnego maja po dwa wejscia, a mianowicie \± do V4 oraz wyjscia ukladów 1.9 do 4.9 nalezacych do bunkra, zwiazanego w da¬ nym wypadku z poprzednim ogniwem lancucha pamieci. Na wyjsciu ukladu 4.9 istnieje sygnal 0, poniewaz pamiec bunkra 4 ma zapamietany syg¬ nal L dla wyjscia Yt. Na wyjsciach wszystkich pozostalych ukladów 1.9 do 3.9 istnieja sygnaly 0.Poniewaz obecnie czlon czasowy nie jest wystero¬ wany, uklad 6.5 ma na wyjsciu sygnal L, wobec czego wszystkie uklady 1.7 do 4.7 dzieki odwróce¬ niu sygnalu maja na wyjsciach sygnal 0. Przela¬ czanie kolejne lancucha pamieci jest przy tym nie¬ mozliwe. Jezeli teraz dzieki przebiegowi napelnia¬ nia sonda poziomu 1/2 w bunkrze 1 zostanie osiag¬ nieta przez material, wówczas na wejsciu 1X2 po¬ jawi sie sygnal L. Dzieki odwróceniu sygnalu w Ukladzie 1.2.2 uklad 1.2.3 ma teraz na wejsciach tylko sygnaly 0, ma wiec na wyjsciu sygnal L, dzieki czemu wyjscie^ ukladu 1.4 podaje sygnal 0. Uklad 1.5 sterowania przelaczaniem kolejnym ma teraz na wejsciach tylko sygnaly 0. Dzieki od¬ wróceniu sygnalu przez uklad 1.6, na wejsciu czlo- 40 45 50 55 6084912 6 nu czasowego pojawi sie teraz sygnal L. Po uply¬ wie czasu opóznienia na wyjsciu czlonu czasowe¬ go pojawia sie równiez sygnal L, a na wyjsciu ukladu 6.5 sygnal 0. Ten sygnal odblokowuje prze¬ laczanie kolejne, które jest realizowane do mo- 5 mentu znalezienia na tym samym poziomie bun¬ kra, który ma byc jeszcze napelniony. Uklad 1.7 ma teraz na wejsciach tylko sygnaly 0, a wiec na wyjsciu sygnal L. Pamiec bunkra 1 zostaje przedstawiona, tak ze na wyjsciu Y2 pojawi sie 10 sygnal L. Sygnal L na wyjsciu Y2 przedstawi pa¬ miec bunkra 4 tak, ze na wyjsciu Yt pojawi sie sygnal 0. Poniewaz w bunkrze 2 wypelnienie sie¬ galo do sondy 1/2 na V2 istnieje sygnal 0.Z ukladu 1.9, wchodzacego w sklad pamieci 15 bunkra 1, przychodzi równiez sygnal 0, wobec czego na wyjsciu ukladu 2.7 pojawia sie sygnal L, który przedstawia pamiec bunkra 2, tak ze na wyjsciu Y, pojawia sie sygnal L, który jedno¬ czesnie przedstawia pamiec bunkra 1 i na wyjsciu 20 Y2 znowu pojawia sie sygnal 0. Poniewaz bunkier 2 nie jest wypelniony az do sondy stanu 1/2, na wejsciu Yf, ukladu 3.5 istnieje sygnal L, co powo¬ duje przerwanie kolejnego przelaczania ponadto czlon czasowy 6.3 ma teraz na wejsciach tylko 25 sygnal 0, i na wyjsciu ukladu 6.5 istnieje sygnal L, dzieki czemu przelaczanie kolejne jest znowu zablokowane. Sygnal na wyjsciu Y, utrzymuje sie ciagle tak, ze zgarniak 3 podjezdza, a zgarniak 1 odjezdza. 30 Jezeli kilka bunkrów jest napelnionych poni¬ zej sondy stanu 1/4, wówczas wlacza sie sterowa¬ nie minimalne. W tym przypadku uklad 5.1 stero¬ wania poziomem 1/4 posiada na wyjsciu sygnal 0, który doprowadzony jest do ukladu 6.4 skoro 35 tylko sterowanie kolejnego przelaczania zakonczy wspólprace z któryms bunkrem, na wyjsciu ukladu 6.1 pojawi sie sygnal L i dzieki odwróceniu tego sygnalu w ukladzie 6.2 uklad 6.3 ma na wejsciach sygnaly 0, a na wyjsciu sygnal 1. Dzieki temu 40 czlon czasowy 6.3 zostaje ominiety i sygnal 0 na wyjsciu ukladu 6.5 odblokowuje natychmiast prze¬ laczanie kolejne.Jesli na przyklad bunkier 1 jest zablokowany dla napelniania, na wejsciu Vt istnieje sygnal L, 45 który poprzez uklady 1.2.1 do 1.1.4 blokuje wplyw stanów wejsc 1X1 do 1X4. Dzieki temu na wyj¬ sciu Yt ukladu 1.4 istnieje stale sygnal 0. Polacze¬ nie wejsc jest tak zrealizowane, ze wejscia wyz¬ szych poziomów oddzialywuja na wejscia nizszych M poziomów a nie odwrotnie. Dzieki temu, na przy¬ klad przy uszkodzonej sondzie poziomu 1/4 bunkra 1» gdy bunkier napelni sie do .poziomu 1/2, sygnal L z wejscia 1X2 dziala równiez na wejscie 1X1. 55 PL