Opis patentowy opublikowano: 30.10.1978 84770 MKP E21d 23/00 Int. Cl2. E21D 23/00 Twórcywynalazku: Stanislaw Romanowicz, Zbigniew Raczka, Kazimierz Herdzik, Jerzy Cieslik, Antoni Pedras Uprawniony z patentu: Centralny Osrodek Projektowo-Konstrukcyjny Maszyn Górniczych „KOMAG", Gliwice (Polska) Oslonowa obudowa górnicza Wynalazek dotyczy obudowy zwanej oslonowa lub tarczowa to jest obudowy, której poszczególne sekcje skladaja sie z dwóch glównych elementów polaczonych uchylnie: dolnego stanowiacego spagownice i górnego niosacego na prawie calej dlugosci oslone przed kamieniem zawalowym a na górnym koncu krótka stropnice.Elementy te rozchylaja sie jak ostrza nozyc dzialaniem co najmniej jednego silownika hydraulicznego. Poniewaz spagownica stale przylega do spagu rozchylanie elementów powoduje podnoszenie i dociskanie stropnicy do stropu.Obudowa oslonowa ma zastosowanie przy eksploatacji scianowej zwlaszcza w przypadkach szczególnie kruchego i natychmiast walacego sie stropu, w których nalezy rezygnowac z utrzymywania szerszej strefy o stropie podpartym, a caly wysilek koncentrowac na natychmiastowym podpieraniu nowo otwieranego stropu i na zabezpieczaniu przed kamieniem zawalowym najniezbedniejszej strefy roboczej i wentylacyjnej w postaci waskiego pasa wzdluz czola sciany bez podpierania stropu nad cala ta strefa.Wczesniejsze znane rozwiazania obudowy oslonowej maja w kazdej sekcji stojak uchylnie polaczony górnym i dolnym koncem z obydwoma elementami. W nowym rozwiazaniu firmy Rheinstah! A. G. znanym np. z reklam w czasopismie Gliickauf zamiast stojaka jest para lezacych silowników przymocowanych do spagownicy uchylnie w pewnych granicach,Silowniki za posrednictwem ciegiel dzialaja na dolny koniec elementu górnego.Element górny stanowi tu dzwignie dwuramienna o osi uchylnosci lezacej powyzej silowników. Dolne ramie dzwigni jest krótkie, a górne dlugie. Aby uzyskac na koncu dlugiego ramienia sile wymagana do dociskania stropnicy do stropu silowniki maja maly skok a duza srednice. Ten uklad jest znacznie korzystniejszy niz stosowanie stojaków, które zawezaja i tak juz waski pas komunikacyjny przebiegajacy po stropnicach i przesuw- nikach sluzacych do przesuwania obudowy oraz przenosnika scianowego. Szczególnie wazne w tej obudowie jest wzajemne polozenie dwóch punktów: przedniego konca spagownicy i przedniego konca stropnicy- Polozenie pierwszego z nich w sekcji podsunietej ku czolu sciany jest uzaleznione od przenosnika scianowego. Przenosnik2 84 770 przy róznych rozwiazaniach konstrukcyjnych moze przebiegac albo po spagownicach albo bezposrednio po spagu stykajac sie z koncami spagownic. Wobec tego polozenie konców spagownic nalezy uwazac na ustalone zas polozenie konców stropnic, z reguly wyprzedzajace, jest zalezne od rozchylenia glównych elementów sekcji obudowy, a przez to jest zalezne od wysokosci wyrobiska. W obudowie firmy Rheinsthal przewidziano rozsuwnosc górnego elementu, która pozwala na ustalenie z góry takiej lego dlugosci jaka jest teoretyczni*? potrzebna przy danej wysokosci wyrobiska, aby przedni koniec stropnicy znajdowal sie tuz przy C/:cle sciany.Jednakze wysokosc wyrobiska hie jest wielkoscia stala w calym wyrobisku i nastawienie z góry dlugosci elementu nie jest wystarczajace. Zdarza sie bowiem, ze miedzy stropnica a czolem sciany w miejscach gdzie strop jest wyzszy pozostaje zbyt duzy odcinek nie podpartego stropu, a w miejscach o nizszym stropie stropnica jest zbyt wysunieta do przodu i opiera sie przednim koncem o czolo sciany, co uniemozliwia jej docisniecie do stropu. Stanowi to glówna wade tej znanej obudowy. Druga wada jest sklonnosc do zablokowania dzialania silowników i ich ciegiel przez kamien zawalowy, który chocby w malej ilosci moze przedostac sie na spagownioc pomimo oslony. i * *^Gfeftm^iial4zku jest usuniecie wymienionych wad, a wiec konstrukcja obudowy oslonowej, która ma kalety obudowy opfeanej powyzej, a ponadto w której w trakcie pracy mozna korygowac wyprzedzanie stropnicy nyjftcjwnkrit d^spagbwnicy, badz wyprzedzenie to jest korygowane automatycznie oraz w której silowniki do ^dy^^J^^jtfi^&i elementu sa mniej narazone na zablokowanie w przypadku przedostawania sie kamienia zawalowego na spagownice. < Cel ten zostal osiagniety dzieki rozwiazaniu, w którym górny element sekcji obudowy jest dzwignia jednoramienna osadzona wspagownicy uchylnie dolnym koncem, a silownik lezacy jest osadzony ograniczenie uchylnie w pionowych wystepach spagownicy. Wywiera on bezposrednio swym krótkim tloczyskiem nacisk na element górny w kierunku do tylu zmuszajac go do odchylania sie ku górze. Ponadto spagownica jest rozsuwna. < Jej_czesc wysuwna jest polaczona z przesuwnikiem za pomoca sworznia przechodzacego przez przeznaczone do tego celu ucho przesuwnika oraz przez otwory w pionowych obrzezach spagownicy i odpowiadajacych im otworach w odcinku przedluzajacym spagownice. Przestawienie sworznia poprzez inne otwory, których sa szeregi, jest mozliwe podczas pracy, zajmuje bardzo niewiele czasu i decyduje o stopniu wyprzedzenia stropnicy w stosunku do spagownicy, ! Cel wymieniony powyzej zostal ponadto osiagniety dzieki drugiemu rozwiazaniu niezaleznemu od opisanego powyzej. Polozenie \ dzialanie silownika rozchylajacego podstawowe elementy sekcji jest tu takie samo jak w poprzednim rozwiazaniu, lecz rozsuwny jest górny-element, a nie spagownica. Rozsuwnosc nie sluzy do ustalania z góry jego dlugosci dla danej wysokosci sredniej Wyrobiska, lecz rozsuwanie to zachodzi automatycznie w zaleznoscrod odchylenia górnego elementu w góre a przez to od wysokosci wyrobiska w danym miejscu. W tym celu wysuwny odcinek elementu górnego jest polaczony z pionowymi wystepami spagownicy za pomoca uchylnych laczników. Automatyczne dzialanie tego ukladu wynika stad, ze punkt podparcia stropnicy zatacza luk, którego srodek znajduje sie w osi polaczenia jego dolnego konca za spagownica, a zarazem zatacza luk o mniejszym promieniu majacym dlugosc laczników. Tedwa ruchy wykonywane równoczesnie powoduja skracanie lub wydluzanie górnego elementu.Korzystnym rozwiazaniem jest zastosowanie w miejscu pojedynczych laczników ukladów zlozonych z trzech laczników zlaczonych ze soba uchylnie jednym koncem. Pozostale konce tych trzech laczników sa przymocowane uchylnie w nastepujacych punktach: koniec jednego lacznika do pionowych wystepów spagowni¬ cy, koniec drugiego do górnego elementu sekcji a koniec trzeciego do wysuwnego odcinka tego elementu.Przedmiot obu wynalazków jest przedstawiony w przykladach wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia sekcje obudowy majaca wedlug wynalazku rozsuwna spagownice w widoku bocznym, a fig. 2 i fig. 3 przedstawiaja sekcje obudowy majaca automatycznie rozsuwny element górny w widoku bocznym, a czesciowo w przekroju. < Sekcja obudowy w rozwiazaniu przedstawionym na fig, 1 sklada sie z dwóch zasadniczych elementów: elementu dolnego czyli spagownicy 1 oraz elementu górnego 2 niosacego stropnice 3. Silownik 4 jest osadzony uchylnie na osi umocowanej w pionowych wystepach spagownicy 1 i rne w zasadzie polozenie iezace. Spagowni¬ ca 1 ma przednia czesc wysuwna w postaci odcinka 5, Odcinek 5 podobnie jak pionowe obrzeza spagownicy 1 jest zaopatrzony w liczne otwory 6 sluzac^, do wsuniecia sworznia, który przesuw* sie równiez przez nieuwidoczmone ucho przesuwnika. Wysuniecie sworznia, spowodowanie minimalnego skrócenia iub przedluze nia przesuwnika, ponowne wsuniecie sworznia poprzez Inne otwory stanowi zabieg latwyv do wykonania w miejscu pracy i zmienia dlugosc spagownicy, < Sekcja oslonowa w rozwiazaniu przedstawionym na fig, 2 < sklada sie z podobnych elementów o tych samych oznaczeniach: spagownica 1, górny element 2. stropnica 3, silownik 4. Górny element 2 ma wysuwny odcinek 7 polaczony uchylnie lacznikami 8 z pionowymi wystepami 9 ze spagownicy 1. Wobec tego punkt84 770 3 podparcia stropnicy 3 zatacza luk o promieniu R a zarazem luk o promieniu r. Róznica dlugie P« H I, zmusza odcinek 7 do wsuwania sie czyli skraca element 2 przy pochylan.u . przec.wn.e wydluza ten element przy jego podnoszeniu ku górze. W ten sposób zostalo umozliwione automatyczne ustaw.an.e sie stropnicy 3 z wymaganym wyprzedzeniem w stosunku do spagownicy 1.Rozwiazanie przedstawione na fig. 3. rózni sie jedynie tym, ze zamiast pojedynczych laczników 8 przedstawionych na % 2 sa tu zastosowane uklady trzech laczników 10, 11 12 Wszystkie te lacznik, sa jednym koncem polaczone uchylnie ze soba na wspó.nym sworzniu. Drugi koniec lacznika 10 jest uchylnie polaczony z pionowym wystepem 9 spagownicy 1. Drugi kon.ee lacznika 11 jest polaczony uchylme z górnym elementem 2. Drugi koniec lacznika 12 jest uchylnie polaczony zwysuwnym odcnkiem 7. Zasada dz.alan.a obudowy w tym rozwiazaniu przedstawionego na fig. 2, Wyzszosc rozwiazania przedstawionego na f.g. 3 polega na latwiejszym doborze takich dlugosci laczników i takiego rozmieszczenia punktów ich przylaczenia, zeby uzyskac doskonala stalosc wyprzedzenia stropnicy 3 w stosunku do spagownicy 1. PL