Przedmiotem wynalazku jest uklad zabezpieczajacy detektor mikrofalowy przed przeciazeniem, stosowany w urzadzeniach mikrofalowych zawierajacych generator mikrofalowy, a zwlaszcza w spektrometrach elektrono¬ wego rezonansu paramagnetycznego.W celu zabezpieczenia detektora mikrofalowego przed przeciazeniem stosowane sa diodowe lub ferrytowe ograniczniki poziomu mocy mikrofalowej, które wlaczone sa miedzy zabezpieczanym detektorem i zródlem mocy mikrofalowej, zasilajacym ten detektor. Ograniczniki te zbudowane sa jako odcinki linii transmisyjnej, zawierajace nieliniowy element ograniczajacy, najczesciej w postaci ferrytu lub diody spolaryzowanej pradem stalym. Ze wzgledu na nieliniowa charakterystyke mocy mikrofalowej absorbowanej w elemencie ograniczaja¬ cym w funkcji mocy mikrofalowej doprowadzanej do tego elementu, nastepuje prawie calkowita absorpcja nadmiaru mocy, bedacego róznica miedzy moca wyjsciowa zródla mikrofalowego i moca dopuszczalna dla zabezpieczanego detektora. Ograniczniki poziomu mocy mikrofalowej wprowadzaja dodatkowa impedancje, co powoduje straty i odbicia mocy mikrofalowej, a to z kolei wiaze sie z pogorszeniem czulosci i znieksztalceniami sygnalów wyjsciowych urzadzen, z którymi wspólpracuje zabezpieczany detektor mikrofalowy.Jako uklady zabezpieczajace detektory mikrofalowe przed przeciazeniem stosowane sa równiez stabilizato¬ ry poziomu mocy mikrofalowej. Znany stabilizator zbudowany jest z elementu regulujacego moc mikrofalowa, wykonanego najczesciej w postaci ferrytu lub diody typu p-i-n, który polaczony jest z detektorem mocy mikrofalowej. Wyjscie regulujace tego detektora polaczone jest z jednym wejsciem wzmacniacza róznicowego, a do drugiego wejscia tego wzmacniacza dolaczone jest zródlo sygnalu odniesienia. Wyjscie wzmacniacza róznicowego polaczone jest poprzez czlon dopasowujacy, ze sterujacym wejsciem elementu regulujacego moc mikrofalowa. Zabezpieczany przed przeciazeniem detektor mikrofalowy dolacza sie do wyjscia stabilizatora, którym jest wyjscie elementu regulujacego moc mikrofalowa albo wyjscie detektora mocy mikrofalowej. Wartosc stabilizowanej mocy ustala sie na poziomie nie przekraczajacym wartosci mocy dopuszczalnej dla zabezpieczane¬ go detektora, przez dobór odpowiedniej wartosci sygnalu odniesienia.Stabilizatory mocy mikrofalowej jako uklady zabezpieczajace detektory mikrofalowe przed przeciazeniem stosowane sa tylko do urzadzen mikrofalowych, w których wartosc mocy wyjsciowej nie przekracza wartosci mocy dopuszczalnej dla zabezpieczanego detektora wspólpracujacego z tymi urzadzeniami.2 83 846 Przedmiotem wynalazku jest uklad zabezpieczajacy detektor mikrofalowy przed przeciazeniem, wspólpra¬ cujacy z generatorem mikrofalowym i wyposazony w komparator napiec, do którego dolaczony jest uklad kasujacy.Istota wynalazku polega na tym, ze wyjscie komparatora napiec polaczone jest ze sterujacym wejsciem zasilacza generatora mikrofalowego, a wejscie komparatora napiec polaczone jest z zabezpieczanym detektorem mikrofalowym. W innym rozwiazaniu ukladu zabezpieczajacego detektor mikrofalowy przed przeciazeniem wyjscie komparatora napiec polaczone jest poprzez generator przebiegów zmiennych, transformator i prostow¬ nik ze sterujacym wejsciem zasilacza generatora mikrofalowego, a wejscie komparatora polaczone jest z zabezpie¬ czanym detektorem mikrofalowym.Zasadnicza korzyscia techniczna wynikajaca ze stosowania ukladu zabezpieczajacego wedlug wynalazku jest brak wplywu ukladu na parametry toru mikrofalowego urzadzenia, z którym uklad wspólpracuje. Tor mikrofalowy dowolnego urzadzenia, w którym wlaczony jest zabezpieczany detektor pozostaje bez zmian, gdyz elementy ukladu zabezpieczajacego wedlug wynalazku stanowia galaz sprzezenia zwrotnego, przez która przesylane jest jedynie widmo sygnalu o czestotliwosciach duzo mniejszych od czestotliwosci mikrofalowych.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przykladach wykonania na rysunkach, na których fig. 1 przedstawia schemat blokowy ukladu zabezpieczajacego, a fig. 2 — schemat blokowy ukladu zabezpieczajacego, wyposazonego dodatkowo w generator przebiegów zmiennych, transformator i prostownik.Przyklad I. Uklad wedlug wynalazku zawiera komparator 1 napiec z petla dodatnego sprzezenia zwrotnego, spelniajacego role przerzutnika bistabilnego o charakterystyce przejsciowej z histereza obejmujaca poczatek ukladu wspólrzednych prostokatnych. Wyjscie komparatora 1 napiec polaczone jest ze sterujacym wejsciem zasilacza 2 mikrofalowego generatora 3. Do jednego z wejsc komparatora 1 napiec dolaczony jest kasujacy uklad 4, a drugie wejscie polaczone jest z zabezpieczanym detektorem, czyli z dioda mikrofalowa 5.Po wzbudzeniu drgan mikrofalowego generatora 3 i doprowadzeniu generowanej przez niego mocy do zabezpieczanej diody 5, na wyjsciu diody 5 pojawia sie napiecie stale o wartosci proporcjonalnej do wartosci padajacej na diode 5 mocy mikrofalowej. Napiecie to doprowadzane jest do jednego z wejsc komparatora 1 i po przekroczeniu dopuszczalnego poziomu powoduje zmiane stanu komparatora 1 na przeciwny. Odpowiadajacy tej zmianie skok napiecia wyjsciowego komparatora 1 podawany jest na wejscie sterujace zasilacza 2, co powoduje skokowa zmiane napiecia zasilajacego mikrofalowy generator 3 i zerwanie drgan tego generatora 3. Stan taki jest stabilny, a powtórne zadzialanie ukladu jest mozliwe po zmianie napiecia kasujacego ukladu 4 do wartosci powodujacej zmiane stanu komparatora 1 do stanu poczatkowego. Po powrocie komparatora 1 do stanu poczatkowego uklad moze powtórnie zadzialac.W przypadku gdy sygnal wyjsciowy diody 5, odpowiadajacy maksymalnemu, dopuszczalnemu poziomowi mocy mikrofalowej doprowadzanej do diody 5, jest zbyt maly, aby spowodowac zmiane stanu komparatora 1 napiec, miedzy wyjscie diody 5 i wejscie komparatora 1 napiec jest wlaczony wzmacniacz 6 pradu stalego.Przyklad II. Uklad wedlug wynalazku zbudowany jest z komparatora 1 napiec, zasilacza 2, mikrofa¬ lowego generatora 3, kasujacego ukladu 4 i wzmacniacza 6 pradu stalego, polaczonych jak w przykladzie I, oraz z dodatkowego czlonu, skladajacego sie z bistabilnego generatora 7 przebiegów zmiennych, który poprzez oddzielajacy transformator 8 polaczony jest z prostownikiem 9. Bistabilny generator 7 polaczony jest z wyjsciem komparatora 1 napiec, a wyjscie prostownika 9 polaczone jest z wejsciem sterujacym zasilacza 2 mikrofalowego generatora 3. Bistabilny generator 7, oddzielajacy transformator 8 i prostownik 9 stosuje sie w celu galwaniczne¬ go oddzielania wejscia zasilacza 2 od diody 5, w przypadku ydy wejscie sterujace zasilacza 2 posiada potenqal kilkuset woltów w stosunku do potencjalu zabezpieczanej diody 5. Brak galwanicznego oddzielenia wejscia zasilacza 2 od diody 5 spowodowalby jej zniszczenie.Skok napiecia wyjsciowego komparatora 1 powoduje powstawanie drgan w bistabilnym generatorze 7, które po przetransformowaniu sa prostowane przez prostownik 9. Na wyjsciu prostownika 9 pojawia sie skok napiecia stalego odpowiadajacy skokowi napiecia na wyjsciu komparatora 1, który doprowadzany jest do sterujacego wejscia zasilacza 2. W wyniku tego nastepuje zerwanie drgan mikrofalowego generatora 3. PL