Wynalazek niniejszy dotyczy urzadze¬ nia, które zapobiega obracaniu isie swobod¬ nie zawieszonych czesci maszyn, pozosta¬ jacych pod -wplywem momentu obrotowe¬ go, pochodzacego od obrotu innej czesci mastzyny, dopóki moment ten nie przekro¬ czyl pewnej granicy.W nfektórych zupelnie oikapturzonych maszynach, np. w ozdehiarkach obrotowych Audiffren - Singriin, ciezar jest wykorzy¬ stywany do zatrzymywania okapturzonych czesci maszynowych, wobec czego te czesci nie obracaja sie i dlzialanie, jakie mialo byc wykonane, np/ pompowanie, Jmoze byc u- skuteczniane zapomoca wspólnego ruchu obrotowego kadluba i znajdujacych sie wewnatrz czesci, zatrzymywanych zapomo- ca ciezaru.Znany ten uklad -ma te niedogodnosc, ze przy jego przeciazeniu, temperatura wo¬ dy chlodzacej podnosi sie, lub tez, w razie jego zepsucia, wlskutek zatrzymywania do¬ plywu wody, czesci zatrzymywane w spo¬ sób zwykly zapomoca ciezaru, zaczynaja obracac sie, oo przeszkadza swobodnemu obrotowi ruchomych czesci, i co np. ma miejsce podczas zagrlzania sae lozyska lub tloka, lub tez w razie wygiecia sie walu lub korby.Jezeli czesci o zwyklej wadze sa za¬ trzymywane zapomoca ciezaru i bez wywa¬ zenia obracaja sie, to wskutek dizialania si-ly odsrodkioiwej powstaja w pewnych oko¬ licznosciach znaczne naprezenia pod wply¬ wem których, maszyna podlega silnym wstrzasom a nawet uszkodzeniom. Niebez¬ pieczenstwo zepsticia sie maszyny powsta¬ je zwlaszcza przy jej duzej szybkosci. Zna¬ ne dotychczas maszyny tego rodzaju budo¬ wane byly na stosunkowo mala ilosc obro¬ tów, i dlatego posiadaja one (w stosunku do ich sprawnosci wielkie wymiary i duzy ciezar. ' Wynalazek niniejszy ma na celu usu¬ niecie tej wady i osiaga to w ten sposób, ze ruchowi obrotowemu czesci maszyn, które zazwyczaj nie powinny obracac sie przy ruchu obrotowych czesci maszyny, za¬ pobiega sie na drodze elektromagnetycznej.Wtedy odpowiednie czesci moga byc pra¬ wie zupelnie wywazone dzieki czemu 'obrót tych czesci, który wskutek przeciazenia maszyny, lub wlskutek unieruchomienia u- rzadzenia zatrzymujacego, lub z powodu innej podlobnej okolicznosci, odbywa sie prawie z jednakowa iloscia obrotów, co i pozostale czesci masizyny i tern samem doprowadza prace maszyny do zera czyli ruch obrotowy tych czesci maszynowych nie wywola niebezpiecznych sil (odsrodko¬ wych.Wspomniane zatrzymywanie lub hamo¬ wanie losiaga sie na drodze elektromagne¬ tycznej w ten sposób, ze te czesci masizyny, które nie powinny sie obracac zaopatrzone sa w magnesnice, znajdujaca! sie pod dzia¬ laniem pola wirujacego. Pole to moze byc wytwarzane zapomoca magnesu, który, za¬ pobiegajac obrotowi okapturzonych iczesci maszyn, moze byc umieszczony nazewnatrz obracajacego sie kadluba w ten sposób, ze linje sil magnetycznych przenikaja Jprzez scianki kadluba, albo tez magnes w posta¬ ci rdzenia pierscieniowego wykonanego z zelaznych plytek, (umieszcza sie wewnatrz kadluba i ten obraca sie razem z kadlubem.W kadlubie tym powstaje, w stosunku do rdzenia zelaznego, pole wirujace, które od¬ dzialywa na magnesnice, otoczona rdze¬ niem. Kierunek obrotu pola wirujacego wi¬ nien byc przeciwny kierunkowi obrotu ka¬ dluba, zas szybkosc obrotowa winna byc tak dobrana, azeby pole to bylo badz nierucho¬ me, badz tez przesuwalo sie z szybkoscia nieznaczna w istosuiiku do szybkosci obro¬ towych czesci masizyny. Tego rodzaju pole wirujace mozna wytwarzac w dowolny sposób znany, np, istosujac zelazny rdzen pierscieniowy zaopatrzony w uzwojenie trójfazowe, które zasila sie wielofazowym pradem zmiennym.Powyzisza magnesnica w danym rafcie moze miec ksztalt pierscienia i posiadac uzwojenie siaJtfeowe lub inne uzwojenie zwierajace, wlskutek czego ogólna budowa ukladu hamujacego lub zatrzymujacego jest do pewnego stopnia podobna do budo¬ wy silnika nienadaznego, którego twornik obraca sie w kierunku odwrotnym do kie¬ runku obrotu pola wirujacego, a którego wirnik jest nieruchomy, lub tez obraca sie wolno w porównaniu do nadaznej ilosci obrotów, np, ilosci obrotów odpowiadajacej uslizgowi. PL