Pierwszenstwo: ^^_^^_ Zgloszenie ogloszono: 30.05.1973 Opis patentowy opublikowano: 15.10.1975 81616 KI. 81e,80 MfCP B65g 39/18 Twórcywynalazku: Józef Lojas, Edward Pietka, Henryk Trzepietowski Uprawniony z patentu tymczasowego: Kopalnia Wegla Kamiennego „Sosnowiec" Przedsiebiorstwo Panstwowe, Sosnowiec (Polska) Urzadzenie do zabezpieczenia urobku przed rozdrabnianiem w glównych punktach przesypowych Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do zabezpieczenia urobku przed rozdrabnianiem w glównych punktach przesypowych, gdzie wegiel w zetknieciu ze stalymi elementami konstrukcji stalowych ulega rozkru- szeniu.Wystepujace w przemysle weglowym wegle energetyczne wymagaja szczególnej uwagi w przedmiocie uzyskiwania grubych sortymentów wegla z uwagi na ich cene handlowa. Zagadnienie to wystepuje szczególnie w kopalniach o duzej mechanizacji. Glównymi punktami, w których wystepuje znaczne rozdrabnianie wegla sa wywrotnice wozów kopalnianych oraz przesypy i zsuwnie przyskipowe. Urobek transportowany z oddzialów wydobywczych przy pomocy wozów kopalnianych lub przenosników tasmowych zanim zostanie wydobyty na powietrzchnie, napotyka na' swej drodze na róznego rodzaju przeszkody zmniejszajace jego uziarnienie.Wszelkiego rodzaju przesypy powoduja powazne kruszenie kesów, jednak najwieksze rozdrabnianie wystepuja w kieszeniach przyskipowych, poniewaz urobek spadajac ze znacznej wysokosci na stalowa konstrukcje zsuwni a takze w wyniku wzajemnych uderzen kesów, ulega znacznemu rozdrabnianiu pogarszajac ogólny wypad sortymentów.Znane sa ogólnie zabezpieczenia w skipach wykonane w postaci spiralnych zsuwni rusztowych majacych za zadanie wstepne odsianie podziarna na które nastepnie ze zmniejszona juz predkoscia spadaja kesy. Znane sa równiez zabezpieczenia w wywrotnicach wozów wykonane w postaci stalego rusztu wspólbieznego z konstrukcja obrotowa wywrotnicy, dzialajacego w ten sposób, ze spelnia on role pierwszego stopnia zsuwni, zmniejszajac wysokosc spadku wegla, jak równiez powodujac poprzez rusztowiny wstepne odsianie podziarna dla stworzenia poduszki amortyzacyjnej. W kieszeniach skipowych stosuje sie najczesciej ruchome zapory przeciwkruszeniowe.Spelniaja one wlasciwa role zabezpieczajaca jednak tylko w przypadku ilosci urobku scisle odmierzonych.W przypadku zas splywania ciaglej strugi urobku jak to ma miejsce przy tasmowaniu poziomów wydobywczych, czesto sie zdarza, ze kesy wegla zsuwaja sie z pelnej wysokosci zsuwni i dodatkowo jeszcze uderzaja z duza energia o blachy zapory i konstrukcje zsuwni powodujac znaczne rozbijanie kesów a takze uszkadzajac konstruk¬ cje. Wszystkie te zabezpieczenia lacznie z luzno zwisajacymi lancuchami hamujacymi szybkosc spadania urobku spelniaja jedynie role wstepnego zabezpieczenia urobku przed rozkruszeniem. Zabezpieczaja one zwlaszcza sama konstrukcje w jej poczatkowej dlugosci przed zaginaniem i nadmiernym zuzywaniem. Urzadzenia te jednak nie2 81 676 zabezpieczaja dolnych odcinków zsuwni i dluzszych przesypów, na których kesy nabierajac predkosci uderzaja z ogromna energia, krusza sie i rozbijaja.Te niedogodnosci powodujace kruszenie urobku na przesypach czy zsuwniach a takze w kieszeniach przyskipowych usuwa urzadzenie wedlug wynalazku polegajace na zastosowaniu zespolu walcy obrotowych o zróznicowanych srednicach i miekkiej* powierzchni walcy. Zespól ten mocuje sie w górnej czesci zsuwni w miejscu, w którym urobek spada na nachylona plaszczyzne. Walce napedzane sa ciegnem elastycznym w kierunku zgodnym lub przeciwnym do kierunku biegu ziarn w zaleznosci od wymaganej predkosci, przy czym przy obrotach zgodnych z kierunkiem biegu ziarn predkosc ich jest wieksza i gwarantujaca wystapienie pewnego poslizgu ziarn, co korzystne jest zwlaszcza przy wiekszych wysokosciach spadania ziarn na pierwszy stopien zsuwni, jak to ma miejsce na przyklad przy wywrotnicach wozów, natomiast obroty walców przeciwbiezne do kierunku biegu ziarn nalezy stosowac przy zsuwniach stanowiacych kieszen przyskipowa. Wówczas zmniejszenie wysokosci spadania ziarn jest równowazone zmniejszeniem energii spadania poprzez przeciwne obroty walców.Generalnie nalezy dazyc do zasady aby predkosc obwodowa walców byla równa w przyblizeniu predkosci spadajacego kesa weglowego w przypadku obrotów walcy zgodnych z kierunkiem nachylenia plaszczyzny zsuwni.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedsta¬ wia zespól przeciwkruszeniowych walcy w widoku z góry, fig. 2 — zespól walcy w przekroju wzdluznym.Jak uwidoczniono na rysunku, urzadzenie wedlug wynalazku sklada sie z zespolu walców 1 zamocowa¬ nych do konstrukcji 2 w sposób umozliwiajacy centralny naped za pomoca ciegnowego elementu 3, korzystnie lancucha lubkowego, za pomoca którego napedzany jest kazdy walec równoczesnie. Kazdy z walcy 1 na obwodzie uzbrojony jest w tasme gumowa celom uzyskania podatnosci i zmniejszenia kruszenia. Konstrukcja nosna 2 zamocowana do plaszczyzny zsypni 4 wykonana jest w ten sposób, ze umozliwia montaz walców 1 o srednicach malejacych w kierunku nachylenia zsypni co daje dodatkowo wieksze nachylenie pierwszego stopnia zsypni w stosunku do pozostalej dlugosci plaszczyzny zsypni 4. Naped walców 1 sklada sie z silnika elektrycznego 5 napedzajacego pierwszy wal 7 na którym zamocowane sa rozlacznie gwiazdy lancuchowe 8, które z kolei napedzane sa na przyklad lubkowym lancuchem 3. W sklad napedu wchodzi takze reduktor 6.Konstrukcja nosna 2 walców 1 mocowana jest do podloza zsypni 4 na amortyzujacych urzadzenie sprezynowych wahaczach 9. Wahacze te przejmuja na siebie sily pochodzace od spadajacych kesów i poprzez odpowiednia amplitude wahan zapobiegaja rozbijaniu kesów.Urzadzenie wedlug wynalazku pracuje w ten sposób, ze spadajace z wywrotnicy wozów lub z wysypu tasmociagu urobek o róznym uziarnieniu spada z pewnej wysokosci w zaleznosci od rodzaju wysypu. Urobek ten spadajac na walce 1 pokryte na obwodzie guma i obracajace sie z predkoscia zblizona do predkosci.spadajacej masy weglowej w punkcie zetkniecia sie z walcami obracajacymi sie w kierunku nachylenia, ulega poslizgowi i w dalszym ciagu posiada wprawdzie predkosc poczatkowa, jednak konstrukcja nosna 2 umieszczona na amortyzujacych sprezynowych wahaczach 9 likwiduje szkodliwa wysokosc spadku masy weglowej i jej sztywne zetkniecie sie z konstrukcja stalowa. Nastepuje zamiana energii kinetycznej pochodzacej od wysokosci polozenia na energie wynikajaca z predkosci gladkich ogumionych walcy. W przypadku zsypni zasilanej z wysypu tasmociagu, korzystne jest napedzanie walców w kierunku przeciwnym do nachylenia zsypni, co ma na celu zmniejszenie predkosci plynacej masy w celu zmniejszenia sily uderzenia urobku o plyte zamkniecia kieszeni skipowej. W przypadku gdy masa weglowa spada ze znacznej wysokosci, a,walce kreca sie zgodnie z nachyleniem zsypni, urzadzenie wedlug wynalazku moze byc wyposazone w naped, lub tez walce moga sie krecic pod wplywem sil stycznych do obwodu walcy, wynikajacych z predkosci obwodowej.W przypadku zas, gdy wysokosc zrzutu masy weglowej jest niska, w celu maksymalnego wytracenia szybkosci masy, korzystnym jest zastosowanie napedu w celu uzyskania obrotów walców przeciwnych do nachylenia zsypni. Powazna zaleta urzadzenia wedlug wynalazku jest prosta konstrukcja wykorzystujaca w celu zmniejszenia kruszenia zarówno predkosc walcy i ich obroty, jak równiez rózny uklad srednic walców zmniejszajacy sie w kierunku nachylenia zsypni. Konstrukcja ta zapewnia takze przejecie amplitudy drgan pochodzacej od uderzenia kesami o walce, wykonana na zasadzie amortyzatorów sprezynowych, er stanowi powazna zalete i wplywa na zmniejszenie kruszenia wegla na drogach odstawy. PL PL