Pierwszenstwo: ' Zgloszenie ogloszono: 02.11.1974 Opis patentowy opublikowano: 25.11.1975 80528 KI. 31bJ, 15/34 31 b1, 15/30 MKP B22c 15/34 B22c 15/30 czytelnia] Urzedu Patentowego 1 Twórcywynalazku: Miroslaw Gregoraszczuk, Ryszard Sobieraj Uprawniony z patentu tymczasowego: Akademia Górniczo-Hutnicza im. Stanislawa Staszica, Kraków (Polska) Maszyna formierska wstrzasowe*-prasujaca Przedmiotem wynalazku jest maszyna formierska, wstrzasowo-prasujaca, znajdujaca zastosowanie w odlew¬ nictwie, do wykonywania form odlewniczych.Znana maszyna formierska, przystosowana do równoczesnego wstrzasania z prasowaniem lub do wstrzasa¬ nia z nastepnym doprasowaniem, zawiera stól wstrzasowy w ksztalcie jednolitej plyty, polaczony z tlokiem wstrzasowym. Tlok jest osadzony w cylindrze wstrzasowym, podpieranym sprezyna, znajdujacym sie wewnatrz tloka prasujacego, usytuowanego w cylindrze prasy. Otwory wylotowe powietrza sa nawiercone w dolnej czesci cylindra wstrzasowego, posiadajacego podwójne sciany, pomiedzy którymi wyprowadza sie powietrze do góry pod stól wstrzasowy, a nastepnie do atmosfery. Plaszczyzna zderzen znajduje sie w górnej czesci zespolu wstrzasowego, pomiedzy dolna krawedzia stolu maszyny, a górna krawedzia cylindra wstrzasowego.Jedna z podstawowych wad tej maszyny jest halas, którego zródlem sa uderzenia, wystepujace w górnej czesci zespolu wstrzasowego, jak równiez szumy powietrza, zwiazane z jego wylotem z przestrzeni roboczej do atmosfery. Ponadto stosowana konstrukcja stolu wstrzasowego powoduje jego wibracje podczas wstrzasania i dodatkowy halas, stwarzajacy niekorzystne warunki pracy dla obslugi i otoczenia. Celem wynalazku jest wyciszenie pracy maszyny formierskiej.Istota wynalazku jest maszyna wstrzasowo-prasujaca, posiadajaca stól o konstrukcji zebrowanej, sztywno polaczony z tlokiem wstrzasowym. Srodkowa czesc stolu, z zewnetrznej strony posiada wneke, wypelniona materialem dzwiekochlonnym, scisnietym od góry plyta, zas pod wneka znajduje sie poziomy kanal, doprowa¬ dzajacy powietrze. Plaszczazna zderzen tloka wzmocnionego wewnetrznym zebrem jest wkladka uderzeniowa, usytuowana na dnie cylindra, osadzonego w tloku prasujacym. Górna czesc tloka prasujacego ma podwójne sciany, tworzace wneki, wypelnione wykladzina dzwiekochlonna. W srodkowej czesci tloka znajduje sie pierscieniowa komora ze skosnymi kanalami, wyprowadzajacymi powietrze. Tlok prasujacy jest osadzony w cylindrze prasy, przy czym dolna czesc cylindra o podwójnych scianach, tworzy kanaly wylotowe, laczace sie z komora wylotowa, utworzona przez podwójne, zebrowane dno cylindra. Komora wraz z kanalami wylotowymi tworzy calosc z obudowa, oslonieta z zewnatrz wykladzina dzwiekochlonna.Zaleta maszyny formierskiej, wedlug wynalazku, jest wyciszenie halasu, dzieki obnizeniu plaszczyzny2 80 528 zderzen zespolu wstrzasowego z jego górnej czesci w dól, jak najdalej od nieoslonietego stolu wstrzasowego.Wyciszenie halasu nastepuje równiez przez rozprezenie powietrza wewnatrz maszyny. Wprowadzenie powietrza do komory wylotowej zachodzi pomiedzy scianami tloka i cylindra prasujacego, a wylot powietrza znajduje sie w dolnej czesci cylindra prasujacego, anie przy stole maszyny, jak to odbywalo sie w dotychczasowych rozwiazaniach. Ponadto zebrowana konstrukqa stolu zmniejsza jego drgania poprzeczne i zwiazany z nimi halas.Zastosowanie wewnetrznych wykladzin dzwiekochlonnych jak równiez oslony dzwiekochlonnej na zewnatrz maszyny, ogranicza glosnosc stanowiska pracy i przenoszenie drgan do otoczenia.Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przykladowym rozwiazaniu na rysunku, w którym fig. 1 przed¬ stawia maszyne w widoku bocznym, a fig. 2 —w przekroju poprzecznym. Maszyna formierska zawiera uzebrowany stól wstrzasowy 1 który na zewnatrz, w srodkowej swej czesci posiada wneke 2, wypelniona materialem dzwiekochlonnym, scisnietym od góry plyta 3. Pod wneka 2 znajduje sie poziomy kanal dolotowy 4. Stól 1 jest sztywno polaczony z tlokiem wstrzasowym 5, zawierajacym srodkowo usytuowane zebro wzmacniajace 6, dzielace wnetrze tloka na dwie komory wyrównawcze 7. Tlok 5 spoczywa na wkladce uderzeniowej 8, znajdujacej sie na dnie cylindra wstrzasowego 9, podpieranego sprezyna 10 i osadzonego w tloku prasujacym 11.Górna czesc tloka 11 ma podwójne sciany, tworzace wneki 12, zas w jego srodkowej czesci zna/duje sie komora pierscieniowa ze skosnymi kanalami wylotowymi 13. Tlok 11 usytuowany jest w cylindrze prasy 14, majacym w dolnaj czesci podwójne sciany, tworzace kanaly wylotowe 15. Kanaly 15 lacza sie z komór- wylotowa 16, utworzopa przez podwójne, uzebrowane dno cylindra 14, bedacego równoczesnie obudowa maszyny. W komorze 16 znajduje sie kanal wylotowy 17 i kanal 18, polaczony z tlumikiem 19. Obudowa maszyny wyposazona jest na zewnatrz w oslone dzwiekochlonna 20. Przy zageszczeniu materialu formierskiego przez wstrzasanie z na¬ stepnym doprasowaniem, tlok 5 i cylinder 9 wykonuja na przemien ruchy zbiezne i rozbiezne, których efektem jest zderzanie sie obu elementów poprzez wkladke 8, wykonana z materialu o duzej sprezystosci i duzym wspólczynniku pochlaniania dzwieku.Podczas równoczesnego wstrzasania z prasowaniem, stól 1 jest dociskany do tloka prasujacego 11, tworzac z nim jedna calosc, wskutek czego ruchy wykonuje tylko cylinder wstrzasowy 9. W obu przypadkach sprezone powietrze doprowadza sie do zespolu wstrzasowego maszyny poprzez poziomy kanal 4 w stole 1, po czym dostaje sie przez rozgalezienia do komór wyrównawczych 7, a stad poprzez kanaly naciete w tloku 5 i cylindrze 9 do przestrzeni roboczej cylindra wstrzasowego 9. Odprowadzenie powietrza nastepuje po odslonieciu przez tlok 5 otworów wylotowych w cylindrze wstrzasowym 9, a tym samym poprzez komore pierscieniowa skosnych kanalów 13, skad powietrze dostaje sie kanalymi 15 do komory wylotowej 16, znajdujacej sie w dnie cylindra 14. Z komory 16 powietrze przechodzi do kolumny maszyny, a stad albo przez kanaly 17, wyprowadzajace powietrze pod maszyne, na przyklad do kanalów przesypowych, albo przez kanal 18, polaczony z tlumikiem 19, znajdujacym sie w dolnej czesci kolumny. PL PL