PL80362B1 - - Google Patents

Description

Uprawniony z patentu: Stolberger Zink Aktiengesellschaft fiir Bergbau und Hiittenbetrieb, Aachen (Republika Federal¬ na Niemiec) Stop cynkowy i sposób jego wytwarzania Przedmiotem wynalazku jest stop cynkowy i spo¬ sób jego wytwarzania.Znany jest wytrzymaly na zmeczenie kowalny stop cynku o zawartosci olowiu od 0 dol%, kadmu od 0 do 0,05%, miedzi od 0 do 1,2%, charakteryzu¬ jacy sie tym, ze zawartosci tytanu wynosza w nim od 0,05 do 0,25%, zawartosci aluminium od powyzej 0,003 do ponizej 0,05%, korzystnie od 0,01 do 0,03%, pozostaloscia jest czysty cynk i ewen¬ tualnie cynk hutniczy, przy czym stop ten nie zawiera magnezu, litu, berylu i wapnia. Stopy te moga byc zatem okreslone jako stopy typu cynk- -tytan-aluminium, gdyz zawartosc tytanu wyznacza wytrzymalosc zmeczeniowa, a zawartosc alumi¬ nium — wlasnosci odlewnicze, a tym samym eko- nomicznosc. Doswiadczenie nie tylko potwierdzilo to w miedzyczasie, lecz uzyskano jeszcze dalsze zaskakujace efekty w stopach czystego cynku tego rodzaju.Dla podwyzszenia wytrzymalosci proponowane jest dla wiekszosci stopów cynku zawierajacych ty¬ tan, stosowanie dodatku miedzi w ilosci od powy¬ zej 0,15 do 2%. Przy wytwarzaniu stopów do wal¬ cowania z tytanem i aluminium w podanych gra¬ nicach okazalo sie, ze w przypadku 'zastosowania czystego cynku o stopniu czystosci równym co naj¬ mniej 99,9% juz bardzo niewielkie zawartosci mie¬ dzi ponizej 0,2% zwiekszaja wytrzymalosc i stopy te wykazuja nawet juz w stanie walcowanym na zimno dosc znaczna wytrzymalosc zmeczeniowa i ciagliwosc, bez obróbki cieplnej. Sama obróbka cieplna moze byc w przypadku jej stosowania do¬ konana juz przy nizszych temperaturach. 20 Z Przedmiotem wynalazku jest taki stop cynkowy, który sklada sie z 0,05 do 0,25% tytanu, 0,02 do 0,20% miedzi, 0,005 do 0,05% aluminium, w któ¬ rym reszte stanowi czysty cynk 99,9 do 99,995%, majacy duza wytrzymalosc na zmeczenie i ciagli- wosc w stanie walcowanym na zimno.Ewentualna obróbka cieplna stopu wedlug wy¬ nalazku moze byc dokonywana korzystnie w za¬ kresie temperatury od 120^C do 180°C. W tym samym zakresie temperatury moze byc ten stop równiez walcowany na goraco.Przyklad I. W poziomej wlewnicy odlano blok o ciezarze 1000 kG, o grubosci 80 mm, prze- walcowano go przy temperaturze 250°C na grubosc 8 mm, nastepnie w temperaturze otoczenia prze- walcowano z 8 mm na 0,8 mm. Stop o zawartosci 0,5 do 0,8% miedzi, 0,1 do 0,15% tytamu, przy czym pozostalosc stanowil czysty cynk, wykazy¬ wal nastepujace wlasciwosci: 30 Stan walcowany po2godz. przy 200°C Wytrzy¬ malosc kG/m2 II I*) 21 26 18 24 Wytrzy¬ malosc na zginanie 180°C II I*) zla- do- ma- bra nie do- do¬ bra bra Wytrzyma¬ losc zme¬ czeniowa kG/mm* na wydluzenie 1% na rok 2,5 kG/mm2 7,5 kG/mm2 80 36280 362 Przyklad II. Jak w przykladzie I, uzyska¬ no stop o zawartosci 0,05 do 0,15% miedzi, 0,10 do 0,15% tytanu, 0,01 do 0,02% aluminium, przy czym pozostalosc stanowil czysty cynk. Stop wyka¬ zywal nastepujace wlasciwosci: Stan walcowany po2gódz. przy150°C Wytrzy¬ malosc kG/m2 1 II I*) 19 26 17 22 Wytrzy¬ malosc na zginanie 180°C II I*) do- do¬ bra bra do- do¬ bra bra Wytrzyma¬ losc zme¬ czeniowa kG/mim2 na wydluzenie 1% na rok 5 kG/mm2 7 kG/mm2 10 15 Przyklad III. Jak w poprzednim przykladzie, uzyskano stop o zawartosci 0,05 do 0,15% miedzi, 0,10 do 0,15% tytanu, 0,01 do 0,02% aluminium, przy czym pozostalosc stanowil czysty cynk.Stop wedlug wynalazku, walcowany, zawierajacy tytan i aluminium o niewielkich zawartosciach miedzi, ponizej 0,2%, korzystnie 0,05 do 0,1% ma juz przy wolnej od pekniec przeróbce w stanie walcowanym dosc znaczna wytrzymalosc zmecze¬ niowa. Stanowi to znaczny postep, gdyz wytwa¬ rzane dotychczas stopy o wyzszych zawartosciach miedza bez aluminium traca w bardzo duzym stopniu wytrzymalosc na pelzanie po wyzarzeniu zmeczeniowym, gdy material tasmowy obrabiany w itaki sposób ksztaltowany byl na zimno podczas przeróbki, na przyklad przez dzialanie cisnienia.Stan walcowany po2godz. przyl50°C Wytrzy¬ malosc kG/m2 II I*) 19 26 17 22 Wytrzy¬ malosc na zginanie 180°C II I*) do- do¬ bra bra do- do¬ bra bra Wytrzyma¬ losc zme¬ czeniowa kG/mm2 na wydluzenie 1% na rok 5 kG/mm2 7 kG/mm2 *) prostopadle wzglednie równolegle do kierunku walco¬ wania 20 25 PL PL

Claims (2)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Stop cynkowy, o duzej wytrzymalosci na zme¬ czenie i ciagliwy po przewalcowaniu na zimno, znamienny tym, ze zawiera 0,05% do 0,25% tytanu, 30 0,02 do 0,20% miedzi, 0,005 do 0,05% aluminium, a pozostalosc stanowi czysty cymk 99,9—99,995%.

2. Sposób wytwarzania stopu wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze stosuje sie obróbke cieplna stopu w zakresie temperatury od 120°C do 180°C. LDA — Zaklad 2 — Typo, zam. 591/75 — 120 egz. Cena 10 rf PL PL