Pierwszenstwo: Zgloszenie ogloszono: 01.06.1973 Opis patentowy opublikowano: 10.09.1975 79723 KI. 7a, 35/14 MKP B21b 35/14 p:r Twórca wynalazku: Witold Wycisk Uprawniony z patentu tymczasowego: Huta „Zygmunt", Bytom (Polska) Lacznik przegubowy, zwlaszcza do walcarek hutniczych Przedmiotem wynalazku jest lacznik przegubowy, zwlaszcza do walcarek hutniczych, przeznaczony do sprzegania dwóch walów nie lezacych scisle wspólosiowo, które w czasie pracy moga zmieniac w pewnych granicach swe polozenie katowe oraz moga ulegac ograniczonym przesunieciom poosiowym. Lacznik ten jest glównie przeznaczony do przenoszenia bardzo duzych momentów obrotowych, jakie wystepuja w znanych ukladach napedowych, a zwlaszcza w walcarkach hutniczych.Znany np. z radzieckiego opisu patentowego nr 279555, uniwersalny lacznik przegubowy, w którym kon¬ cówke walu stanowi widelka obejmujaca lopate bedaca koncówka drugiego sprzeganego walu, za posred¬ nictwem dwóch slizgów majacych wewnetrzne walcowe ne wkladki o ksztalcie odcinka walca, stykajace sie wypuklymi powierzchniami z tymi wycieciami, a plaskimi z lopata, która zabezpieczona jest przed wyslizgnieciem walcowym sworzniem przechodzacym przez nia i przez slizgi. Opisany lacznik przegubowy stwarza wprawdzie warunki dla równomiernego rozkladu nacisków pocho¬ dzacych od przenoszonego momentu obrotowego, lecz osiagnieto to kosztem powaznego oslabienia wytrzyma¬ losciowego slizgów, na skutek tego, ze maja one walcowe wyciecia, które znacznie zmniejszaja ich czynny przekrój, co praktycznie ogranicza stosowanie lacznika w walcarkach hutniczych, z uwagi na znaczna wartosc przenoszonych momentów obrotowych.Celem wynalazku jest usuniecie tej wady, a zagadnieniem technicznym wymagajacym rozwiazania dla osiagniecia tego celu - skonstruowanie lacznika przegubowego o co najmniej takich samych parametrach tech¬ nicznych przy jednoczesnym zwiekszeniu trwalosci i niezawodnosci jego konstrukcji.Zgodnie z wynalazkiem zagadnienie to rozwiazano dzieki temu, ze lacznik ma niezalezne od siebie cztery slizgi wspólpracujace z samonastawnymi wkladkami o ksztalcie odcinka walca, z których kazda plaska powierz¬ chnia styka sie ze slizgiem, a wypukla z odpowiadajacym jej walcowym wyjeciem w lopacie. Tak rozwiazane zagadnienie techniczne umozliwia duza trwalosc i niezawodnosc pracy lacznika wedlug wynalazku. Poniewaz zastosowanie czterech niezaleznie od siebie pracujacych slizgów zapewnia bardziej równomierne, a wiec mniej szkodliwe rozlozenie nacisków pochodzacych od momentu obrotowego. Przy obrocie lopaty walu, np. w prawo, naciski przenoszone sa przez dwa symetrycznie polozone wzgledem podluznej osi lacznika slizgi wspólpracujace2 79723 z wkladkami, a dwa pozostale slizgi przenosza naciski przy obrocie walu w kierunku przeciwnym. Sprawia to, ze slizgi przenoszace naciski nie sa konstrukcyjnie, jak w znanym laczniku, zwiazane z pozostala polówka slizgu polozonego po tej samej stronie lopaty i w tym czasie nie przenoszaca nacisków, co czyni prace lacznika elastyczna. Dzieki temu, ze wkladka styka sie plaska powierzchnia ze slizgiem, a wypukla z odpowiadajacym jej wyjeciem#w lopacie sprzeganego walu, stalo sie mozliwe przy zachowaniu tych samych wymiarów konstrukcyj¬ nych zwiekszenie czynnego przekroju slizgów, które w praktyce najszybciej ulegaja zuzyciu.Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fig -1 przed¬ stawia przekrój podluzny lacznika; fig. 2 — przekrój poprzeczny lacznika plaszczyzne A—A zaznaczona na fig. 1; fig. 3 — przekrój podluzny lacznika plaszczyzna B—B zaznaczona na fig. 2.Jak pokazano na fig. 1-K3, jeden ze sprzeganych walów ma koncówke uksztaltowana w postaci lopaty 1, a drugi ma koncówke w ksztalcie widelki 2 obejmujacej swoimi ramionami lopate 1 za posrednictwem czterech niezaleznych od siebie slizgów 3. Pomiedzy slizgami 3 a lopata 1 znajduja sie cztery samonastawne wkladki 4 o ksztalcie odcinka walca, z których kazda plaska powierzchnia styka sie z przyporzadkowanym sobie slizgiem 3, a wypukla powierzchnia styka sie z odpowiadajacym sobie walcowym wyjeciem w lopacie 1. Lacznik obejmo¬ wany jest tuleja 5, ustalajaca wzajemne polozenie czesci i zabezpieczajaca przed zanieczyszczeniami i wyrzuca¬ niemsmaru. » PL