Pierwszenstwo: Zgloszenie ogloszono: 30.10.1973 Opis patentowy opublikowano: 15.10.1975 79672 KI. 65b,9/16 MKP' B63c9/16 CZYTELNIA Urzedu Patentowego Twórca wynalazku: Jacek Mokrzycki Uprawniony z patentu tymczasowego: Polska Akademia Nauk Instytut Chemii Fizycznej, Warszawa (Polska) Wyzwalacz urzadzenia zabezpieczajacego czlowieka przed utonieciem Przedmiotem wynalazku jest automatyczny wyzwalacz urzadzenia zabezpieczajacego czlowieka przed uto¬ nieciem. ' Znane jest urzadzenie posiadajace znana dwukomorowa kamizelke ratunkowa, wyposazona w dwie butle z gazem, dwie dzwignie z krzywkami i reczny uchwyt do wyzwalania wyplywu gazu. Urzadzenie to jest za¬ opatrzone w sprezynowy mechanizm automatycznego wyzwalania wyplywu umieszczony miedzy koncówkami pojemników, zawierajacymi butle. Sprezynowy mechanizm ma wysuwny trzpien z umieszczona w jego wnetrzu silna sprezyna oraz znany kulkowy mechanizm blokowania, uwalniany za pomoca cisnieniowego czujnika. Wy¬ suwany trzpien jest polaczony za pomoca lacznika z zawleczkami blokady dzwigien, a równoczesnie jest pola¬ czony za pomoca sprezystych ciegiel z tymi dzwigniami. Wspomniany lacznik i elastyczne ciegna maja dlugosci tak dobrane, iz umozliwiaja reczne wyzwolenie wyplywu gazu bez zmiany polozenia elementów mechanizmu automatycznego wyzwalania.Kulkowy mechanizm blokowania ma w osi wypychacza popychacz ze sprezyna wspomagajaca oraz wkret o regulowanym polozeniu, sluzacy do regulowania sily tej sprezyny. Wysuwny trzpien jest trwale polaczony z pierscieniem, na którego wewnetrznej srednicy jest wykonane obwodowe wglebienie dla kulek. Odleglosc miedzy wewnetrzna srednica cylindrycznej czesci tego pierscienia i zewnetrzna srednica blokujacej czesci wy¬ pychacza jest mniejsza od srednicy kulek.Czujnik cisnieniowy, którego zadaniem jest odblokowanie mechanizmu automatycznego wyzwalania po zanurzeniu urzadzenia zabezpieczajacego na odpowiednia glebokosc, ma spust polaczony ze sprezystym miesz¬ kiem umieszczonym wewnatrz sztywnej puszki, zaopatrzonej w otwory do przeplywu wody.W miejscu zetknie¬ cia spustu z wypychaczem na cylindrycznej powierzchni wypychacza jest wykonany rowek.Wyzwalacz urzadzenia zabezpieczajacego wymaga, w celu uruchomienia; przylozenia na spust stosunkowo znacznej sily. Niedogodnoscia tego wyzwa Iacza jest wiec stosunkowo duza srednica sprezystego mieszka sluza¬ cego do przesuwania spustu. Dalsza niedogodnoscia tego znanego rozwiazania jest usytuowanie spustu i mieszka wraz z oslaniajaca go puszka prostopadle do korpusu wyzwalacza. Usytuowanie to powieksza gabaryty urzadze¬ nia i utrudnia odpowiednie umieszczenie urzadzenia zabezpieczajacego na ciele czlowieka.2 79672 Wynalazek ma na celu takie udoskonalenie konstrukcji wyzwalacza, które pozbawilo by go czesci wystaja¬ cych na zewnatrz poza korpus i umozliwilo zmniejszenie sily potrzebnej do uruchomienia, a tym samym minia¬ turyzacje calego urzadzenia.Zgodnie z postawionym zadaniem opracowano konstrukcje wyzwa Iacza, w którym role czujnika, urucho¬ mianego przez hydrostatyczne cisnienie wody, spelnia mieszkowa przepona polaczona z cylindrycznym spustem.Spust ma na wewnetrznej powierzchni wybranie sluzace do pomieszczenia kulek wstepnie blokujacych wypy- chacz. Dalej wyzwalacz ma nieruchomy blokujacy pierscien równiez zaopatrzony w wewnetrzne wybranie, sluza¬ ce do pomieszczenia drugiego kompletu kulek, blokujacego trzpien, znajdujacy sie po dzialaniem silnej sprezyny.Wypychacz kulek jest osadzony osiowo przesuwnie w otworze trzpienia i wspólpracuje równoczesnie z oby¬ dwoma kompletami kulek blokujacych. Mieszkowa przepona jest umieszczona osiowo wewnatrz oslony, stano¬ wiacej przedluzenie korpusu. Oslona ta jest zaopatrzona w otwory dla doplywu wody. Wspomniany nieruchomy blokujacy pierscien jest umocowany w korpusie miedzy dwoma jego rozlacznymi czesciami. Wypychacz kulek ma w srodkowej cylindrycznej czesci srednice umozliwiajaca jego osiowe przesuwanie wewnatrz otworu w trzo¬ nie, a na obu koncach ma mniejsza srednice, umozliwiajaca promieniowe przesuniecie obu kompletów kulek w kierunku osi wyzwalacza.Dzieki opisanej konstrukcji, a zwlaszcza dzieki zastosowaniu podwójnej blokady wyzwalacza za porrtQca dwóch oddzielnych kompletów kulek, wspóldzialajacych z jednym wypychaczem, sila potrzebna dla urucho¬ mienia wyzwalacza znacznie maleje. Umozliwia to z kolei zastosowanie osiowo, umieszczonego czujnika cisnie¬ niowego o niewielkiej srednicy, dzieki czemu caly wyzwalacz staje sie zwarty w budowie. Przy zapewnionej niezawodnosci dzialania ma on ksztalt i wymiary zapewniajace dogodne umieszczenie w obrebie urzadzenia zabezpieczajacego czlowieka przed utonieciem.Przedmiot wynalazku jest dokladniej opisany na przykladzie wykonania w zwiazku z rysunkiem, na którym pokazano wyzwalacz w przekroju osiowym.Wyzwalacz ma mieszkowa metalowa przepone 1 umieszczona osiowo. Jej zakonczenie 2 jest trwale umoco¬ wane przez lutowanie do oslony 3 zaopatrzonej w otwory 4, zas drugi koniec, zaopatrzony w zaczep 5, jest przylutowany w miejscu 6 do spustu 7. Spust 7 ma wewnatrz wybranie 8 sluzace do pomieszczenia kulek 9 i jest osadzony osiowo przesuwnie na trzonie 10 iglicy. Obok niego znajduje sie umieszczony osiowo blokujacy pierscien 11 posiadajacy wybranie 12 sluzace do pomieszczenia kulek 13. Dalej na trzonie 10 jest umieszczona silna sprezyna 14, wsparta jednym koncem o blokujacy pierscien 11 a drugim o kolnierz 15 iglicy. Opisane* mechanizmy sa umieszczone wewnatrz korpusu zlozonego z czesci 16 i 17, miedzy którymi jest osadzony nieprzesuwnie blokujacy pierscien 11. Oslona 3 jest umocowana do czesci 16 korpusu i ma umocowana w osi koncówke 18 przystosowana do nasadzenia nie pokazanego na rysunku weza. Trzon 10 iglicy jest na koncu zaopatrzony w grot 19. Wewnatrz trzonu 10 iglicy jest umieszczony osiowo przesuwnie wypychacz 20 kulek 9 . i 13. Jest on wsparty za pomoca ostrza 21 o drugi popychacz 22. Popychacz 22 ma staly kolnierz 23 oraz wspomagajaca sprezyne 24 osadzona miedzy tym kolnierzem a wkretem 25 sluzacym do regulacji czulosci wyzwalacza. Popychacz 22 swoim koncem przeciwleglym do kolnierza 23 jest umieszczony w przelotowym otworze wykonanym w osi wkretu 25. Do polaczenia wyzwalacza z pozostalymi czesciami urzadzenia zabezpie¬ czajacego przed utonieciem sluzy gwint 26 wykonany na czesci 17 korpusu.Wyzwalacz wedlug wynalazku dziala w nastepujacy sposób. Hydrostatyczne cisnienie wody, przedostajacej sie z zewnatrz przez otwory 4 w oslonie 3, powoduje kurczenie sie mieszkowej przepony 1. Równoczesnie przesuwa sie zaczep 5 i spust 7. Przesuniecie w prawo spustu 7 umozliwia, dzieki wybraniu 8, promieniowe przemieszczenie kulek 9 na wieksza srednice. Wypychacz 20 pod dzialaniem sprezyny 24 i popychacza 22 równiez przesuwa sie w prawo w kierunku przepony 1. Ten ruch wypychacza 20 powoduje z kolei promieniowe przemieszczenie kulek 13 na mniejsza srednice. Kulki 13 wysuwaja sie z wybrania 12 w pierscieniu 11 i odbloko¬ wuje trzon 10 iglicy. Pod dzialaniem sprezyny 14 trzon 10 wraz z grotem 19 zostaje gwaltownie przesuniety w kierunku na zewnatrz korpusu i wyzwala wyplyw gazu w urzadzeniu zabezpieczajacym. PL PL