Pierwszenstwo: Zgloszenie ogloszono: 01.06.1973 Opis patentowy opublikowano: 25.08.1975 78602 KI. 35a,l/06 MKP B66b 1/06 Twórca wynalazku: Wieslaw Labuda Uprawniony z patentu tymczasowego: Zaklady Konstrukcyjno-Mechani- zacyjne Przemyslu Weglowego, Gliwice (Polska) Przeciwrównolegly tyrystorowy nawrotny uklad sterowania napedem maszyny wyciagowej Przedmiotem wynalazku jest przeciwrównolegly tyrystorowy nawrotny uklad sterowania napedem maszyny wyciagowej.Znane sa przeciwrównolegle tyrystorowe naw- rotne uklady sterowania napedem maszyny wycia¬ gowej. Uklady te zawieraja oddzielny regulator na¬ piecia i regulator pradu polaczony ze sterownikami zaplonowymi. Oprócz tego uklady sterowania za¬ wieraja skomplikowane i rozbudowane czujniki pradowe o duzych stalych czasowych, które wydlu¬ zaja czasy przejscia z pracy prostownikowej na fa¬ lownikowa i z pracy falownikowej na prostowni¬ kowa. Niezaleznie od tego uklad sterowania nie za¬ pewnia dostosowania sie do stalych czasowych me¬ chanicznych i elektromagnetycznych dowolnego za¬ silajacego obwodu elektroenergetycznego, szczegól¬ nie napedu maszyny wyciagowej. ' Celem wynalazku jest umozliwienie dostosowania sie ukladu sterowania do elektroenergetycznych i mechanicznych stalych czasowych dowolnego zasi¬ lajacego obwodu elektroenergetycznego, szczególnie napedu maszyny wyciagowej.Przedmiot wedlug wynalazku uwidoczniono w przykladowym wykonaniu na rysunku, który przedstawia schemat blokowy przeciwrównoleglego nawrotnego ukladu sterowania napedu maszyny wyciagowej.Uklad wedlug wynalazku zawiera laczniki dy¬ spozycyjne: lacznik jednego kierunku jazdy A, la¬ cznik drugiego kierunku jazdy B, lacznik hamowa- 15 20 30 nia Idla obu kierunków jazdy C, szybowe laczniki hamowania D i E i podlaczone równolegle laczniki szybkowskazowe E, G. Wszystkie laczniki dyspozy¬ cyjne polaczone sa do czlonu logicznego 1, z tym, ze jedno wyjscie czlonu logicznego 1, polaczone jest poprzez czlon napiecia zadajacego 2 z wezlem su- macyjnym H, natomiast drugie wyjscie czlonu lo¬ gicznego 1 polaczone jest bezposrednio z wezlem sumacyjnym H.Oprócz tego wezel sumacyjny H polaczony jest z calkujacymi wzmacniaczami uchybu 3 i 4. Jedno wyjscie wzmacniacza uchybu 3 polaczone jest z wejsciem predkosci obrotowej n regulatora propor- cjonalno-calkujacego 5, natomiast drugie wyjscie wzmacniacza uchybu 3 polaczone jest z logicznym czlonem blokady 7. Jedno wyjscie wzmacniacza u- chybu 4 polaczone jest z wejsciem predkosci obro¬ towej n regulatora proporcjonalno-calkujacego 6, natomiast drugie wyjscie wzmacniacza uchybu 4 polaczone jest z logicznym czlonem blokady 7.Wyjscia regulatorów 5, 6 polaczone sa ze sterow¬ nikami zaplonowymi 8, 9, których wyjscia polaczo¬ ne z prostownikami tyrystorowymi 10, 11 zasilaja naped 12 maszyny wyciagowej sprzegniety mecha¬ nicznie z tachogeneratorem 13, sprzezonym zwrot¬ nie poprzez dzielnik napiecia 11, z tym ze jedno jego wyjscie polaczone jest z "wezlem sumacyjnym H, natomiast drugie wyjscie polaczone jest z czlo¬ nem logicznym 1. Wejscie czlonu 14 jest polaczone z szafa sygnalizacyjna predkosci jazdy. Wejscie 78 60278 602 3 przekaznika 15 polaczone jest z hamulcem bezpie¬ czenstwa jazdy maszyny wyciagowej, natomiast jego wyjscie wprowadzone jest do czlonu ograni¬ czenia pradowego 16 z tym, ze jego wyjscie pra¬ dowe J polaczone jest z wejsciem pradowym regu¬ latora 5 i 6, natomiast jego wyjscie napieciowe 4 polaczone jest z wejsciem z logicznym czlonem blo¬ kady 7. Wejscie czlonu 16 podlaczone jest do prze- kladnika pradowego 17 sprzegnietego z transforma¬ torem 18 zasilajacym prostowniki tyrystorowe 10 i 11.Zasada dzialania ukladu wedlug wynalazku po¬ lega na tym, ze: z lacznika A lub B przysylany jest do czlonu logicznego 1 rozkaz pracy napedu 12 ma¬ szyny wyciagowej dla jednego kierunku jazdy.Rozkaz ten zmieniany jest na sygnal wejsciowy dla czlonu napiecia zadajacego 2, z którego uksztalto¬ wana trapezowa charakterystyka pracy jest prze¬ kazywana do wezla sumacyjnego H.Równoczesnie w czlonie logicznym 1 pozostaje staly sygnal napiecia predkosci dojazdowej, który bezposrednio przekazywany jest do wezla sumacyj¬ nego H przy ustalonej predkosci dojazdowej. Wy¬ mieniona wartosc napiecia zadajacego oraz stala wartosc napiecia przerwy dojazdowej stanowia na¬ piecie odniesienia dla predkosciowego sprzezenia zwrotnego z tachopradnicy 13.W wyniku tego na wyjsciu wezla sumacyjnego H, powstaje uchyb z róznicy wartosci napiecia z tachogeneratora 13 dodatniego lub ujemnego wiek¬ szego od wartosci napiecia zadajacego i praca jed¬ nego z prostowników 10 lub 11 jest falownikowa tak, ze naped 12 oddaje energie do sieci.Praca jednego z prostowników 10 lub 11 jest prostownikowa i naped 12 pobiera energie z sieci w przypadku, gdy na wyjsciu wezla sumacyjne¬ go H powstaje uchyb w wyniku róznicy wartosci napiecia z tachogeneratora 13 dodatniego lub ujem¬ nego mniejszego od wartosci napiecia zadajacego.Uchyb ten zostaje równoczesnie wzmocniony w dwóch przeciwsobnie pracujacych wzmacniaczach 3, 4, które calkuja sygnal o czasie równym stalej elektromagnetycznej glównego obwodu zasilajacego, zabezpieczajac powstawanie przepiec w przypad¬ kach szybkiego zaniku impulsów zaplonowych, co jest równoznaczne z przerwaniem glównego obwo¬ du zasilajacego. Wzmocnione rozdzielone sygnaly uchybu H steruja regulatorami 5, 6 w ten sposób, na przyklad jesli regulator 5 wysterowuje zespól sterowników zaplonowych 8, to regulator 6 jest 4 zablokowany sygnalem wzmacniacza 4. Sygnal wzmacniacza 4 uruchamia czlon blokady 7 w ten sposób, ze jedno z wyjsc tego czlonu blokuje ze¬ spól sterowników 9. Natomiast drugie z wyjsc jest nieczynne dla sterowników 8 dla okreslonej pracy prostownikowej lub falownikowej. W efekcie tego sterowniki 9 wysterowuja. kat zaplonu prostownika tyrystorowego 10, który zasila silnik napedowy 12 wedlug programu jazdy przez zespól zadajacy 2.W tym czasie zablokowany jest regulator 6 ste¬ rownika 9 i prostownik tyrystorowy 11 jest przy¬ gotowany do pracy prostownikowej lub falowni¬ kowej w zaleznosci od stanu pracy prostownika tyrystorowego 10.Lacznik 6 w zespole zadajacym 2 poprzez czlon logiczny 1 przekazuje informacje do utrzymania pracy napedu 12 niezaleznie od kierunku jazdy maszyny wyciagowej.Lacznik szybowy D polaczony równolegle z lacz¬ nikiem szybowskazowym E daje informacje zatrzy¬ mania napedu 12 dla jednego kierunku jazdy, na¬ tomiast laczniki F, G spelniaja te sama role co laczniki D, E lecz dla przeciwnego kierunku jazdy maszyny wyciagowej. PL PL