Jednostka narzedziowa do obróbki skrawaniem Przedmiotem wynalazku jest jednostka narzedziowa do obróbki skrawaniem, która dolacza sie do obrabia¬ rek o dowolnym napedzie posuwu.Znane tego rodzaju jednostki narzedziowe, zazwyczaj skladaja sie z wrzeciona obrotowego i prowadnic s slizgowych. Urzadzenia te sa jednak niewygodne zarówno w eksploatacji jak i do konserwacji, przesuniecie takie¬ go przyrzadu na prowadnicach jest uciazliwe z racji jego znacznego ciezaru, który jest nieodzowny przy opera¬ cjach obróbkowych, wymagajacych duzej bezwladnosci masy, a to z kolei utrudnia szybkie i latwe poslugiwanie sie przyrzadem, zwlaszcza przy operacjach wymagajacych duzej dokladnosci, ponadto prowadnice i elementy przesuwne opisywanych jednostek wymagaja urzadzen oslonowych.Inne typy jednostek narzedziowych o wrzecionach przesuwnych, których czlony wywierajace nacisk, po¬ siadaja naped pneumatyczny, odznaczaja sie znacznymi gabarytami, poniewaz tlok, którego powierzchnia robo¬ cza powinna byc odpowiednio duza, aby dal wymagana sile nacisku, musi miec obudowe o nieproporcjonalnie duzych wymiarach w stosunku do wymiarów samego wrzeciona.Celem wynalazku jest unikniecie wymienionych niedogodnosci.Cel ten osiagnieto przez opracowanie jednostki narzedziowej która zgodnie z wynalazkiem jest wyposazona w czlony rozrzadcze ukladu sterowania hydraulicznego do napedu posuwu, oraz posiada tuleje suwakowa stero¬ wana przez inne srodki napedu, korzystnie hydrauliczne, która zawiera zespól sterujacy, przymocowany do skrzyni w tylnej czesci tulei suwakowej na przedluzeniu wrzeciona.Jednostka posiada tuleje suwakowa z wrzecionem wyposazonym w imak narzedziowy, ponadto posiada hydrauliczne zródlo napedu dla ukladu sterujacego, umieszczone wewnatrz skrzyni ze wspomniana tuleja, przy czym moze równiez byc sterowana pneumatycznym lub mechanicznym zespolem cisnieniowym, który zostaje przytwierdzony do tylnej czesci skrzyni. Zespól cisnieniowy moze wykonywac funkcje regulatora posuwu za pomoca elektrozaworu. Taka jednostka zaopatrzona w sterowanie hydrauliczne, posiada urzadzenie tlokowe, którego wymiary sa stosunkowo niewielkie, zas konstrukcja jego jest zwarta i zajmuje malo miejsca, bez wzgledu na rodzaj zastosowanego srodka napedowego. Omawiany zespól umieszczony na koncu skrzyni jednostki, miesci sie w gabarycie wrzeciona.2 78422 W korzystnym przykladzie wykonania jednostki tuleja posiada tlok pierscieniowy, umieszczony w obudo¬ wie tulei i przesuwny w skrzyni. Wrzeciono ulozyskowane obrotowo w tulei posiada naped od kola pasowego, osadzonego przesuwnie na walku wielowypustowym, stanowiacym przedluzenie wrzeciona. Przesuw podluzny tulei nastepuje za posrednictwem tloka, który pod wplywem cisnienia hydraulicznego wykonuje ruchy w jed¬ nym lub w drugim kierunku, nadajac takie same ruchy wrzeciona, którego zlobkowany walek przesuwa sie w piascie z gniazdem wielowypustowym kola pasowego nieprzesuwnego w kierunku podluznym. Nastawny czlon ograniczajacy, umieszczony na obudowie tulei, umozliwia dokladne ustalenie jej skoku a wiec, i skoku wrzeciona z imakiem narzedziowym. Wszystkie ruchy wrzeciona jak: posuw szybki ku przodowi, posuw wolny, zmiany szybkosci oraz szybki ruch jalowy, sterowane sa za pomoca przerywaczy, umieszczonych w skrzynce rozrzadczej.W jednym z przykladów wykonania jednostki zgodnie z wynalazkiem zastosowano na koncu skrzyni na przedluzeniu wrzeciona zespól sterowania pneumatycznego, polaczony z tuleja suwakowa za posrednictwem obudowy z otworami w jarzmie, przez które przechodzi pas napedowy wrzeciona. W ten sposób bez potrzeby zwiekszania wymiarów skrzyni mozna zmiescic w gabarycie wrzeciona zespól cisnieniowy o duzej powierzchni robocfej.W rozwiazaniu o nacisku pneumatycznym, regulacja odbywa sie za pomoca tloka hydraulicznego, który sterowany jesf za pomoca regulatora blokowego, np. elektrozaworu, sprzezonego za posrednictwem skrzynki rozrzadczej. Taki uklad daje mozliwosci uzyskania szybkich i wolnych posuwów, zmian szybkosci oraz szybkich ruchów jalowych.Wedlug wynalazku stosuje sie w tylnej czesci skrzyni zespól sterowania mecnanicznego, na przyklad jarzmowy lub krzywkowy. Oczywiscie urzadzenie hydrauliczne, nadajace sie do stosowania jako regulator po¬ suwu tulei z wrzecionem narzedziowym bedzie korzystniejsze od ukladu sterowania krzywkowego.Jest zrozumiale, ze w przypadku zastosowania srodków sterowania hydraulicznego wystarczy juz sam uklad wbudowany do czesci skrzyni sasiadujacej z tlokiem tulei suwakowej i to zarówno dla ruchu naprzód jak i dla regulacji wielkosci posuwu. Pokrywa ochronna jest wiec umieszczona w tylnej czesci tulei na skrzyni, zakrywajac czesc, w której moga byc zamontowane inne zespoly cisnieniowe.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przed¬ stawia jednostke z hydraulicznym sterowaniem posuwu, w widoku z góry z czesciowym przekrojem, fig. 2— jednostke z fig. 1, lecz wyposazona w naped pneumatyczny, w widoku z góry z czesciowym prze¬ krojem.Jednostka (fig. 1) zawiera skrzynie 2 posiadajaca czesc cylindryczna 3, w której jest umieszczona tuleja 1, wrzeciono 4 z imakiem narzedziowym, unieruchomione w kierunku podluznym w tulei 1, silnik 5 sluzacy do napedu wrzeciona, przymocowany do obudowy 12 oraz pokrywe ochronna 11, która tak samo jak obudowa 12, miesci w sobie elementy ukladu przeniesienia napedu. Wrzeciono 4 spoczywajace w tulei 1, ulozyskowane jest z przodu w lozyskach 10 zas z tylu w lozyskach 13 i otrzymuje naped obrotowy za posrednictwem piasty 14 z gniazdem wielowypustowym osadzonej na wale 15, która ma nasadzone kolo pasowe 20, osadzone na klinie 21 i napedzane za pomoca pasa 22.Pierscienie 23 i 24 zamocowane w czesci 3 skrzyni 2, sluza jako prowadnice tulei 1. Dwa otwory 25 i 32 lacza uklad sterujacy jednostki ze zródlem energii hydraulicznej, sluzacej do sterowania przesuwem wrzeciona narzedziowego za pomoca tloka pierscieniowego 30, umieszczonego w tulei 1 i którego skok ograniczony jest elementem ustalajacym 31. Kiedy plyn zostaje wprowadzony na przyklad przez otwór 32, tuleja 1 przesunie sie w kierunku strzalki 33.Nastawna kryza ograniczajaca 34 ustala skok tulei 1 a tym samym posuw wrzeciona (4) z imakiem na¬ rzedziowym zas komora 35 zawiera uklad sterowania automatycznego a zwlaszcza — czlony do sterowania zmia¬ nami szybkosci obrotowej silnika, szybkim ruchem jalowym wrzeciona oraz wolnym i szybkim ruchem robo¬ czym ku przodowi.Jednostka przedstawiona na fig. 2 nie rózni sie w zasadzie od jednostki z fig. 1 z wyjatkiem ukladu napedo¬ wego, który w tym przypadku jest pneumatyczny, gdzie regulacja posuwu ku przodowi odbywa sie za pomoca regulatora blokowego 40, polaczonego z opisywanym urzadzeniem otworami 25 i 32. Zespól cisnieniowy 41 umieszczony jest w tylnej czesci obudowy 12. Ruch ku przodowi przenoszony jest na tuleje 1 za posrednictwem jarzma 42, posiadajacego otwory dla przejscia pasa napedowego 22 oraz w glowicy 50 dla trzona tlokowego 47 polaczonego z nia sworzniem 52.Kolpak 43, stanowiacy nasade cylindra pneumatycznego przytwierdzony jest do obudowy 12 i wyposazo¬ ny na denku 44 w kanal 45 oraz w przewód powietrzny 46. Cylinder pneumatyczny 51 nasadzony jest na kolpak 43, zas wlot powietrza 53 umieszczony w denku 54 cylindra, doprowadza don powietrze sterujace ruchem tloka78422 3 ku przodowi. Tak jak w przypadku sterowania hydraulicznego, równiez i tutaj moze byc zastosowany uklad sterowania automatycznego, mieszczacy sie w komorze 35.W innych mozliwych rozwiazaniach konstrukcyjnych jednostki, na przyklad z napedem posuwu ku przo¬ dowi za pomoca jarzma, tuleja suwakowa nie posiada tloka i nie wymaga regulacji.Oczywiscie moze byc zastosowany naped posuwu ku przodowi róznymi innymi srodkami mechanicznymi, jak na przyklad naped krzywkowy. W takim rozwiazaniu wystarczy wyposazyc tuleje suwakowa w tlok i dola¬ czyc do skrzyni regulator hydrauliczny.Nie wyjdzie sie poza ramy wynalazku niezaleznie od formy, wymiarów, proporcji lub ksztaltu jego posz¬ czególnych elementów konstrukcyjnych, które moga byc .wykonane z materialów znanych, przy zastosowaniu dowolnej technologii obróbki. Ponadto jednostka moze byc dolaczona w prosty sposób do obrabiarek odpowied¬ nio do niej przystosowanych i moze byc wyposazona we wszelkie urzadzenia, sluzace do zamontowania jej na tych obrabiarkach bez naruszenia charakterystycznych cech wynalazku. PL PL