Pierwszenstwo: Zgloszenie ogloszono: 30.05.1973 Opis patentowy opublikowano: 15.01.1975 75839 KI. 59a, 30 MKP F04b 11/00 h^ '¦i '¦-¦¦¦ Twórcawynalazku: Franciszek Stachowiak Uprawniony z patentu tymczasowego: Zaklady Chemiczne „Oswiecim", Oswiecim (Polska) Powietrznia pompy tlokowej Przedmiotem wynalazku jest powietrznia pompy tlokowej dla cieczy, sluzaca do lagodzenia wahan natezenia przeplywu cieczy w periodycznym procesie pompowania.Na rurociagu ssacym i tloczacym, w poblizu pompy tlokowej, montuje sie urzadzenia zwane powietrznia- mi, majace na celu zlagodzenie wahan natezenia przeplywu cieczy w rurociagu, spowodowanych periodycznym procesem pompowania w cylindrze pompy tlokowej. Aby powietrznia mogla dzialac prawidlowo, w jej górnej czesci musi znajdowac sie warstwa gazowa, amortyzujaca wahania przeplywu cieczy tloczonej. Jesli w warun¬ kach procesu pompowania ciecz tloczona rozpuszcza gaz zawarty w przestrzeni gazowej powietrzni, to po krótkim okresie pracy, powietrznia przestaje spelniac role amortyzatora natezenia przeplywu. Aby temu zapobiec, stosuje sie rózne konstrukcje powietrzni pomp tlokowych.Znane sa powietrznie, które w celu oddzielenia warstwy gazu od cieczy, posiadaja wewnatrz tlok plywajacy na powierzchni cieczy albo membrane z metalu lub tworzywa elastycznego, oddzielajace gaz od cieczy pompowanej.Inne znane rozwiazanie konstrukcyjne powietrzni polega na tym, ze na granicy faz ciecz-gaz instaluje sie mieszek z elastycznego tworzywa, przymocowany szczelnie do obudowy powietrzni, zabezpieczajacy przedosta¬ wanie sie gazu do cieczy. Mieszek ten rozszerza sie i kurczy, zmieniajac swoja objetosc w trakcie pracy pompy.Gaz w powietrzni jest wiec posrednio sprezany przez mieszek.Wada tych rozwiazan jest skomplikowana konstrukcja, trudnosc uszczelnienia elementów oddzielajacych warstwe gazowa od cieczy oraz koniecznosc doboru odpowiedniego tworzywa dla róznych cieczy, zwlaszcza cieczy o dzialaniu agresywnym.Celem wynalazku jest skonstruowanie powietrzni o nieskomplikowanej budowie, nadajacej sie do przetla¬ czania róznych rodzajów cieczy.Cel ten osiagnieto, wykorzystujac znane prawa fizykochemiczne o nierozpuszczaniu sie gazu w cieczy w przypadku wyrównania na powierzchni ich styku gradientu temperaturowego.Powietrznia pompy tlokowej wedlug wynalazku posiada w swej górnej czesci element grzewczy, umieszczony korzystnie po jej zewnetrznej stronie, odizolowany od atmosfery i tak zamontowany, ze powoduje nagrzewanie gazu i górnej warstwy cieczy stykajacej sie z gazem. Dla zmniejszenia stopnia mieszania sie cieczy2 75 839 tloczonej z ciecza znajdujaca sie w powietrzni, powietrznia posiada wewnatrz, w miare potrzeby, jedna lub wiecej przegród, kierujacych ciecz tloczona w strone krócca wylotowego. Powietiznia wyposazona jest równiez w pomiar temperatury, którego wskazania sluza do regulacji ilosci doprowadzanego ciepla do elementu grzewczego.Przedmiot wynalazku jest blizej uwidoczniony w przykladzie wykonania na rysunku, przedstawiajacym przekrój wzdluzny powietrzni.Powietrznia wedlug wynalazku stanowi zbiornik 1 wyposazony w króciec doplywu cieczy pompowanej 2 ikróciec odplywu cieczy 3. Górna czesc powietrzni posiada wezownice grzejna 4, sluzaca do ogrzewania warstwy gazu i górnej czesci cieczy przy pomocy pary wodnej. Para doprowadzana jest do wezownicy grzejnej króccem 5 a kondensat jest odprowadzany króccem 6. Wezownica umieszczona jest w obudowie termoizolacyj¬ nej 7. Intensywnosc ogrzewania para reguluje sie, w zaleznosci od poziomu cieczy i temperatury wskazywanej przy pomocy termometrów umieszczonych w króccach 8 i 9. Dla obserwacji poziomu cieczy w powietrznisluzy , poziomowskaz 10. Powietrznia posiada równiez przegrode U, sluzaca do zamortyzowania uderzenia cieczy j tloczonej i zmniejszenia stopnia jej wymieszania z ciecza znajdujaca sie w powietrzni.Powietrznia wedlug wynalazku eliminuje wady znanych rozwiazan konstrukcyjnych tych urzadzen.Uproszczona jej konstrukcja, nie wymagajaca montowania wewnatrz elementów oddzielajacych ciecz od warstwy gazowej, oraz zastosowanie elementu grzewczego, umieszczonego na zewnatrz urzadzenia, umozliwic stosowanie powietrzni do przetlaczania róznych cieczy i zapewnia prawidlowosc procesu tloczenia. Ponadto istnieje mozliwosc stosowania powietrzni do pompowania cieczy zawierajacej juz rozpuszczony gaz. Podgrzanie górnej warstwy takiej cieczy w powietrzni powoduje samoczynne powstawanie w niej warstwy gazowej.Powietrznia wedlug przykladu wykonania pracuje dobrze przy pompowaniu octanu winylu, zawierajacego rozpuszczony acetylen, przy uzyciu pompy o wydajnosci tlokowej 5 m3/godzine. PL PL