Pierwszenstwo: Zgloszenie ogloszono: 30.05.1973 Opis patentowy opublikowano: 26.04.1975 75641 KI. 47h,19/02 MKP F16h 19/02 czytelniaT Ur-edu Patentowego 1 Ms ej IzcisypKpdlit^ Lu ¦¦:¦¦,\ 1 Twórca wynalazku: Marian Fabrycy Uprawniony z patentu tymczasowego: Przemyslowy Instytut Automatyki i Pomiarów, Warszawa (Polska) Urzadzenie do zamiany ruchu obrotowego na ruch posuwisto-zwrotny z regulacja amplitudy Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do za¬ miany ruchu obrotowego na ruch posuwisto-zwrot¬ ny z regulacja amplitudy ruchu posuwisto-zwrot¬ nego znajdujace zastosowanie szczególnie w urza¬ dzeniach do badania amortyzatorów oraz we wstrzasarkach mechanicznych.Znane urzadzenia do zamiany ruchu obrotowego na ruch posuwisto-zwrotny budowane sa jako urza¬ dzenia korbowe lub korbowo-dzwigniowe. Zmiana amplitudy ruchu posuwisto-zwrotnego nastepuje w tych ukladach poprzez zmiane dlugosci wykor- bienia lub poprzez zmiane dlugosci dzwigni. Do zmiany wielkosci amplitudy stosuje sie skompliko¬ wane mechaniczne uklady regulacyjne. Uklady te umieszczane sa w czesciach wirujacych lub wyko¬ nujacych ruch posuwisto-zwrotny, a wiec kazdora¬ zowa zmiana amplitudy wymaga zatrzymania urza¬ dzenia. Ponadto urzadzenia te ze wzgledu na sztyw¬ nosc elementów sa bardzo wrazliwe na przeciaze¬ nia oraz wymagaja dokladnego wywazania ze wzgledu na nierównomierny rozklad mas. Wymie¬ nione wyzej wady powoduja, ze urzadzenia te sa klopotliwe w eksploatacji i posiadaja mala zywot¬ nosc.Celem wynalazku jest wyeliminowanie tych wad i niedogodnosci.Cel ten osiagnieto dzieki temu, ze urzadzenie do zamiany ruchu obrotowego silnika na ruch posu¬ wisto-zwrotny walu wyjsciowego z regulacja am¬ plitudy posiada lacznik polaczony z jednej strony 15 20 25 30 z przegubem tulei umieszczonej na osi silnika, a z drugiej strony przylaczony do przegubu osi ukladu rolek, do którego to przegubu przylaczony jest drugi lacznik z drugiej strony przylaczony do przegubu walu posredniego, polaczonego sprzeglem z walem wyjsciowym, oraz posiada bieznie piers¬ cieniowa wewnatrz której umieszczony jest uklad rolek, ulozyskowana przesuwnie w korpusie i pod¬ parta z dwóch stron wzdluz jednej osi sprezynami, przy czym co najmniej jedna sprezyna posiada urzadzenie do regulacji napiecia, a bieznia posiada uklad tlumiacy umieszczony w plaszczyznie spre¬ zyn.Zaleta tego ukladu jest elastycznosc i niewrazli- wosc na przeciazenia, które sa kompensowane przez uklad sprezyn oraz tlumienie czestotliwosci rezonansowej co ma szczególne znaczenie we wstrzasarkach.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przy¬ kladzie wykonania na rysunku, który przedstawia schemat kinematyczny urzadzenia do zamiany ru¬ chu obrotowego na ruch posuwisto-zwrotny z re¬ gulacja amplitudy.Urzadzenie posiada silnik 1 na którego wale osa¬ dzona jest sztywno tuleja 2 posiadajaca przegub 3, do którego przylaczony jest lacznik 4. Lacznik 4 drugim koncem jest przylaczony do przegubu 5 osi 6 rolek 7, które umieszczone sa wewnatrz piers¬ cieniowej biezni 8 ulozyskowanej przesuwnie w korpusie i podpartej z dwóch stron sprezyna- 75 64175 641 3 mi 9 i 10 umieszczonymi w jednej osi. Sprezyna 10 posiada srube 11 do regulacji napiecia. Do prze¬ gubu 5 osi 6 rolek 7 przylaczony jest lacznik 12, który drugim koncem przylaczony jest do przegu¬ bu 13 walu posredniego 14. Wal posredni 14 po¬ laczony jest za pomoca sprzegla 15 z walem wyjs¬ ciowym 16. Bieznia 8 posiada w plaszczyznie spre¬ zyn 9 i 10 uklad tlumiacy 17. Silnik 1 obracajac sie wraz z tuleja 2 obraca równiez uklad sklada¬ jacy sie z lacznika 4 rolek 7 osadzonych na osi 6, lacznika 12 i walu posredniego 14. W przypadku gdy os biezni 8 pokrywa sie z osia silnika 1, rol¬ ki 7 toczace sie po wewnetrznej powierzchni biez¬ ni 8 nie powoduja zadnych zmian polozenia lacz¬ nika 4 wzgledem lacznika 12, a tym samym wal wyjsciowy 16 nie wykonuje ruchu posuwisto-zwrot¬ nego. Gdy os biezni 8 pod dzialaniem ukladu spre¬ zyn 9 i 10 zostanie przesunieta, ruch rolek 7 to¬ czacych sie po wewnetrznej powierzchni biezni 8 bedzie powodowal w czasie obrotu zmiany kata pomiedzy lacznikiem 4 i lacznikiem 12 co spowo¬ duje ruch posuwisto-zwrotny walu posredniego 14, który to ruch za posrednictwem sprzegla 15 prze¬ noszony jest na wal wyjsciowy 16. PL PL