Pierwszenstwo: 11.02.1971 (P. 146149) ogloszenie ogloszono: 31.03.1973 Opis patentowy opublikowano: 21.09.1974 72039 KI. 42c,7/04 MKP G01v 7/00 Twórca wynalazku: Zbigniew Fajklewicz, Wladyslaw Duda, Janusz Sliz Uprawniony z patentu tymczasowego: Akademia Górniczo-Hutnicza im. Stanislawa Staszica, Kraków (Polska) Sposób wykrywania pustek, nieciaglosci i stref odprezen, wystepujacych zwlaszcza w górotworze Przedmiotem wynalazku jest sposób wykrywania pustek, nieciaglosci i stref odprezen, wystepujacych w górotworze, a w szczególnosci starych wyrobisk górniczych stanowiacych niebezpieczenstwo dla zy¬ cia ludzkiego i budownictwa.Znany sposób wykrywania niejednorodnosci osrodka skalnego za pomoca pomiarów mikrogra- wimetrycznych polega na pomiarze, za pomoca gra¬ wimetru, anomalii sily ciezkosci w okreslonych punktach ipomiarowych badanego terenu. Uzyskane z pomiarów wyniki przedstawia sie w postaci od¬ powiednich wykresów lub map."Wada tego sposobu jest mala czulosc wykrywa¬ nia plytko lezacych pustek skalnych o wymiarach kawern i chodników eksploatacyjnych, spowodowa¬ na bledem pomiarów mikrograwimetrycznych wy¬ noszacym ±0,01 mOala oraz oddzialywaniem gra¬ dientu poziomego sasiednich niejednorodnosci osrodka skalnego na mierzona wartosc anomalii sily ciezkosci w danymi punkcie. Inna wada tego spo¬ sobu jest mala selektywnosc wykrywania (niejedno¬ rodnosci malych rozmiarów i plytko zalegajacych.Celem wynalazku jesit zwiekszenie zdolnosci wy¬ krywania niejednorodnosci osrodka skalnego maja¬ cych male rozmiary i wystepujacych plytko pod powierzchnia badanego terenu.Cel ten zostal osiagniety za pomoca sposobu wy¬ krywania pustek, nieciaglosci i stref odprezen, wy- 10 20 25 stepujacych zwlaszcza w górotworze, polegajacego na wykonaniu zdjecia profilowego lub powierzch¬ niowego gradientu pionowego sily ciezkosci na po¬ wierzchni badanego terenu.Zaleta sposobu, wedlug wynalazku, jest duza se¬ lektywnosc wykrywania niejednorodnosci malych rozmiarów i plytko zalegajacych oraz okolo dzie¬ sieciokrotnie wieksza dokladnosc pomiaru w sto¬ sunku do pomiarów metoda mikrograwimetryczna.(Sposób wykrywania pustek, nieciaglosci i stref odprezen, wystepujacych zwlaszcza w górotworze, wedlug wynalazku, polega na wykonaniu zdjecia profilowego lub powierzchniowego gradientu pio¬ nowego sily ciezkosci na powierzchni badanego te¬ renu. Odstepy pomiedzy punktami pomiarowymi, w zaleznosci od potrzeb, przyjmuje sie od 5 do 20 metrów. Uzyskane wyniki przedstawia sie w po¬ staci odpowiednich wykresów lub map. PLPriority: 02/11/1971 (P. 146149) advertisement was announced: 03/31/1973 Patent description was published: 09/21/1974 72039 KI. 42c, 7/04 MKP G01v 7/00 Inventor: Zbigniew Fajklewicz, Wladyslaw Duda, Janusz Sliz Authorized by a temporary patent: Akademia Górniczo-Hutnicza im. Stanislawa Staszica, Kraków (Poland) Method of detecting voids, discontinuities and zones of relaxation, especially in the rock mass The known method of detecting the inhomogeneity of a rock center by means of microgravimetric measurements consists in measuring, with the aid of a gramimeter, anomalies of the gravity force at specific points and measuring the surveyed area. The results obtained from the measurements are presented in the form of appropriate graphs or maps. "The disadvantage of this method is the low sensitivity of detecting shallow rock voids with dimensions of caverns and mining galleries, resulting in a microgravimetric measurement error of ± 0.01 mOal. and the influence of the horizontal gradient of the adjacent heterogeneity of the rock mass on the measured value of gravity anomaly at a given point. Another disadvantage of this method is the low selectivity of detection (non-uniformity of small sizes and shallow lagging. The aim of the invention is to increase the heterogeneity of of small size and appearing shallow under the surface of the studied area. This goal was achieved by the method of detecting voids, discontinuities and zones of relaxation, exposed especially in the rock mass, consisting in taking a profile or surface photo vertical gradient of gravity on the surface of the beam The advantage of the method, according to the invention, is a high selectivity of detecting small-size inhomogeneities and residual shallow, and about ten times greater accuracy of measurement in relation to measurements using the micro-gravimetric method. in the rock mass, according to the invention, it consists in taking a profile or surface gradient of the vertical force of gravity on the surface of the tested terrain. The intervals between the measurement points, depending on the needs, are from 5 to 20 meters. The obtained results are presented in the form of appropriate graphs or maps. PL