W znanych dotad wskaznikach kierunku jazdy, stosowanych dla zapobiezenia wy¬ padkom, oraz w celu ulatwienia ruchu u- licznego, sygnal dowolnego rodzaju zosta¬ je razwyczaj wlaczony samoczynnie dopie¬ ro w chwili wykonania danej zmiany kie¬ runku albo przy zatrzymaniu pojazdu.Ten sposób wskazywania kierunku jazdy posiada te wade, ze w szczególnie kry¬ tycznych sytuacjach na skrzyzowaniach u- lic o duzym ruchu sygnal nastepuje zbyt pózno, aby zapobiec katastrofie. Dalsza wa¬ de znanych dotad przyrzadów tego rodza¬ ju 3tanowi zbyt skomplikowany uklad ca¬ lej instaiacji, spowodowany glównie przy urzadzeniach wskaznikowych z sygnalami swietlnemi, sygnaly mechaniczne sa tu mniej brane pod uwage, gdyz nie wywiera¬ ja w nocy pozadanego skutku, wskutek duzej ilosci stosowanych tu lamp. Dalej, zaden ze stosowanych dotad wskazników kierunku jazdy nie daje kierowcy pojazdu moznosci sprawdzenia, czy podany sygnal byl prawidlowy.Wedlug niniejszego wynalazku wady te zostaja usuniete w ten sposób, ze sygnali¬ zowanie lewego albo prawego kierunku jazdy oraz zatrzymywania pojazdu usku¬ tecznia sie zapomoca jednej tylko lampy i obracaliiego ukladu, który sklada sie z kotwicy, uruchomianej przez dwie cewki pradowe i osadzonej na osi wraz z obra- calna tarcza sygnalizacyjna.Na rysunku przedstawiono kilka przy¬ kladów wykonania wynalazku. Na fig. 1 przedstawiony jest jeden przyklad wyko-nania wynalazku w przekroju podluznym.W oslonie G znajduje sie lampa L, umie¬ szczona miedzy- sprezynuj aca podstawka 1 a czescia 2, w której sa osadzone widel¬ kowe paski kontaktowe. W oslonie G znajduje sie dalej pierscien 3, zaopatrzo¬ ny w kryze; w pierscieniu tym jest umie¬ szczona róznobarwna tarcza Bs ze szkla matowego, zaopatrzona w srodku w lozy¬ sko 4 dla walu 5, na którym sa osadzone kotwica A i czarna tarcza sygnalowa Z«.Na pierscieniu 3 znajduja sie dalej urucho¬ miajace kotwice cewki Spi i Spr (fig 2) oraz podtrzymywacz 6 kontaktu wraz z no¬ zami kontaktowemi Mk, które pro¬ wadza prad z widelkowych pa¬ sków kontaktowych do cewek Spl i Spr. Sruby 7 sluza do przymocowania czarnej tarczy pokrywowej Ds oraz kry¬ zy pierscienia 3 do oslony G. Cale urza¬ dzenie jest zaopatrzone w tarcze szklana 8 i pierscien 9, sluzace do ochrony od ku¬ rzu.Fig. 2 przedstawia schematycznie u- klad cewek Spi i Spr oraz kotwicy A i podtrzymywacza kontaktów wraz z nozami kontaktowemi Mk do prowadzenia pradu; fig. 3—tarcze pokrywowa Ds z otworami dla tarczy sygnalowej Zs, fig. 4 — tarcze sygnalowa Zs z otworami dla sygnalizacji kierunków jazdy i zatrzymywania, wresz¬ cie fig. 5 przedstawia schematycznie wskaznik kierunku jazdy wedlug niniej¬ szego wynalazku, którego sposób dziala¬ nia jest ponizej opisany.Kierowca uruchomia przyrzad zapomo- ca dwustronnego wylacznika wywracalne- go K. Ptly przelozeniu tegc przelacznika na lewo zamyka sie nastepujace obwody: a) Baterja B, kontakty C, D wiazki sprezyn kontaktowych Fp przez kontakty d, e wylacznika wywracalnego K, lampy L, masa. Lampy zapalaja sie. b) Baterja B, kontakty C, D, E wiazki sprezyn kontaktowych Fp, kontakty a,6 wylacznika K, cewki Spi wskaznika S kie¬ runku jazdy, lampa kontrolujaca KI, ma¬ sa. c) Baterja B, kontakty C, D, E wiaz¬ ki sprezyn kontaktowych Fp% kontakty a, b, c wylacznika K, syrena H* masa.Przez zamkniecie drugiego obwodu zo¬ staje wlaczona cewka S^/f która wciaga kotwice A; kotwica ta obraca sie wówczas wraz z Osadzona z nia na osi 5 tarcza sy¬ gnalowa i zjawia sie bialy sygnal jazdy w lewo (fig. 6), przyczem syrena wydaje krótki dzwiek.Dla jazdy w prawo wlacza sie przelacznik w kierunku przeciwnym do opisanego powyzej, co powo¬ duje zjawienie sie bialego równiez sygnalu, wskazanego na fig. 7. Sygnal, wskazujacy zatrzymywanie pojazdu, zosta¬ je wlaczony przy uruchomieniu hamulca noznego. W polozeniu spoczynku tarcza sy¬ gnalowa podaje sygnal czerwony, który jest jednak niewidoczny, gdyz lampy L nie pala sie.W przedstawionym przykladzie wyko¬ nania przy ruchu wdól dzwigni hamulco¬ wej FB, otwieraja sie kontakty C, D, E wiazki sprezyn kontaktowych Fp, a jedno¬ czesnie zamykaja sie kontakty A, B, C., wlaczajac nastepujace obwody; a) Baterja B, kontakty C, B wiazki sprezyn kontaktowych Fp, lampa L, ma¬ sa. b) Baterja B, kontakty C, B, A wiazki sprezyn kontaktowych Fp, lampa kontrolu¬ jaca Khj masa.Zjawia sie przytem sygnal, jak na fig. 8, wskazujacy zatrzymywanie pojazdu; sy¬ gnal ten jest czerwony, gdyz czesc mato¬ wej tarczy Bs, znajdujaca sie za otworem na sygnal zatrzymywania, jest zabarwiana na czerwono i oswietlona przez lampe.Uklad polaczen jest taki, ze przy za¬ trzymywanie pojazdu w trakcie jazdy w lewo albo w prawo znika cdnosny sygnal, — 2 —wskazujacy kierunek jazdy, a natomiast u- kazuje sie, natychmiast po wlaczeniu hamulca noznego, sygnal zatrzymania.Odbywa sie to w sposób nastepujacy: Przyjmijmy, ze pojazd posuwa sie w lewo. Przelacznik K jest zatem przelo¬ zony na lewo i zamyka opisane powyzej obwody, zas tarcza sygnalowa jest równiez obrócona w lewo i podaje odnosny sygnal.Jeze]] teraz kierowca nacisnie hamulec nozny FB, kontakty C, D, E wiazki spre¬ zyn kontaktowych Fp zostaja wylaczone i obwód cewki Spi przerywa sie. Kotwica A powraca wskutek tego pod dzialaniem swego ciezaru do polozenia spoczynku, sy¬ gnal jazdy w lewo zaika i lampa kontro¬ lujaca Xl zostaje wylaczona. W miedzy¬ czasie zoscaja wlaczone wskutek urucho- lhienia hamulca noznego FB kontakty A, B, C wiazki' sprezyn kontaktowych Fp lampa L wskaznika S kierunku jazdy pozostaje dalej pod pradem, syrena wydaje dzwiek i zjawia sie czerwony sygnal, wskazujacy za¬ trzymanie (fig. 8). Jednoczesnie zamyka sie obwód z baterji B przez kontakty C, B, A wiazki sprezyn kontaktowych Fp, lampe kontrolujaca Kl do masy, i lampa Kl zapala sie.Jezeli po wylaczeniu hamulca jazda odbywa sie dalej po krzywej, zjawia sie ponownie samoczynny sygnal jazdy w le¬ wo, dzieki temu, ze przelacznik pozostal dalej w swem lewem polozeniu, zas odpo¬ wiednie obwody zostaja po wylaczeniu hamulca zamkniete ponownie przez kon¬ takty C, B, E.Wskaznik kierunku jazdy umieszcza sie dla nalezytej sygnalizacji zprzodu o- raz ztylu pojazdu. Drugi przyrzad jest przytem uruchomiany przez wlaczenie go równolegle do istniejacego juz pierwszego wskaznika (SI na fig. 5). Lampy kontrolu¬ jace Kl% Khi Kr znajduja sie w widocz- nem miejscu przed kierowca, dajac mu moznosc sprawdzenia, czy podany sygnal jest prawidlowy, a dalej zwracajac jego uwage na koniecznosc wylaczenia zpowro- tem nastawionych sygnalów. Na fig. 9—12 przedstawiony jest dalszy przyklad wy¬ konania wynalazku dla celów regulacji ruchu w waznych punktach wezlowych.Fig. 9 przedstawia te odmiane wskazni¬ ka w przekroju podluznym wzdluz linji C—D. Na plycie podstawowej 1 jest przy¬ mocowany do podpór 2 pierscien 3, za¬ opatrzony w kryze. W pierscieniu tym sa osadzone tarcze pokrywowe 4 i róznoko¬ lorowe tarcze szklane 6, pomiedzy któremi jest umieszczona obracalnie na osiach kor¬ bowych 7 i 8 tarcza sygnalowa 5. Osie 7 i 8 sa zlaczone przez wodzik kulisowy 9 i uruchomiane zapomoca kotwicy 10, pola¬ czonej nieruchomo z osia korbowa 8. Na czesciach nosnych 11 sa osadzone cewki 12, uruchomiajace kotwice 10. Caly rucho¬ my uklad spoczywa na kozlach lozysko¬ wych 13. Lampa 16 jest umieszczona mie¬ dzy sprezynujacym kontaktem 14 i czescia nosna 15. Prad do lampy 16 i cewek 12 doprowadza sie przez plyte zaciskowa 17.Caly przyrzad znajduje sie w oslonie 18, zaopatrzonej w tarcze szklane 19 i przy¬ mocowanej do plyty podstawowej tak, aby ja mozna bylo zdejmowac. Fig. 10 przed¬ stawia przyrzad w celu lepszego wyjasnie¬ nia w przekroju wzdluz linji A—B. Sposób dzialania przyrzadu jest pod wzgledem technicznym taki sam, jak opisany uprzed¬ nio odnosnie do fig. 1 i 5.Zastosowanie czterech tarcz sygnalo¬ wych i pokrywowych, z których kazde dwie przeciwlegle sa osadzone na jednej osi, przyczem osie te sa uruchomiane me¬ chanicznie i prowadzone jednobieznie przez wodzik kulisowy 9, umozliwia na skrzyzowaniach otwieranie przejazdu w jednym kierunku przy jednoczesnem wstrzymywaniu — w drugim kierunku. W polozeniu spoczynku tarcze sygnalowe wskaznika znikaja mechanicznie. Gdy prad jest wylaczony, np. w nocy, albo gdy — 3 —ruch jest nikly, wszystkie sygnaly sa za¬ sloniete.Fig. 11 przedstawia przedmiot wyna¬ lazku w widoku zboku, w chwili gdy wska¬ zuj e on wolny przejazd. Na fig. 12 przed¬ stawiona jest jednobieznosc tarcz sygna¬ lowych, przyczem przejazd w jednym kie¬ runku jest zamkniety, zas w drugim — wolny. Znaki, sygnalizujace v/olny prze¬ jazd albo zatrzymanie, moga posiadac do¬ wolny ksztalt i barwe. PL