Pierwszenstwo: Opublikowano: 20.VII.1972 | 65137 KI. 63 c, 3/04 MKP B 62 d, 13/06 UKD Wspóltwórcy wynalazku: Jerzy Majerski, Andrzej Frankowski Wlasciciel patentu: Biuro Konstrukcyjno-TechnologiczneMaszyn i Urzadzen Bu¬ dowlanych, Warszawa (Polska) Urzadzenie kierownicze do przyczepnych pojazdów drogowych Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie kierownicze do przyczepnych pojazdów drogowych, zaopatrzone w jeden lub dwa hydrauliczne cylindry sterujace polaczone z plyta slizgowa wózka lub siodlem ciagnika przez wah- liwa dzwignie, majace zastosowanie do sterowania skre¬ tu tylnych kól tych pojazdów.Znane urzadzenia kierownicze do sterowania skretu kól naczep sa zaopatrzone w hydrauliczny cylinder ste¬ rujacy polaczony przez wahliwa dzwignie, osadzona w ramie naczepy, z obrotnica zamocowana do ramy ciag¬ nika. Sterowanie skretu odbywa sie w ten sposób, ze podczas skretu ramie wahliwej dzwigni, osadzone w po¬ dluznym wycieciu obrotnicy, oddzialuje na sterujacy cylinder, polaczony z drugim ramieniem wspomnianej dzwigni. Polaczenie ciagnika z naczepa, wyposazona w wyzej opisane urzadzenie, odbywa sie za pomoca za¬ czepowego sworznia osadzonego w obrotnicy ciagnika i zaczepowego mechanizmu osadzonego w ramie naczepy.Normalnie ciagnik jest polaczony z naczepa za pomo¬ ca zaczepowego sworznia osadzonego w ramie naczepy i zaczepowego mechanizmu osadzonego w siodle ciagnika.W zwiazku z powyzszym, dla naczep z tymi urzadzenia¬ mi nalezy stosowac specjalne ciagniki, oo jest bardzo niewygodne w praktyce. Ponadto laczenie naczepy z ciag¬ nikiem jest utrudnione, gdyz podczas laczenia nalezy ustawic ciagnik z naczepa scisle w jednej osi, aby mozli¬ we bylo trafienie ramieniem wahliwej dzwigni w podluz¬ ne wyciecie obrotnicy.Celem wynalazku jest wyeliminowanie wyzej omówio¬ nej niedogodnosci przez opracowanie urzadzenia umo- 10 15 20 25 30 zliwiajacego polaczenie naczepy z normalnymi ciagnika¬ mi i ulatwienie tego polaczenia.Cel ten osiagnieto wedlug wynalazku dzieki polacze¬ niu wahliwej dzwigni z siodlem ciagnika lub plyta sliz¬ gowa wózka poprzez posrednia plyte slizgowa, zaopa¬ trzona w nastawny klin i polaczona obrotowo z obudo¬ wa mechanizmu kierowniczego. Natomiast dzwignie po¬ laczono z plyta za posrednictwem przeciazonego sprze¬ gla, zestawionego z pryzmy i rolki znajdujacej sie pod dzialaniem sprezyny.Dzieki polaczeniu wahliwej dzwigni z siodlem ciag¬ nika przez posrednia plyte slizgowa uzyskuje sie mozli¬ wosc laczenia naczepy z normalnym ciagnikiem. Pola¬ czenie klinowe plyty z siodlem ulatwia laczenie naczepy z ciagnikiem, gdyz nie wymaga bardzo dokladnego usta¬ wienia ciagnika wzgledem naczepy. Natomiast polacze¬ nie wahliwej dzwigni z posrednia plyta poprzez przecia¬ zeniowe sprzeglo, umozliwia skret ciagnika w granicach maksymalnego kata skretu mechanizmu kierowniczego kól naczepy — przy wlaczonym sprzegle oraz skret ciag¬ nika wzgledem naczepy w granicach 90° — przy wyla¬ czonym sprzegle. Polaczenie wahliwej dzwigni z posred¬ nia plyta przez przeciazeniowe sprzeglo zabezpiecza po¬ nadto hydrauliczny uklad przed przeciazeniem.Urzadzenie wedlug wynalazku jest przedstawione w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia urzadzenie kierownicze w widoku z boku i czesciowo w przekroju osiowym, a fig. 2 — to samo urzadzenie w przekroju A—A.Jak uwidoczniono na fig. 1 i 2, para hydraulicznych *513765137 cylindrów sterujacych 1 jest polaczona z wahliwa dzwig¬ nia 2 za pomoca sworzni 3. Cylindry 1 sa osadzone na sworzniach 4 we wsporniku 5, natomiast wahliwa dzwig¬ nia 2 jest polaczona z posrednia plyta slizgowa 6 po¬ przez przeciazeniowe sprzeglo, zestawiane z pryzmy 7 5 i rolki 8. Dzwignia 2 jest osadzona na zaczepowym sworzniu 9 wewnatrz obudowy 10.Pryzma 7 jest osadzona w gniezdzie 6a plyty 6, nato¬ miast rolka 8 w ramieniu 2a dzwigni 2 poprzez swo- rzen 11 znajdujacy sie pod dzialaniem sprezyny 12. Ply- 10 ta 6 jest polaczona obrotowo z obudowa 10 za pomoca sworznia 9 i uchwytów 13 — stanowiacych jednoczesnie wskazniki skretu, natomiast w siodle 14 ciagnika jest osadzona nieruchomo za pomoca nastawnego klina 15, osadzonego w wycieciu I4a siodla 14. Obudowa 10 ze 15 wspornikiem 5 jest polaczona srubami 16 z rama nacze¬ py 17.Wspornik 3 jest wyposazony w zderzaki 18, a obudo¬ wa 10 — w segmentowy pierscien 19, polaczony z gniaz¬ dem 6a pryzmy 7. Poprzez sworzen 11 jest przetkniety 2o kolek 20 stykajacy sie z rolka 21' elektrycznego laczni¬ ka krancowego 22 zamocowanego do dzwigni 2. Lacz¬ nik 22 jest polaczony szeregowo z akumulatorem ciag¬ nika poprzez urzadzenie sygnalizacyjne w powszechnie znanysposób. 25 Podczas skretu ciagnika wzgledem naczepy w grani¬ cach maksymalnego kata skretu kól naczepy, przy wla¬ czonym przeciazeniowym sprzegle, nastepuje obrót wah- liwej dzwigni 2 na zaczepowym sworzniu 9. Powoduje to przetloczenie oleju z hydraulicznych cylindrów ste- 30 rajacych 1 do cylindrów sterowanych oraz skret kól na¬ czepy. Z chwila gdy dzwignia 2 dojdzie do zderzaka 18, nastepuje wysprzeglenie rolki 8 z pryzmy 7 i dalszy skret ciagnika odbywa sie bez oddzialywania na skret kól na¬ czepy, które pozostaja w maksymalnym skrecie. 35 Rolka 8 przetacza sie wówczas po segmentowym pier¬ scieniu 19, a obudowa 10 obraca sie na posredniej ply¬ cie slizgowej 6. Przy wysprzeglaniu rolki 8 z pryzmy 7 kolek 20 powoduje przemieszczenie rolki 21 elektryczne¬ go lacznika krancowego 22 i wlaczenie urzadzenia syg¬ nalizacyjnego, które informuje kierowce ciagnika, ze je¬ dzie przy wylaczonym przeciazeniowym sprzegle. Pod¬ czas wychodzenia ciagnika ze skretu nastepuje ponowne polaczenie rolki 8 z pryzma 7 i wylaczenie urzadzenia sygnalizacyjnego, a dalszy skret odbywa sie jak opisano wyzej.Urzadzenie wedlug wynalazku nadaje sie równiez do stosowania w przyczepach po zastapieniu siodla ciagni¬ ka przez plyte slizgowa zamocowana do ramy przednie¬ go wózka przyczepy. PL