PL64059B1 - - Google Patents

Description

Opublikowano: 25.X.1971 64059 KI. 1 c, 8/01 MKP B 03 d, 1/06 UKD Wspóltwórcy wynalazku: Mieczyslaw Bukala, Jerzy Arct Wlasciciel patentu: Politechnika Wroclawska, Wroclaw (Polska) Sposób otrzymywania olei flotacyjnych z odpadów terpenowych Przedmiotem wynalazku jest sposób otrzymy¬ wania olei flotacyjnych, to jest wysokoprocento¬ wych koncentratów trzeciorzedowych alkoholi ter¬ penowych, z odpadów terpenowych w postaci od¬ padowej terpentyny bezpinenowej, która uzyskuje sie po wydzieleniu na drodze destylacji frakcyj¬ nej koncentratu pinenowego z takich krajowych terpentyn sosnowych jak ekstrakcyjna, balsamicz¬ na lub siarczanowa.Dotychczas znane sposoby otrzymywania trze¬ ciorzedowych alkoholi terpenowych oparte sa na alfa-pinie jako substracie wyjsciowym. Sposoby te nie nadaja sie do przerobu krajowych terpentyn sosnowych z tego wzgledu, ze terpentyny te sa ubogie w alfa-pinen. ? Znany jest równiez sposób otrzymywania alko¬ holi terpenowych z pozostalosci po wyfrakcjono- waniu pinenów z terpentyny siarczanowej. Sposób ten polega na dzialaniu na substrat terpenowy ga¬ zowym chlorowodorem w temperaturze 30—50°C.Otrzymany ciekly produkt chlorowodorowania poddaje sie odchlorowodorowaniu ogrzewajac go przez 10 godzin w temperaturze 140—160°C z nad¬ miarem mleka wapiennego.Sposób ten w zastosowaniu do krajowych odpa¬ dowych terpentyn bezpinenowych, zawierajacych jako glówny skladnik dwupierscieniowy weglowo¬ dór terpenowy 3-karen, wykazuje szereg wad.Chlorowodorowanie krajowej odpadowej terpenty¬ ny bezpinenowej gazowym chlorowodorem w tem¬ peraturze 30—50°C prowadzi do powstawania du¬ zej ilosci substancji smolistych i polimerycznych, które utrudniaja nastepny proces hydrolizy alka¬ liami otrzymanych w czasie chlorowodorowania 5 chlorowodorków terpenowych oraz obnizaja wy¬ dajnosc alkoholi terpenowych. Ponadto w tempe¬ raturze 30—50°C 3-karen pod wplywem chloro¬ wodoru przechodzi w wiekszosci w chlorowodorki szeregu p-mentanu, które po alkalicznej hydroli- 10 zie daja mieszanine alkoholi terpenowych pochod¬ nych p-mentanu, glównie zas alfa-terpineol.Celem wynalazku jest sposób otrzymywania olei flotacyjnych, to jest wysokoprocentowych koncen¬ tratów trzeciorzedowych alkoholi terpenowych z 15 krajowych odpadowych terpentyn bezpinenowych, nie posiadajacy wad i niedogodnosci dotychczas znanych i stosowanych sposobów.Cel ten zostal osiagniety w ten sposób, ze na odpadowa terpentyne bezpinenowa w roztworze 20 organicznego rozpuszczalnika dziala sie gazowym chlorowodorem w temperaturze nie przekraczaja¬ cej + 10°C, po czym produkty chlorowodorowania pod cisnieniem normalnym i w temperaturze 80°C poddaje sie alkalicznej hydrolizie przy pomocy 5— 25 —6 procentowego roztworu lugu sodowego stosujac bardzo energiczne mieszanie reagentów.Zasadnicza korzyscia techniczna wynikajaca ze stosowania sposobu otrzymywania wedlug wyna¬ lazku jest to, ze olej flotacyjny otrzymuje sie 30 z wysoka wydajnoscia przy znacznie skróconym 6405964059 3 4 czasie reakcji chlorowodorowania i obnizonej do minimum ilosci tworzacych sie substancji smoli¬ stych i polimerycznych. Dodatkowa korzyscia tech¬ niczna jest to, ze otrzymany tym sposobem olej flotacyjny charakteryzuje sie wysoka selektyw¬ noscia wzbogacania rud miedziowych, cynkowych i olowianych oraz nadaje sie do flotacji rud bez dodatkowej przeróbki i wzbogacania w alkohole przez oddestylowanie nie przereagowanych weglo¬ wodorów terpenowych i zawrócenie ich z powro¬ tem do procesu chlorowodorowania.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przy¬ kladzie wykonania.Przyklad. W szklanym reaktorze o pojem¬ nosci 750 cm3, zaopatrzonym w barboter chloro¬ wodoru, mieszadlo, chlodnice zwrotna, termometr i plaszcz chlodzacy, umieszcza sie 136 g krajowej odpadowej terpentyny bezpinenowej, zawierajacej 70—85% 3-karenu, i 136 g acetonu. Z kolei wlacza sie mieszadlo i zawartosc reaktora chlodzi sie do temperatury 5—10°C, a nastepnie rozpoczyna sie wprowadzanie chlorowodoru, uprzednio osuszonego w dwóch pluczkach ze stezonym kwasem siarko¬ wym. Szybkosc wprowadzania chlorowodoru i chlo¬ dzenie reagentów reguluje sie tak, aby tempera¬ tura cieczy w reaktorze nie przekroczyla +10°C.Zasadniczy proces chlorowodorowania jest zakon¬ czony po 1—3 godzinach, gdy w odgazach ucho¬ dzacych z reaktora pojawia chlorowodór. Od tego momentu chlorowodór wprowadza sie jeszcze przez 15—30 minut az produkt w reaktorze, po odpe¬ dzeniu rozpuszczalnika, zawiera 30—32% zwiaza¬ nego chloru.Otrzymany po chlorowodorowaniu roztwór chlo¬ rowodorków terpenowych w acetonie poddaje sie bezposrednio alkalicznej hydrolizie. W tym celu do szklanego reaktora o pojemnosci 3.000 cm8, za¬ opatrzonego w mieszadlo, chlodnice, termometr i plaszcz grzejny, wprowadza sie 2.000 g 5-procen- towego wodnego roztworu NaOH i cala ilosc otrzy¬ manego roztworu chlorowodorków terpenowych w 5 acetonie. Nastepnie wlacza sie mieszadlo i zawar¬ tosc reaktora ogrzewa sie. W poczatkowym okresie z mieszaniny oddestylowuje sie aceton, który re¬ generuje sie i zawraca do nastepnej syntezy. Po oddestylowaniu acetonu mieszanine ogrzewa sie w temperaturze 80°C przez 8—10 godzin przy ciaglym mieszaniu. Za koniec procesu hydrolizy przyjmuje sie moment gdy zawartosc chloru zwiazanego w produkcjie oleistym spadnie ponizej 0,5%.Po wylaczeniu mieszadla zawartosc reaktora po¬ zostawia sie do rozwarstwienia i oddziela warstwe oleista stanowiaca surowy olej flotacyjny. W ten sposób otrzymuje sie 144 g ciemnozóltego oleju, który nadaje sie do bezposredniego stosowania w procesie flotacji rud lub wzbogacania w alkohole terpenowe na drodze destylacji frakcyjnej. Otrzy¬ many produkt koncowy zawiera okolo 70% alkoholi terpenowych, przy czym ponad 60% tych alkoholi stanowia sylweterpineole pochodne m-mentanu, charakteryzujace sie selektywnoscia dzialania flo¬ tacyjnego. PL PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Sposób otrzymywania olei flotacyjnych z odpa¬ dów terpenowych, znamienny tym, ze na odpa¬ dowa terpentyne bezpinenowa w roztworze orga¬ nicznego rozpuszczalnika dziala sie gazowym chlo¬ rowodorem w temperaturze nie przekraczajacej + 10°C, po czym produkty chlorowodorowania pod cisnieniem normalnym i w temperaturze 30°C poddaje sie alkalicznej hydrolizie przy pomocy 5—6 procentowego roztworu lugu sodowego sto¬ sujac bardzo energiczne mieszanie reagentów. 15 20 25 30 W.D.Kart. C/663/71, A4, 240 szt. PL PL