PL62328B1 - - Google Patents

Description

Pierwszenstwo * Opublikowano: 20. III. 1971 62328 KI. 63 c, 16/07 MKP B 60 k, 21/00 UKD Twórca wynalazku: Jerzy Piasecki Wlasciciel patentu: „Polmo" Centralny Osrodek Konstrukcyjno-Badawczy Przemyslu Motoryzacyjnego Przedsiebiorstwo Pan¬ stwowe, Warszawa (Polska) Sprzeglo jednokierunkowe walkowe lub kulkowe z urzadzeniem blokujacym, zwlaszcza do ukladów napedowych pojazdów Przedmiotem wynalazku jest sprzeglo jednokie¬ runkowe walkowe lub kulkowe z urzadzeniem blo¬ kujacym sterowanym hydraulicznie lub pneuma¬ tycznie, przeznaczone do stosowania zwlaszcza w ukladach napedowych pojazdów.Dotychczas znane sprzegla jednokierunkowe sa wyposazane, w celu ich blokowania, w dodatkowe mechaniczne sprzegla klowe, lub wielowypustowe, przelaczane mechanicznie, hydraulicznie, pneuma¬ tycznie lub elektrycznie.Konstrukcja sprzegla klowego lub wielowypusto- wego polega na tym, ze waly wejsciowy i wyj¬ sciowy, sprzegla jednokierunkowego sa polaczone y. czesciami posiadajacymi kly lub wielowypusty, •/. którymi zazebiaja sie, po wlaczeniu, kly lub wie- lorowki przesuwki sprzegla, sprzegajac w sposób nie umozliwiajacy poslizgu waly sprzegla jedno¬ kierunkowego i tym samym dokonujac jego zablo¬ kowania. Sprzeglo klowe wraz z mechanizmem do jego przelaczania wymaga wykonania dodatko¬ wych czesci. Stosowanie sprzegla klowego zwieksza pracochlonnosc i koszt wykonania, a takze ciezar i wymiary urzadzenia.Celem wynalazku jest opracowanie rozwiazania konstrukcyjnego umozliwiajacego blokowanie sprzegla jednokierunkowego bez pomocy sprzegla klowego, co pozwala na zmniejszenie ilosci czesci, ciezaru i wymiarów urzadzenia, upraszcza kon¬ strukcje i obniza zuzycie materialów oraz koszt wykonania.Cel ten osiagnieto w sprzegle wedlug wynalazku w ten sposób, ze jako elementy blokujace poslizg sprzegla w obu kierunkach zostaly wykorzystane te same walki lub kulki, które sluza w znanych 5 rozwiazaniach do przenoszenia momentu obroto¬ wego tylko w jednym kierunku.Zgodnie z wynalazkiem jeden z walów sprzegla jednokierunkowego jest polaczony z pierscieniem posiadajacym wyciecia, w których umieszczone sa 10 walki lub kulki. Wyciecia maja ksztalt zmniej¬ szajacy glebokosc w obu kierunkach obrotów w sposób zapewniajacy zaciskanie walków lub ku¬ lek miedzy pierscieniami polaczonymi z walami, przy obrocie walów wzgledem siebie w obu kierun- 15 kach. Z jednej strony walków lub kulek znajduja sie przesuwane tloczki oporowe, które w poloze¬ niu wysunietym zapobiegaja sprzeganiu walów przy obrocie walów wzgledem siebie w jednym kierunku. 20 Blokowanie sprzegla osiagniete jest przez wci¬ skanie tloczków oporowych do wnetrza pierscie¬ nia dzieki dzialaniu róznicy cisnien cieczy lub gazu.Przedmiot wynalazku zostal przedstawiony w przykladzie wykonania na rysunkach, na któ¬ rych: fig. 1 przedstawia przekrój podluzny sprzegla walkowego plaszczyzna przechodzaca przez osie 30 walów, 25 623283 62328 4 fig. 2 przedstawia przekrój poprzeczny sprzegla walkowego wzdluz linii A-A na fig; 1, fig. 3 przedstawia przekrój podluzny sprzegla kul¬ kowego plaszczyzna przechodzaca przez osie wa¬ lów, fig. 4 przedstawia przekrój poprzeczny sprzegla kulkowego wzdluz linii B-B na fig. 3.Budowa sprzegla wedlug fig. 1 i 2 jest nastepu¬ jaca. Wal 1 zakonczony jest pierscieniem zewnetrz¬ nym 2. Wal 3 jest zakonczony pierscieniem we¬ wnetrznym 4 posiadajacym wyciecia 5, w których znajduja sie walki 6. Z jednej strony walków 6 znajduja sie tloczki oporowTe 7 umieszczone prze¬ suwnie w sposób szczelny w otworach pierscienia wewnetrznego 4 i wysuwane na zewnatrz przez sprezyny 8.Wal 1 posiada otwór 9 laczacy sie z przestrzenia wewnatrz pierscienia zewnetrznego 2. Wal 3 po¬ siada otwór 10 laczacy sie z wytoczeniem 11 we¬ wnatrz pierscienia wewnetrznego 4. Wytoczenie 11 jest zamkniete szczelnie zaslepka 12 i polaczone otworami 13 z przestrzenia stykajaca sie z we¬ wnetrznymi dnami tloczków oporowych 7. Wne¬ trze pierscienia zewnetrznego 2 zamkniete jest po¬ krywa 14 z uszczelnieniem 15 pozwalajacym na obrót walów 1 i 3 wzgledem siebie.Budowa sprzegla wedlug fig. 3 i 4 rózni sie od budowy sprzegla wedlug fig. 1 i 2 tylko tym, ze zamiast szesciu walków 6 sa zastosowane cztery kulki 16.Sprzeglo wedlug wynalazku moze byc równiez wykonane w innych odmianach np. z dwiema lub wieksza liczba tarcz plaskich, przy czym z kazda powierzchnia plaska bez wyciec wspólpracuje od¬ powiednia powierzchnia plaska z wycieciami na kulki lub walki.Dzialanie sprzegla wedlug wynalazku, w przy¬ kladowym wykonaniu przedstawionym na fig. 1 i 2 jest nastepujace. Przy doprowadzeniu do otwo¬ rów 9 i 10 plynu o jednakowym cisnieniu, tloczki oporowe 7 sa wysuniete na zewnatrz przez spre¬ zyny 8 i ograniczaja ruch walków 6 w jednym kierunku.Przy obrocie walu 1 wzgledem walu 3 w. kie¬ runku strzalki na fig. 2, walki 6 zostaja zacisniete w wycieciach 5 i pociagaja za soba pierscien we¬ wnetrzny 4 wraz z walem 3 w tym samym kierun¬ ku. Przy obrocie walu 1 wzgledem walu 3 w kie¬ runku przeciwnym do strzalki na fig. 2, walki 6 opieraja sie o tloczki oporowe 7, dzieki czemu nie moga zostac zacisniete w wycieciach 5 i w tym 5 kierunku moment obrotowy nie jest przenoszony na wal 3.W celu zablokowania sprzegla, do otworu 9 do¬ prowadza sie ciecz lub gaz o cisnieniu wyzszym od cisnienia w otworze 10, tak aby tloczki oporo¬ we 7 zostaly pod dzialaniem róznicy cisnien wci¬ sniete w otwory w pierscieniu wewnetrznym 4, zgniatajac sprezyny 8. Dopóki wystepuje dostatecz¬ na róznica cisnien w otworach 9 i 10 utrzymujaca tloczki oporowe 7 wcisniete ponizej powierzchni wyciec 5, dopóty walki 6 sa zaciskane w wycieciach 5 przy ruchach wzglednych walów 1 i 3 w obu kierunkach, dajac w efekcie zablokowanie sprzegla. PL PL

Claims (2)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Sprzeglo jednokierunkowe walkowe lub kul¬ kowe z urzadzeniem blokujacym, zwlaszcza do ukladów napedowych pojazdów, znamienne tym, ze pierscien (4) polaczony z walem (3) posiada wy¬ ciecia (5), w których umieszczone sa walki (6) lub kulki (16), przy czym wyciecia (5) maja w pobli¬ zu miejsc o najwiekszej glebokosci zarys zmniej¬ szajacy glebokosc w obu kierunkach obrotów w sposób dostatecznie lagodny dla zapewnienia zaciskania walków (6) lub kulek (16) miedzy pier¬ scieniami (2, 4) polaczonymi z walami (1, 3) przy obrocie walów (1, 3) wzgledem siebie w obu kie¬ runkach, ponadto w wycieciach (5) pierscienia (4) polaczonego z walem (3) sa umieszczone przesuw¬ nie tloczki oporowe (7), które moga byc wsuwane w pierscien (4) lub wysuwane z niego i które w polozeniu wysunietym ograniczaja ruch w jed¬ nym kierunku walków (6) lub kulek (16) w wycie¬ ciach (5), co uniemozliwia zaciskanie walków (6) lub kulek (16) miedzy pierscieniami (2, 4) przy obro¬ cie walów (1, 3) wzgledem siebie.

2. Sprzeglo wedlug zastrz. 1 znamienne tym, ze wyciecia (5) w pierscieniu (4), w którym znaj¬ duja sie tloczki oporowe (7) sa polaczone ze zró¬ dlem cieczy lub gazu o cisnieniu wyzszym od cisnie¬ nia panujacego po przeciwnej stronie tloczków opo¬ rowych (7). 15 20 25 30 35 40KI. 83 e, 16/OT «MtS MKP B 60 k, 21/00 8 FIG.* fig 4 PL PL