Opublikowano: 31.VIII.1970 60636 KI. 421\ 7/22 MKP G 11 b, 7/22 UKD Wspóltwórcy wynalazku: Wojciech Lagwinski, Stefan Parvi Wlasciciel patentu: Instytut Maszyn Matematycznych, Warszawa (Polska) Magnetyczna glowica rejestrujaca Przedmiotem wynalazku jest magnetyczna glo¬ wica rejestrujaca przeznaczona zwlaszcza do pracy w kinetycznych pamieciach maszyn matematycz¬ nych iprzy zachowaniu skonczonej 0'dleglosci pomie¬ dzy jej czolem a warstwa nosnika magnetycznego.Znane dotychczas magnetyczne glowice rejestru¬ jace wykonane sa z reguly w postaci prawie zam¬ knietego obwodu magnetycznego, w którym wy¬ cieto waska szczeline robocza wypelniona nastep¬ nie materialem dia- lub paramagnetycznym. Wiel¬ kosc tej szczeliny i kontury obu konców rdzenia (tzw. biegunów szczeliny roboczej) decyduja o stop¬ niu koncentracji pola rozproszenia, które pojawia sie w otoczeniu szczeliny gdy w 'rdzeniu glowicy zaczyna plynac strumien magnetyczny. Wiadomo, ze zwiekszanie koncentracji pola rozproszenia szczeliny roboczej oznacza zwiekszenie zdolnosci rozdzielczej glowicy umozliwiajac powiekszenie gestosci rejestracji i dlatego tez istnieje tendencja dobierania takich ksztaltów biegunów, które za¬ pewnialyby maksymalny stopien koncentracji tego pola.Z rozwazan teoretycznych wynika^ ze najbardziej korzystne pod tym wzgledem sa bieguny o kontu¬ rach trójkatnych i prostokatnych. Poniewaz jednak w obu przypadkach bieguny wykonane z ferrytu (nawet gestego) sa kruche i latwo ulegaja uszko- dizeniiu zwlaszcza w trakcie obróbki, w praktyce - stosowane bywaja najczesciej bieguny o konturach trapezoidalnych. Ze wzgledu na zdolnosc rozdziel- 10 15 20 25 30 cza glowicy dlugosc jej czola powinna byc niewiele wieksza od dlugosci szczeliny roboczej. Przy dlu¬ gosciach szczelin od kilku do kilkunastu mikrome¬ trów spelnienie tego warunku jest trudne, gdyz z uwagi na bardzo mala powierzchnie czola glowicy zewnetrzne krawedzie biegunów ulegaja w czasie ich obróbki zaobleniu, Oprócz tego w przypadku gdy bieguny szczeliny roboczej sa tak waskie, ze jej czolo upodabnia sie do ostrza, ustalanie odleglosci glowica — nosnik kazda z ogólnie stosowanych metod stykowych na¬ potyka na tjrudnosci spowodowane tendencja wbi¬ jania sie tego czola w przekladnie dystansujaca lub tez w warstwe nosnika.Celem wynalazku jest ulatwienie uzyskania du¬ zej zdolnosci rozdzielczej glowicy wówczas gdy jest ona uzyskiwana poprzez zawezanie ferrytowych biegunów szczeliny roboczej a takze ulatwienie ustawiania czola glowicy w zadanej odleglosci od nosnika.Cel ten wedlug wynalazku zostal osiagniety przez umieszczenie czola glowicy w otulinie z materialu niemagnetycznego o podobnych wlasciwosciach me. chanicznych jak.bieguny szczeliny roboczej. Osta¬ teczna obróbke czola glowicy przeprowadza sie juz po nalozeniu otuliny tak, ze obrabiane powierzch¬ nie sa wieksze a krawedzie zaoblame nie sa krawe¬ dziami biegunów glowicy. Ponadto otulina sluzy zarazem jako element mocujacy oba bieguny glo- 6063660636 wiicy w okreslonym polozeniu, co ma szczególne znaczenie przy glowicach wielosladowych.Magnetyczna glowica wedlug wynalazku zosta¬ nie objasniona blizej za pomoca rysunku, na któ¬ rym fig. 1 przedstawia glowice ze szczelina a fig. 2 — jej widok z boku.Czolo glowicy stanowia dwa bieguny 1 i 2 rdze¬ nia, miedzy którymi umieszczona jest przekladka 3. Czolo 4 glowicy jest otoczone otulina 5 z mate¬ rialu niemagnetycznego np. szkla.Dzieki temu, ze ostateczna obróbke czola glowicy 4 przeprowadza sie juz po nalozeniu otuliny ochronnej 5 obrabiane powierzchnie sa wiejksze a krawedzie zaofblane 6 nie sa krawedziami biegu¬ nów glowicy. Linie przerywane 7 przedstawiaja ostateczne kontury biegunów szczeliny roboczej, które teraiz skladaja sie niejako z dwu czesci bie¬ guna wlasciwego 4 i oslony ochronnej 9. Szklo lub inny material wypelniajacy obszary oznaczone 9 zabezpiecza tez przed uszkodzeniem zewnetrzne krawedzie 8 wlasciwych biegunów jednoczesnie wzmacniajac ich wzajemne polaczenie. Jednoczes¬ nie obecnosc otuliny sprawia, ze ksztalt czola glo¬ wicy nie przypomina juz ostrza nawet wówczas, 10 15 20 gdy kazdy z biegunów szczeliny roboczej jest ostrzem, dzieki czemu lartrwiej jest ustalic odleglosc pomiedzy glowica a nosnikiem. PL