PL59941B1 - - Google Patents

Description

Mechanizm zapadkowy 20 sklada sie z dwóch elementów zapadkowych 21 i 22 oraz elementu do¬ ciskowego 23, którego trzon 42 wspólpracuje ze wspornikiem 19. Element 21 mechanizmu zapad¬ kowego posiada moletowana czesc czolowa 24, któ¬ ra jest wcisnieta w otwór tloka 15. Element 21 jest pokazany w powiekszeniu na fig. 2 i ma postac preta zaopatrzonego w rzedy zebów 25 na wiekszej czesci swojego obwodu. Obwodowe uze¬ bienie 25 jest poprzedzielane wzdluznymi wycie¬ ciami 26.Element 22 pokazany szczególowo na fig. 3 i 4, ma kolnierz 27, zawierajacy wzdluzne szczeliny 28 prawie na calej swej dlugosci, tworzace w ten sposób sprezyste zapadki 29. Wolne konce za¬ padek 29 wraz z zebatymi wycieciami 30 posia¬ daja ksztalt uzupelniajacy do wyciec zebatych 25 elementu 21. Zapadki 29 spelniaja role zacze¬ pów dociskanych, dzieki ich wlasnej sprezystosci, do odpowiednich zebów 25 elementu 21.Ksztalt zebów 30 jest pokazany w duzym po¬ wiekszeniu na fig. 5. Zeby 30 posiadaja ksztalt gwintu o jednej plaszczyznie oporowej 31, sluza¬ cej do przeniesienia nacisku na odpowiednia po¬ wierzchnie uzebienia na czesci 21. Przeciwlegle nachylone powierzchnie 32 pozwalaja na wzgled¬ ny ruch elementów zebatych w momencie uru¬ chomienia urzadzenia regulujacego wedlug wyna¬ lazku. Uzebienie posiada ksztalt linii srubowej o malym skoku gwintu, z uwagi na latwosc jego wykonania chociaz czesci uzebione nie wykonuja zadnych ruchów srubowych w czasie dzialania urzadzenia.W odmiennym wykonaniu urzadzenia wedlug wy¬ nalazku, uzebienie jego elementów skladowych moze miec forme pierscieniowa. Element docisko¬ wy 23 jest pusty w srodku i stanowi obudowe elementu zapadkowego 22 jak pokazano na fig. 4 1. Element dociskowy 23 ma wewnetrzna stozko¬ wa powierzchnie 34, która wspólpracuje z odpo¬ wiadajaca powierzchnia stozkowa 35 elementu 22 (fig. 4), przylegajaca do wolnych konców za- 5 padek 29, Kiedy element dociskowy 23 wywiera nacisk poprzez zeby mechawizimu zapadkowego 20 na tlok 15, nacisk ten jest przenoszony pomiedzy stozko¬ wymi powierzchniami 34 i 35 i powstaje tam skla- io dowa sila skierowana do wewnatrz, oddzialywu¬ jaca na zapadki 29 powodujac w ten sposób sil¬ niejsze zazebianie zapadek z zebami 25 elementu 21, dzieki czemu mozliwosc zeslizgniecia mecha¬ nizmu zapadkowego 20 jest praktycznie niemoz- 15 liwa. Element dociskowy 23 posiada wewnetrzny kolnierz na swoim przeciwleglym koncu w sto¬ sunku do krzywki 17, stanowiacy powierzchnie oporowa 36 dla elementu 22 i okreslajac odleglosc pomiedzy elementem 22 i wymienionym kolnie- 20 rzem.Sprezyna 37 rozpreza sie pomiedzy pierscieniem 38 znajdujacym sie na elemencie dociskowym 23 a oslona 39, której obrzeze umieszczone jest w rowku tloka 16, dociskajac element 23 do krzyw- 25 ki 17, przy czym sprezyna 37 w swym normal¬ nym polozeniu opiera sie o poprzednio wspomnia¬ na oslone 39. Pierscieniowy element 40 wcisnie¬ ty w tlok 16 posiada wypust 41, który znajduje sie w szczelinie uformowanej w elemencie docis.- 30 kowym 23, zapobiegajac jego obrotowi. Trzon 42 elementu 23 jest uszczelniony w otworze tloka 16 pierscieniem 43. Tloki 15 i 16 sa uszczelnione w otworze 14 za pomoca pierscieni 44.Mechanizm zapadkowy 20 spelnia role elementu 35 rozpierajacego, który ogranicza ruch tloków 15 i 16 wzgledem siebie wtedy, kiedy hamulec jest zwolniony. Kiedy hamulec jest wcisniety, ciecz pod cisnieniem dostaje sie do przestrzeni pomie¬ dzy tlokiem 15 i 16, które poruszaja sie w prze- 40 ciwnych kierunkach oddzialywuj ac na wkladki 12 i 13. Normalnie wzgledna droga pomiedzy tlo¬ kami 15 i 16 jest mniejsza niz suma luzów po¬ miedzy elementem 22 i kolnierzem oporowym 36, a skokiem zebów mechanizmu zapadkowego. 45 Nie zachodzi wiec zjawisko regulacji.Jezeli natomiast wzgledna droga pomiedzy tlo¬ kami zwiekszy sie z powodu zuzycia sie wMadek hamulcowych, element 21 przesuwa sie na lewo wzgledem elementu 22 tak daleko, ze powoduje 50 powstanie sily, która oddzialywuje na mechanizm zapadkowy 20 dajac poczatek automatycznej re¬ gulacji, to znaczy, rozparcie mechanizmu zapad¬ kowego zwieksza swoja dlugosc do takiego stop¬ nia, ze tloki nie moga zbytnio zblizac sie do sie- 55 bie kiedy hamulec zostanie zwolniony.W przypadku uzycia hamulca pomocniczego, krzywka 17 przenosi nacisk poprzez mechanizm zapadkowy 20 na tloki 15 i 16. Powoduje to, ze zeby 30 na zapadkach 29 zazebiaja sie z zebami 60 25 czesci 21, jak to zostalo poprzednio opisane.Kiedy istnieje koniecznosc powtórnego ustawie¬ nia urzadzenia regulacyjnego po wymianie zuzy¬ tych wkladek, nalezy obrócic tlok 15 o kat 45°, od¬ dzielajac w ten sposób zeby 25 elementu 21 od 65 zebów 30 elementu 22. Nastepnie nalezy popy-59941 5 chajac do wewnatrz tlok 15, doprowadzic do zmniejszenia dlugosci mechanizmu zapadkowego do minimum zanim zostanie zainstalowana nowa wkladka 12.Fig. 6 i 7 przedstawiaja odmienna postac wy¬ konania urzadzenia wedlug wynalazku. Mecha¬ nizm zapadkowy 50 (fig. 6) sklada sie z elementu 51, wspólpracujacego z zejbalmi elementu 52, znaj¬ dujacymi sie na wewnetrznej powierzchni wy¬ drazonego tloka 15, oraz elementu dociskowego 53 wspólpracujacego ze wspornikiem 19. Element 51 przedstawiony bardziej szczególowo na fig. 7 ma ksztalt tulei posiadajacej szerokie podluzne szczeliny 54 definiujace dwie sprezyste zapadki 55. Zapadki 55 posiadaja zewnetrzne zeby 56, któ¬ re wspólpracuja z zebami 52 tloka 15. Sprezystosc zapadek 55 powoduje docisk zebów 56 do zebów 52. Element dociskowy 53 posiada zewnetrzna stoz¬ kowa powierzchnia 57, która wspólpracuje z we¬ wnetrzna powierzchnia stozkowa 58 przylegajaca do konców zapadek 55.W ten sposób, kiedy element 53 przenosi nacisk na zapadki 55, skladowa sila skierowana na ze¬ wnatrz, powstajaca na powierzchniach 57 i 58, do¬ ciska zeby 56 zapadek 55 do zebów 52. Podklad¬ ka 60 posiada wystep oporowy 59, o który opie¬ ra sie element 51. Miedzy podkladka 60 a elemen¬ tem 51 istnieje z góry okreslony luz. Podkladka 60 jest docisnieta do elementu dociskowego 53 po¬ przez moletowany trzpien 61 wcisniety w otwór wywiercony na czole elementu 53. Podkladka 60 jest umieszczona w rowkach 64a znajdujacych sie w sprezystych zapadkach 55, zapobiegajac obrotowi tulejki 51 wzgledem elementu 53 i wzgle¬ dem tloka 15.Sprezyna 62 rozpreza sie pomiedzy pierscieniem oporowym 63 znajdujacym sie na elemencie do¬ ciskowym 53 i oslona 64 umieszczona na tloku 16 przy pomocy pierscienia 65. Oslona 64 posia¬ da wystep 66 umieszczony w rowku elementu doci¬ skowego 53 oraz wystep 67 umieszczony w otworze tloka 16, zapobiegajac obrotowi elementu 53 wzgle¬ dem tloka 16. Sprezyna 62 dociska element 53 do krzywki 17 i posrednio dociska dzwignie 21 do ogranicznika 68. Urzadzenie do samoczynnej regu¬ lacji przedstawione na fig. 6 i 7, pracuje dokladnie w ten sam sposób jak urzadzenie przedstawione na fig. 1—5.Zasadnicza róznica miedzy tymi dwoma posta¬ ciami urzadzenia jest to, ze w urzadzeniu przed¬ stawionym na fig. 1, zaczepy utworzone przez za¬ padki 29 sa dociskane do zebów elementu 21 na skutek sily powstajacej w ukladzie hamulcowym, podczas gdy urzadzenie przedstawione na fig. 6, posiada sprezyste zapadki 55, które sa dociska¬ ne do zewnetrznej powierzchni zebów tloka 15.Na tloku 15 znajduja sie dwa przeciwlegle wzdluzne wyzlobienia (nie pokazane na rysunku), pomiedzy którymi znajduja sie zeby 52. Jezeli za¬ chodzi potrzeba powtórnego wyregulowania urza¬ dzenia, na przyklad w przypadku wymiany zuzy¬ tych wkladek' hamulcowych, nalezy obrócic tlok 15 o 90°, aby odlaczyc zapadki 55 od zebów i 6 wcisnac do srodka tlok 15 redukujac w ten spo¬ sób dlugosc mechanizmu zapadkowego 20 do 'mi¬ nimum przed zainstalowaniem nowej wkladki 12.Fig. 8 przedstawia postac urzadzenia regulacyj¬ nego zastosowanego do jarzmowego hamulca tar¬ czowego. W tym przypadku, uklad hydrauliczny sklada sie z wahliwego elementu 70, zamocowa¬ nego przegubowo na osi 71 utrzymujacej wkladke 72. Pokrywa 76 przymocowana do elementu 70 za¬ myka wylot otworu 74. Pomocniczy mechanizm sklada sie z krzywki 77, umieszczonej w pokry¬ wie 76 oddzialywujacej poprzez wspornik 78 i mechanizm zapadkowy 79 na. tlok 73. Pokrywa 76 posiada wewnetrzny kolnierz 80 wchodzacy do wewnatrz pierscieniowego tloka 73. Pierscienie 81 i 82 uszczelniaja pierscieniowy tlok 73 w otwo¬ rze 74 i szyj-ce 80.Mechanizm zapadkowy 79 jest zasadniczo takim samym mechanizmem jak pokazano na fig. 1 i skla¬ da sie z elementu 84 (odpowiednik czesci 21) po- polaczonego z tlokiem 73, elementu 85 (odpowied¬ nik czesci 22) i elementu dociskowego 86 (odpo¬ wiednik czesci 23). Element dociskowy 86 dzialaja¬ cy pod naciskiem wspornika 78 jest*pusty w srod¬ ku i stanowi obudowe elementu 85. Element 86 po¬ siada stozkowa wewnetrzna powierzchnie 87 wspól¬ pracujaca z uzupelniajaca ja powierzchnia 88, znaj¬ dujaca sie na koncach sprezystych zapadek spelnia¬ jacych role zaczepów, utworzonych przez wzdluzne wyciecia tulei, która stanowi element 85.Element 86 posiada wewnetrzny kolnierz stano¬ wiacy wystep oporowy 89, o który opiera sie ele¬ ment 85. Sprezyna 90 rozpreza sie pomiedzy sprezy¬ nujacym pierscieniem 91 na elemencie 86 i pierscie¬ niem sprezynujacym 92 umieszczonym wewnatrz kolnierza 80 dociskajac element 86 do krzywki 77, a nastepnie krzywke 77 do jej ogranicznika (nie po¬ kazane na rysunku).Odmiana urzadzenia wedlug wynalazku przed¬ stawiona na fig. 8 dziala zasadniczo w ten sam spo¬ sób, jak urzadzenie przedstawione na fig. 1, róznica polega tylko na tym, ze jest zanurzone w plynie ha¬ mulcowym, w czasie gdy plyn hamulcowy jest do¬ prowadzany do pierscieniowej komory 92, na ze¬ wnatrz kolnierza 80. Dalsza róznica polega na tym, ze krzywka 77 jest umieszczona w pokrywie 76, która stanowi czesc korpusu 70, w przeciwienstwie do pierwszego rozwiazania (fig. 1) gdzie jest ona umieszczona w tloku przeciwleglym do tloka 73.Fig. 9 przedstawia dalsza odmienna postac urza¬ dzenia wedlug wynalazku jak na fig. 1. Nowe elementy tej postaci wykonania urzadzenia zapo¬ biegaja przeregulowaniu ukladu w przypadku odksztalcenia hamulca przy bardzo mocnym hamo¬ waniu. Element dociskowy 23 uwidoczniony na fig. 1, jest zastapiony przez element 123 o podobnym ksztalcie, uszczelniony w slepo zakonczonym otwo¬ rze 101 tloka 15 za posrednictwem pierscienia 102.Równiez pierscieniowy element 40, zapobiegajacy obrotowi elementu dociskowego 123 wzgledem tlo¬ ka 16, jest zastapiony przez kolek ustalajacy 140 znajdujacy sie pomiedzy elementem dociskowym a tlokiem 16.Zaleznosc pomiedzy srednica 101 tloka 15, w któ¬ rym jest umieszczony uszczelniony dociskowo ele- 10 15 20 25 30 35 40 45 50 55 6059941 7 ment"123 i sila sprezyny 37 jest taka, ze sprezyna moze ugiac sie, w wyniku czego, element 123 poru¬ sza sie na lewo dzieki cisnieniu hydraulicznemu, gdy przewyzszy ono uprzednio zalozona wartosc.Cisnienie to posiada taka wartosc, ze wszystkie lu¬ zy w ukladzie hamulcowym zostaja skasowane, ale sila z jaka wkladki 12 i 13 sa docisniete do tarczy hamulcowej nie jest wystarczajaca.Tak dlugo jak cisnienie nie osiagnie wartosci uprzednio zalozonej, uklad hamulcowy jest regu¬ lowany jak w konstrukcji na fig. 1. Kiedy wartosc cisnienia przewyzszy uprzednio zalozona wartosc, element dociskowy 123 jest przesunieta na lewo do elementu 22 mechanizmu zapadkowego. Zadna dalsza regulacja nie moze miec miejsca. Zapobie¬ ga to przeregulowaniu ukladu w przypadku kie¬ dy nastapi odksztalcenie hamulca (ugiecie jarzma) wskutek mocnego, hamowania. PL

Claims (6)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Urzadzenie do samoczynnej regulacji hamul¬ ców samochodowych, szczególnie hamulców tarczo¬ wych, skladajace sie z mechanizmu zapadikowego dzialajacego pomiedzy jednym tlokiem a pomocni¬ czym mechanizmem umieszczonym w cylindrze ukladu hydraulicznego lufo w drugim tloku prze¬ ciwleglym do pierwszego, przy czym wymieniony mechanizm zapadkowy jest uruchamiany gdy jeden tlok przebedzie dodatkowa droge wzgledem cy¬ lindra lub drugiego tloka, znamienny tym, ze po¬ siada element dociskowy (23) do wprowadzania w kontakt zapadki (29) mechanizmu zapadkowego (20) z zebem (25) tego mechanizmu zapadkowego (20) w momencie uruchomienia pomocniczego me¬ chanizmu hamulcowego, to znaczy hamulca reczne¬ go lulb frmego stosowanego podczas postoju samo¬ chodu.

2. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze pomocniczy mechanizm zawiera krzywke (17) umieszczona w kadlubie cylindra lub tloku (16) na osi prostopadlej do osi ukladu hydraulicznego, od¬ dzialywujacej na element dociskowy (23) mecha¬ nizmu zapadkowego (20).

3. Urzadzenie wedlug zastrz. 1 i 2 znamienne tym, ze element dociskowy (23) jest zaopatrzony w powierzchnie (34) wspólpracujaca ze stozkowa po¬ wierzchnia (35) zaczepu zapadki (29) elementu (22). 6

4. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze mechanizm zapadkowy (20) zawiera szereg za¬ czepów w ksztalcie zapadek (29) utworzonych przez wzdluzne wyciecia tulejki (27), a rzad zebów (25) jest uksztaltowany przez szereg obwodowych wy¬ ciec. 5. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze kazda zapadka (29) ma na obwodzie szereg ze¬ bów (30) wspólpracujacych z zebami (25). 6. Urzadzenie wedlug zastrz. 1—5, znamienne tym, ze obwodowe zeby (25) maja ksztalt gwintu o ma¬ lym skoku i jednej powierzchni oporowej (31). 7. Urzadzenie wedlug zastrz. 4, 5 lub 6, znamienne tym, ze zejby (25) stanowiace rzad zebów mecha¬ nizmu zapadkowego (20) posiadaja wyciecia wzdluz rzedu takie, ze zmiana polozenia katowego tulei (27) pozwala na odlaczenie zebów (25) od zebów (30). 8. Urzadzenie wedlug zastrz. 4—7, znamienne tym, ze rzedy obwodowych zebów <25) znajduja sie na elemencie (21) umocowanym w tloku (15) i ele¬ ment dociskowy (23) jest pusty w srodku i posiada wewnetrzna powierzchnie stozkowa (34), wspólpra¬ cujaca z powierzchniami (35) przylegajacymi do konców zapadek (29) elementu (22). 9. Odmiana urzadzenia wedlug zastrz. 4—7, zna¬ mienna tym, ze wydrazony tlok (15) jest zaopatrzo¬ ny w rzedy obwodowych zebów (52) stanowiacych zaczepy mechanizmu zapadkowego (50), uformowa¬ nych na jego wewnetrznej powierzchni, a element dociskowy (53) stanowi pret umieszczony wewnatrz wzdluznie przecietej tulei (51) i posiadajacy ze¬ wnetrzna powierzchnie stozkowa (57), wspólpracu¬ jaca z powierzchniami (58) przylegajacymi do kon¬ ców zapadek (55). 10. Urzadzenie wedlug zastrz. 1—8, znamienne tym, ze element dociskowy (23) oparty jest o po¬ wierzchnie oporowa (36) dla uruchomienia mecha¬ nizmu zapadkowego (20). 11. Urzadzenie wedlug zastrz. 10, znamienne tym, ze zawiera sprezyne (37) przesuwajaca element do¬ ciskowy (23) w kierunku krzywki (17) pomocnicze¬ go mechanizmu hamulcowego. 12. Urzadzenie wedlug zastrz. 11, znamienne tym, ze element dociskowy (23) jest uszczelniony i osa¬ dzony suwliwie w tloku (15), w sposób powoduja¬ cy ugiecie sie sprezyny (37) po osiagnieciu uprzed¬ nio, okreslonej wartosci cisnienia. 10 15 20 25 30 35 40KI. 63 c, 51/11 59941 MKP B 60 t FIG. 2 29. FIGI 29 22 FIGA FIG.

5.KI. 63 c, 51/11 59941 MKP B 60 t .-21 FIG.

6.KI. 63 c, 51/11 59941 MKP B 60 t -11 FIG 9 PL