Pierwszenstwo: Opublikowano: 27.1.1966 (P 112 657) 22.111.1965 Niemiecka Republika Demokra¬ tyczna 10.11.1970 59241 KI. 21 c, 35/10 MKP H 01 h Ao - fTELMA *'"7v(i»|wf^ei i rei Wspóltwórcy wynalazku: Heinz Nakelburg, Horst Bielig, Helmar Galie Wlasciciel patentu: VEB Transformatorenwerk Karl Liebknecht, Berlin Oberschóneweide (Niemiecka Republika Demokra¬ tyczna) Uklad sterujacy dla wysokonapieciowych wylaczników powietrznych Wynalazek dotyczy ukladu sterujacego, przezna¬ czonego dla wysokonapieciowych wylaczników po¬ wietrznych.W znanych wylacznikach powietrznych w komo¬ rach laczeniowych znajduja sie przerwy stykowe oraz urzadzenia uruchamiajace, które umieszczane sa równolegle obok siebie i pracuja' pod wysokim napieciem. Taki uklad komór laczeniowych, które pozostaja w bezposrednim polaczeniu z zasobni¬ kiem sprezonego gazu, przy czym komory laczenio¬ we moga takze same odgrywac role zasobników sprezonego gazu, powoduje, ze uklady napedowe styków ruchomych sa bardzo równomiernie zasi¬ lane sprezonym gazem. Ponadto taki uklad komór umozliwia latwa kontrole przerw stykowych. Wada tych wylaczników powietrznych jest jednak umie¬ szczenie zaworów sterujacych dla poszczególnych przerw stykowych w polaczeniu z ukladem dzwig¬ ni, koniecznym do jednoczesnego uruchamiania np. dwóch przerw stykowych. Podczas gdy zawory umieszcza sie na obwodzie w poblizu scianek czo¬ lowych komór laczeniowych lub zasobnika sprezo¬ nego gazu, znajduje sie uklad dzwigni pomiedzy komorami laczeniowymi. Uklad dzwigni jest przy tym tak umieszczony i skonstruowany, ze dla uru¬ chomienia przerw stykowych przewidziany jest za¬ wsze walek obrotowy, na którym jest zawsze z kazdej strony umieszczona dzwignia. Za pomoca ukladu tego rodzaju udzwigni przy zastosowaniu walków obrotowych, nie bylo dotychczas mozliwe 10 15 20 25 80 aby miedzy dwoma zasobnikami sprezonego powie¬ trza, przy zachowaniu najmniejszej obudowanej przestrzeni, uruchomic jednoczesnie cztery zawory, z których po dwa sa umieszczone parami po prze¬ ciwleglych stronach.Celem wynalazku jest zatem wyeliminowanie wyzej przytoczonych wad. Cel ten zostal osiagniety w ten sposób, ze dzwignie napedzajace zawory sa umieszczone parami, najkorzystniej pod katem 150° w stosunku do siebie, na równoleglych wal¬ kach obrotowych, a zawory przerw stykowych le¬ zace w jednej plaszczyznie na obwodzie komór la¬ czeniowych sa tak usytuowane, ze osie podluzne uruchamianych jednoczesnie zaworów tworza ze soba kat 30°. Walki obrotowe sa umieszczone W po¬ lozeniu symetrycznym miedzy komorami laczenio¬ wymi pionowo jeden nad drugim.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przy¬ kladach wykonania na rysunku na którym fig. 1 przedstawia symetryczny uklad wedlug wynalazku, a fig. 2 13— uklad sterujacy przeznaczony do uruchamiania walków wedlug fig. 1.Na fig. 1 przedstawiony jest uklad sterujacy, który sklada sie z zaworów 1, 2 przeznaczonych do uruchamiania jednej pary styków oraz walków obrotowych 5, 6 z dzwigniami 7, 8 oraz 9, 19* Za¬ wory 1, 2 oraz zawory 3, 4 sa rozmieszczone na obwodzie w poblizu scianek czolowych zasobnika sprezonego gazu 11, 12, przy czym osie podluzne zaworów 1, 2 oraz 3, 4 tworza ze soba kat 30°. 5924159241 4 Celem ekonomicznego wykorzystania miejsca, oraz zapewnienia jednoczesnego uruchamiania za¬ worów 1, 2 oraz 3, 4 dzwignie 7, 8 oraz 9, 10 sa osadzone na walkach obrotowych 5, 6 pod katem 150° w stosunku do siebie.Rozpoczecie wlaczania nastepuje przez przesta¬ wienie uziemionego zaworu 13, dzieki czemu prze¬ strzen 14 zaworu 15 zostaje polaczona z atmosfera.Sprezony gaz z przestrzeni 16 dostaje sie na tlok 17, który popychaczem 18 przesuwa sie pokonujac ^sile sprezyny 19. Po zetknieciu sie popychacza 18 *'¦ %z dzwignia 10 dzwignia ta wraz z dzwignia 9 zo¬ staje obrócona wokól osi walka obrotowego 6, tak ze dzwignie 9, 10 natrafiaja na popychacze 20, 21 zaworów 1, 2, które zostaja nastepnie przesuniete i pokonuja sile sprezyn 22, 23. Prowadzi to do podniesienia grzybków zaworowych 24, 25 z ich gniazd, przez co zostaje uruchomiona jedna z par styków. W momencie odpowietrzenia przestrzeni 14 przestrzen tlokowa 27 jest takze odpowietrzana z opóznieniem przez przewód dlawiacy 26, na sku¬ tek czego zawór 28 zostaje przestawiony. W wy¬ niku przestawienia tego zaworu tlok 29 jest zasi¬ lany z przewodu 30 tak, ze wskutek przesuniecia tloku 29 popychacz 31 uderza w dzwignie 32, która przesuwa dzwignie 7 i 8 wokól osi walka obroto¬ wego 5, przy czym dzwignie 7, 8 trafiajac na po¬ pychacze 33, 34 podnosza grzybki zaworowe 35, 36, co prowadzi do uruchomienia drugiej pary styków z pewnym opóznieniem w stosunku do pierwszej pary styków.Przedstawiony na fig. 2 i 3 uklad sterujacy za¬ pewnia wymuszony przebieg przy uruchamianiu styków w dwóch komorach laczeniowych, przy czym w ukladzie tym zawory sa sterowane po¬ przez walki obrotowe. Uklad sterujacy sklada sie z zespolu tlokowego 100, przeznaczonego do uru¬ chamiania styku ruchomego 101, zapewniajacego uzyskanie przerwy stykowej 102 i z zespolu na¬ pedowego 103, przeznaczonego do uruchamiania styku ruchomego 104, zapewniajacego przerwe sty¬ kowa 105. Zespól tlokowy 100 napedza dzwignie napedowa 106 umieszczona na walku obrotowym 107, która uruchamia zawór sterujacy 109 styku ruchomego 101 za posrednictwem umocowanej na nim dzwigni 108. Uklad napedowy 103 napedza dzwignie napedowa 110 umieszczona na walku obrotowym 111, który uruchamia za posrednic¬ twem dzwigni 112 zawór sterujacy 113 styku ru¬ chomego 104. Na rysunku pominieto zawory dru¬ giej komory laczeniowej uruchamiane jednoczesnie za posrednictwem walków obrotowych 107 lub 111.Celem wlaczenia wylacznika, znajdujacego sie w polozeniu wylaczonym (fig. 2) sprezony gaz zo¬ staje doprowadzony do dodatkowego izolatora ste¬ rujacego 115, przy czym izolator 114 jest stale na¬ pelniony sprezonym gazem. Na skutek tego tlok 116 przestawia zawór 117 i przewód 118 zostaje odpowietrzony. Spadek cisnienia w przewodzie 118 powoduje otwarcie zaworu zwrotnego 119 tak, ze przestrzen 120 urzadzenia napedowego 103 zostaje odpowietrzona przez przewód 121 i czesciowo przez spirale opózniajaca 122. Zawór 123 zmienia polo¬ zenie pod wplywem powstajacego za posrednic¬ twem przewodu 124 cisnienia gazu i- odpowietrza przestrzen 125 nad tlokiem 126. Powstajace za po¬ srednictwem 127 cisnienie moze dzieki temu prze¬ sunac tlok 128 posiadajacy w porównaniu z tlo¬ kiem 126 mniejsza powierzchnie czynna, przy czym 5 zawór sterujacy 113 zostaje otwarty za posrednic¬ twem dzwigni napedowej 110, walka obrotowego 111 i dzwigni 112. Pod dzialaniem sily sprezyny 121 wspomagany przez wytwarzajace sie z prze¬ strzeni 130 cisnienie gazu zawór sterujacy 115 od¬ cina szczelnie polaczenie z atmosfera i laczy prze¬ strzen 130 z cylindrem napedowym 131 styku ru¬ chomego 104, tak ze przerwa stykowa 105 zostaje zamknieta. Przestrzen 132 zespolu tlokowego 100 zostaje wypelniona poprzez przewód 133 przy niz¬ szym cisnieniu, które osiaga dopiero wartosc zna¬ mionowa, gdy styk ruchomy 104 dojdzie do swego polozenia wlaczenia. W zwiazku z tym, ze wtedy panuje cisnienie znamionowe równiez w izolatorze sterujacym 115, sprezyna 134 nie dopuszcza juz do wyzwolenia zespolu tlokowego 100.Celem wylaczania wylacznika (fig. 3) izolator sterujacy 115 zostaje odpowietrzony, wskutek czego zespól tlokowy 100 przekreca za posrednictwem dzwigni napedowej 106 walek obrotowy 107, który otwiera za pomoca dzwigni 108 zawór sterujacy 109. Tak jak izolator sterujacy 115 zostaje przy tym jeszcze dodatkowo odpowietrzony cylinder 135 styku ruchomego 101 przerwy stykowej 102 i uzy¬ skuj e sie rozwarcie styków. Przy uruchomieniu dzwigni napedowej 106 zostaje przesuniety przez dzwignie 136 tlok 116 pokonujac panujace jeszcze cisnienie w izolatorze sterujacym 115, tak, ze za¬ wór 117 zostaje otwarty przez sprezony gaz izola¬ tora 114, który przeplywa przewodem 118 i spirala opózniajaca 122 do przestrzeni 120 zespolu nape¬ dowego 103. Przez przestawienie zaworu 123 zo¬ staje doprowadzony sprezony gaz z komory lacze¬ niowej do przestrzeni 125, tak ze zespól napedowy 103 powoduje wraz z otwarciem zaworu steruja¬ cego 113 wylaczenie przerwy stykowej 103, przy czym sprezony gaz doplywajacy po otwarciu przer¬ wy stykowej 105 do cylindra napedowego 135 za¬ myka znów przerwe stykowa 102, Wraz z odpowietrzeniem cylindra napedowego 131 cisnienie z przestrzeni 132 spada za posred¬ nictwem przewodu dlawiacego 133, w rezultacie czego zespól tlokowy 100 zostaje cofniety przez sprezyne 134, a zawór sterujacy 109 odcina pod dzialaniem swojej sprezyny polaczenie z atmosfera.Kolnierz 137 zmniejsza przy tym zuzycie powietrza dla ruchu zamykajacego zaworu sterujacego 109.Przewód 118 pozostaje nadal polaczony z izolato¬ rem 114, poniewaz zawór 117 podtrzymuje sie sam na skutek stosunkowo nizszego cisnienia izolatora sterujacego 115. PL