PL59197B1 - - Google Patents

Description

Pierwszenstwo: 13.IV.1964 Czechoslowacja Opublikowano: 31.1.1970 59197 KI. 47 h, 1/28 MKP F 16 h W UKDD \T Mik Wspóltwórcy wynalazku: prof. dr inz. Josef Srejtr, inz. Jiri Knezu, inz.Josef Penkava, inz. Karol Nozar, iiz. Vladi- mir Markvart Wlasciciel patentu: Zavody V. I. Lenina, Plzen, narodni podnik, Pilzno (Czechoslowacja) U rzech * r^jtynlowego PoIsLiF] ,:^:v:,:;•;»•;} Ladowej Przekladnia obiegowa z kompensacja drgan i Przedmiotem wynalazku jest przekladnia obie¬ gowa z kompensacja drgan o statycznie wyzna- czalnym ukladzie, eliminujacym w najkorzystniej¬ szy sposób nadmierne drgania przekladni i nad¬ mierne szmery powstajace podczas ruchu wskutek wymiarowych odchylen kól przekladni.Dotychczas znane sa konstrukcje przekladni obiegowych, w których kolo srodkowe i kolo ze¬ wnetrzne ulozyskowane sa za pomoca walów dra¬ zonych, zaopatrzonych w sprzegla zebate i sprze¬ zone z hydrauliczna^ rozdzielnia.W innym znanym rozwiazaniu konstrukcyjnym uzyskuje sie elastyczne ulozyskowanie niedzie- lonego kola zewnetrznego za pomoca sprezyn, przy jednoczesnym zabezpieczeniu kola srodko¬ wego od drgan skretnych. W tym celu kolo ze¬ wnetrzne jest dzielone, a obie jego czesci sa wzgledem siebie osiowo przesuwne.Znane jest równiez rozwiazanie konstrukcyjne jednorzedowej przekladni obiegowej, w którym stosuje sie elastyczne ulozyskowanie zarówno kola osiowego, jak i kola zewnetrznego..Wszystkie te rozwiazania konstrukcyjne maja te wade, ze sposób ulozyskowania kola osiowego i kola zewnetrznego stwarza zbyt duzy zakres swobody przemieszczenia sie poszczególnych ze¬ spolów w przestrzeni, co niekorzystnie moze wply¬ nac na prawidlowe wspóldzialanie wszystkich kól, spowodowac nierównomierne rozlozenie obciaze- 10 20 25 30 nia i wywolac podczas pracy mechanizmu niepo¬ zadane szmery.Takie rozwiazanie techniczne jest z punktu wi¬ dzenia konstrukcji skomplikowane, a w wyko¬ nawstwie kosztowne.Znane sa inne konstrukcje przekladni z urza¬ dzeniami wyrównawczymi, z których — w prze¬ ciwienstwie do konstrukcji wyzej wymienionych — przewidziano zbyt mala swobode ruchu po¬ szczególnych zespolów kól. Jest to równiez nie¬ korzystne, poniewaz przy tak ograniczonej swo¬ bodzie ruchu poszczególne czlony nie zawsze mo¬ ga usytuowac sie w pozycji najkorzystniej umo¬ zliwiajacej stale i równomierne przenoszenie ob¬ ciazen na wszystkie kola obiegowe, a ponadto wy¬ stepuja w tych rozwiazaniach zbyt duze drgania.W celu usuniecia tych drgan sa stosowane w znanych przekladniach rózne srodki zaradcze.Jedno z takich znanych rozwiazan polega na tym, ze kolo zewnetrzne zawiesza sie w obudo¬ wie na przegubach kardanowych i mocuje ela¬ stycznie. W tym celu umieszcza sie na kole ze¬ wnetrznym, wzglednie na otaczajacym to kolo pierscieniu sworznia, na które naklada sie spre¬ zyny mocowane dalej w obudowie przekladni.Poszczególne sworznie musza byc ponadto umie¬ szczone w prowadzeniu slizgowym, którego celem jest tlumienie drgan wystepujacych wskutek tar¬ cia. Rozwiazanie takie jest dosc skomplikowane 591973 i drogie, przy czym skutecznosc jego jest nie¬ wielka.W innej znanej przekladni obiegowej zostaly praktycznie wszystkie elementy skladowe ela - stycznie zawieszone lub podparte, jednakze ruch kompensacyjny, jaki uzyskuje sie na tej drodze moze odbywac sie jedynie w kierunku promie¬ niowym. Dodatkowa wada tego rozwiazania jest obecnosc licznych poduszek gumowych, co jest ryzykowne ze wzgledu na obecnosc oleju smaro- ^wego i podwyzszona temperature przekladni.* - W innym jeszcze znanym rozwiazaniu prze- Mackni obiegowej, z podwójnym uzebieniem sru¬ bowym, w .celu kompensacji drgan, zarówno w kierunku obwodowym jak i promieniowym, kolo zewnetrzne jest umocowane elastycznie wzgledem obudowy przez zalozenie znanych cylindrycznych sprezyn tlumiacych drgania w specjalnie do tego celu wykonane w obudowie otwory cylindryczne, przez co uzyskuje sie daleko idace tlumienie drgan i dzwieku materialowego.Celem wynalazku jest stworzenie przekladni obiegowej z jeszcze dalej idaca kompensacja drgan i^ eliminacja halasu. Punktem wyjsciowym wynalazku sa znane tulejowe laczniki stalowo- gumowe.Laczniki tego typu znajduja zastosowanie, mie¬ dzy innymi, jako kompensatory nacisku przy wa¬ lach korbowych silników spalinowych. Zadanie jakie one w tym przypadku spelniaja polega na polaczeniu zewnetrznego wienca kola zamacho¬ wego z piasta przy równoczesnym umozliwieniu tlumiacej kompensacji nacisku pomiedzy tym wiencem i piasta. W tym celu pomiedzy wiencem kola zamachowego i piasta wykonuje sie, równo¬ legle do osi cylindryczne otwory, w które wkla¬ da sie tulejowe laczniki stalowo-gumowe. Lacz¬ niki te przenosza moment obrotowy piasty na kolo samochodowe, przy czym wskutek mozli¬ wosci odksztalcania sie czesci gumowej, umozli¬ wiaja w pewnym stopniu obrócenie sie kola za¬ machowego wzgledem piasty.W opisanej konstrukcji, jak tez i w innych znanych konstrukcjach tego typu, tulejowe lacz¬ niki stalowo-gumowe maja osie wzdluzne zawsze usytuowane równolegle do osi obrotu przekladni.Dzialanie tlumiace drgania tak usytuowanego lacznika stalowo-gumowego jest niewielkie. W zna¬ nych tych konstrukcjach laczniki te spelniaja role kompensatora nacisku.Niespodziewanie okazalo sie, ze umieszczenie ta¬ kich tulejowych laczników stalowo-gumowych w przekladni prostopadle ich osiami wzdluznymi do osi obrotu przekladni nadaje tej przekladni nie¬ znane dotychczas wlasciwosci kompensatora drgan.Istota wynalazku polega wiec na tym, ze pomie¬ dzy kolem zewnetrznym, a obudowa przekladni sa umieszczone tulejowe laczniki stalowo-gumo¬ we, których os wzdluzna jest usytuowana pro¬ stopadle do osi obrotu przekladni.Nalezy zaznaczyc, ze wykorzystanie nieznanych dotychczas wlasciwosci tlumiacych drgania, jakie wykazuja tulejowe laczniki stalowo-gumowe, usy¬ tuowane osia wzdluzna prostopadle do osi obro¬ tu przekladni, zgodnie z wynalazkiem umozliwia 59197 * r 4 ¦' ' ''¦' :*'*'" zredukowanie niespokojnego biegu przekladni i powodowanego przez to halasu do minimum, "ja- — ,-,,:. kie jest nie do osiagniecia przy stosowaniu zna¬ nych srodków. 5 Wynalazek jest wyjasniony blizej na przykla¬ dach wykonania uwidocznionych na zalaczonym ry¬ sunku, na którym fig. 1 przedstawia przekladnie obiegowa, w przekroju podluznym, fig. 2 — od¬ miane wykonania przekladni obiegowej wedlug io fig. 1, w przekroju podluznym, a fig. 3 — prze¬ kladnie obiegowa wedlug fig. 1 w przekroju po¬ przecznym wedlug plaszczyzny I—I.Pomiedzy kolami obiegowymi umieszczone jest kolo srodkowe 2 o podwójnym uzebieniu srubo- 15 wym, którego zeby sa nachylone przeciwnie.Ulozyskowanie uzyskuje sie za pomoca walu wy¬ drazonego, wyposazonego w sprzeglo zebate. Os kola srodkowa 2 moze w okreslonej przestrzeni miec dowolne odchylenie polozenia, dzieki czemu 20 mozliwe jest dobre zazebienie sie z trzema kola¬ mi obiegowymi 3 (fig. 3). Kola obiegowe 3 skla¬ daja sie z dwóch czlonów zebatych (na rysunku kola te sa jednoczesciowe) o przeciwnym nachy¬ leniu zebów oraz obracaja sie na czopie 4 jarzma 25 5 i sa osiowo przesuwne.Kola te zazebiaja sie z kolem zewnetrznym o wewnetrznym uzebieniu. Kolo zewnetrzne sklada sie z dwóch wienców 6a i 6b o zebach przeciw¬ nie nachylonych, przy czym kazdy wieniec za- 30 wieszony jest w tulejach 8 korpusu 1 przekladni za pomoca tulejowych laczników 7a i 7b stalowo- -gumowych i czopów 9. Tuleje 8 wraz z laczni¬ kami stalowo-gumowymi ulozyskowane sa syme¬ trycznie pod katem 120° w kadlubie 1 przekladni 35 (fig. 3). Dodatkowy ruch wienców kola zewnetrz¬ nego ograniczony jest w kierunku promieniowym na skutek elastycznego ich zawieszenia za pomoca tulei 8 w plaszczyznie 8a. Wience 6a i 6b kola zewnetrznego moga obracac sie równiez na ob- 40 wodzie przy jednoczesnym przesuwie wedlug osi.Przeplyw oliwy z wnetrza przekladni do tule¬ jowych laczników 7a i 7b stalowo-gumowych za¬ blokowany jest pierscieniami uszczelniajacymi 10.Na fig. 2 — przedstawione jest rozwiazanie 45 techniczne dwuszeregowej przekladni obiegowej, której dzielone kola obiegowe 3a i 3b sa dodat¬ kowo zabezpieczone osiowo.Rozwiazania konstrukcyjne przekladni obiego¬ wej, przedstawione na fig. 1 do 3 przewiduja 50 zastosowanie obrotowego jarzma 5 i kola srodko¬ wego 2 przy nastawnym kole zewnetrznym. Mo¬ zliwe jest jednak równiez skonstruowanie podob¬ nego rozwiazania przez zastosowanie obrotowego kola srodkowego i kola zewnetrznego przy na- 55 stawnym jarzmie lub zastosowaniu obrotowego kola zewnetrznego i jarzma przy nieruchomym kole osiowym.Istnieje wreszcie równiez mozliwosc zastosowa¬ nia zarówno obrotowego kola srodkowego i kola 60 zewnetrznego, jak i obrotowego jarzma. W takim przypadku przekladnia obiegowa spelni funkcje przekladni bezstopniowej. * Dalsze inne mozliwosci rozwiazan konstrukcyj¬ nych powstana, jezeli wykonanie i ulozyskowanie 65 kola osiowego bedzie zastapione wykonaniem i59197 xilozyskowaniem kola zewnetrznego, albo odwrot¬ nie. PL PL PL PL PL

Claims (3)

1. Zastrzezenie patentowe Przekladnia obiegowa z kompensacja drgan, po¬ siadajaca kolo srodkowe, kola obiegowe i kolo zewnetrzne, skladajace sie kazde z dwóch pola¬ czonych ze soba kól zebatych o zebach nachylo- 6 nych wzgledem siebie przeciwnie, przy czym wience kola zewnetrznego sa elastycznie zawie¬ szone w obudowie przekladni, znamienne tym, ze miedzy wiencami (6a) i (6b)" kola zewnetrznego a obudowa (1) przekladni umieszczone sa w tulei (8) tulejowe laczniki (7a) i (7b) stalowo-gumowe, których os wzdluzna jest usytuowana prostopadle do osi obrotu przekladni. Dokonano jedn./ popfawlt(. fig.fKI. 47 h, l/2a 59197 MKP F 16 h, Fig.

2. Fig.

3. PZG w Pata., zam. 1502-69, nakl. 290 egz. PL PL PL PL PL