Opublikowano: 28.11.1970 59108 KI. 42 1, 13/04 MKP GOln A^IWj UKD Wspóltwórcy wynalazku: Eugeniusz Brejnakowski, mgr inz. Boleslaw Modrzejewski, mgr inz. Eugeniusz Drzymulski Wlasciciel patentu: Instytut Wlókien Sztucznych i Syntetycznych, Lódz (Polska) Automatyczny licznik mikroczasteczek Przedmiotem wynalazku jest udoskonalony auto¬ matyczny licznik mikroczasteczek wedlug patentu glównego nr 51.780.W opisie patentu glównego nr 51.780 podana jest konstrukcja automatycznego licznika mikroczaste¬ czek zle przewodzacych prad elektryczny, zawie¬ szonych w cieczy, posiadajacego probówke z dysz- ka oraz elektrody przekazujace impuls na uklad zliczajacy w momencie przeplywu czastki przez dy- szke, przy czym probówka jest polaczona z U-rur- ka ze stykami, wypelniona rtecia. Probówka z dy- szka jest umieszczona w szczelnym naczyniu, do którego jest dojprowadzone przewodem sprezone powietrze ipowodujace przetlaczanie cieczy przez dyiszke w czasie pomiaru.Licznik posiada zawory elektromagnetyczne umie¬ szczone na przewodach cieczowych oraz zawór elektromagnetyczny umieszczony na przewodzie sprezonego powietrza, przy czym zawory te sa sa¬ moczynnie sterowane stykami U-rurki po przycis¬ nieciu przycisku startowego.Zastosowanie sprezonego powietrza do przetla¬ czania cieczy przez dyszke w czasie pomiaru, na¬ rzucilo koniecznosc rozbudowania czesci szklanej licznika oraz zastosowanie trzech zaworów elektro¬ magnetycznych i czterech przekazników w czesci automatycznego sterowania, co stwarza pewne tru¬ dnosci wykonawcze i uzytkowe licznika.Poza tym stosowanie licznika mikroczasteczek wedlug patentu glównego nr 51.780 jest ograniczo- 10 15 25 30 ne, poniewaz zlicza on tylko czastki o mniejszej przewodnosci niz ciecz, w której sa one zawieszo¬ ne.Automatyczny licznik mikroczasteczek wedlug wynalazku, posiada znacznie uproszczona konstruk¬ cje czesci szklanej, uzyskana przez zastapienie trzech zaworów elektromagnetycznych — jednym wielokanalowym, dwupozycyjnyni zaworem elek¬ tromagnetycznym oraz przez zastapienie szczelnego naczynia pomiarowego — prostym naczyniem otwartym. Wynika to ze zmiany sposobu przetla¬ czania cieczy pomiarowej przez dyszke probówki.Zamiast przetlaczania cieczy sprezonym powie¬ trzem, wprowadzono zasysanie pod wplywem róz¬ nicy poziomów rteci w U-rurce, wytwarzanej spre¬ zonym (powietrzem uzytskanyim z pompki membra¬ nowej wbudowanej w aparat.Wielokanalowy zawór elektromagnetyczny, stero¬ wany jest ukladem automatyki, skladajacym sie z dwóch przekazników i jednego kontaktronu.Automatyczny licznik mikroczasteczek wedlug wynalazku posiada na wejsciu wzmacniacza po¬ miarowego, konwencjonalny uklad elektroniczny, odwracajacy faze sygnalu, co pozwala na zliczanie impulsów o dodatniej lub ujemnej biegunowosci.Biegunowosc impulsów, powstalych na elektro¬ dach pomiarowych podczas przejscia czastki zli¬ czanej przez dyszke probówki, zalezy od stosunku przewodnosci elektrycznej czastki i cieczy. Dla cza¬ stek zle przewodzacych w stosunku do cieczy, po- 5910859108 3 wstale impulsy sa biegunowosci dodatniej; dla do¬ brze przewodzacych biegunowosc impulsów jest ujemna.Przez odpowiednie wlaczenie lub wylaczenie ukladu odwracajacego faze sygnalu, mozna za po¬ moca licznika wedlug wynalazku, zliczac czastki o zlej lub dobrej przewodnosci elektrycznej w sto¬ sunku do cieczy w której sa one zawieszone.Na rysunku jest uwidoczniony schematycznie przyklad wykonania licznika wedlug wynalazku.Badana próbke wlewa sie do naczynia pomiaro¬ wego 1. Po przycisnieciu przycisku startowego S, wlacza si^ przekaznik Pi, który powoduje skaso¬ wanie wskazan lamp cyfrowych ukladu liczace¬ go 9, zgaszenie lampki L, zalaczenie pompki spre¬ zonego powietrza oraz przestawienie zaworu 6 w pozycje I. Sprezone powietrze wytworzone przez pompke, przechodzac przez wlot 4 zaworu 6, po¬ woduje obnizenie poziomu rteci w lewym ramieniu U-rurki 5, wyposazonym w zestyki Z, A, B, C, D.Nadmiar cieczy badanej w ukladzie szklanym zo¬ staje usuniety przez wylot 3 zaworu 6.Z chwila osiagniecia przez rtec poziomu ponizej zestyku A, przekaznik Pi wylacza sie, powodujac wylaczenie pompki oraz przestawienie zaworu 6 w pozycje II oraz zgaszenie lampki L. Rtec wy¬ równujac poziomy, przetlacza z naczynia pomiaro¬ wego 1 badana ciecz przez dyszke w kapilarze po¬ miarowej 2. Z chwila osiagniecia przez rtec zesty¬ ku B, nastepuje zadzialanie przekaznika P2 i kon- taktronu 10, który wlacza wzmacniacz 8.Nastepuje zliczanie czastek. Na elektrodach po¬ miarowych E] E2 powstaja impulsy napieciowe wzmacniane przez wzmacniacz 8 i zliczane na licz¬ niku cyfrowym 9. Biegunowosc impulsów moze byc rózna zaleznie od stosunku przewodnosci czastek i cieczy. Nalezy odpowiednio wlaczyc lub wyla¬ czyc we wzmacniaczu 8 uklad odwracajacy faze. 10 15 25 30 35 W momencie osiagniecia przez rtec zestyku C, wzmacniacz 8 zostaje wylaczony. Po osiagnieciu poziomu zestyku D, wylacza sie przekaznik P2, zapala lampka L i uklad jest przygotowany do nastepnego cyklu pomiarowego. Zawór reczny 7 sluzy do wstepnego napelniania ukladu szklanego ciecza badana. PL