PL58330B1 - - Google Patents

Description

Opublikowano: 25.X.1969 58330 KI. 42 i, 20/04 MKP G 01 w Al/iU UKD Wspóltwórcy wynalazku: dr inz. Stanislaw Bac, dr inz. Krzysztof Ha¬ man, mgr inz. Jan Malczewski Wlasciciel patentu: Panstwowy Zaklad Ubezpieczen, Warszawa (Polska) Sposób pomiaru nasilenia, wielkosci i gestosci gradu Przedmiotem wynalazku jest sposób pomiaru na¬ silenia, wielkosci i gestosci gradu.Grad jest opadem atmosferycznym w postaci brylek, powodujacych czesto uszkodzenie lub cal¬ kowite zniszczenie upraw rolnych. Wiekszosc strat wynika z wielkosci gradzin, sily uderzenia, ilosci gradzin na jednostke powierzchni, kata padania oraz gatunku rosliny i jeji fazy rozwojowej.Dotychczas ocena szkód gradowych polega w za¬ sadzie na wizualnym ustaleniu wielkosci strat.Znany jest równiez sposób pomiaru gradu przez okreslenie ilosci wody powstalej z gradzin oraz in¬ ny sposób polegajacy na rozpinaniu na rusztowa¬ niu folii lub papieru. Wszystkie wymienione wy¬ zej sposoby nie zapewniaja dostatecznie doklad¬ nych informacji o gradobiciu.Jeden ze znanych dotychczas sposobów pomiaru gradu polega na zastosowaniu cienkiej folii alumi¬ niowej umieszczonej na gabce poliuretanowej.Uderzenia gradzin pozostawiaja w folii trwale sla¬ dy a przy bardzo duzej energii powstaja przebi¬ cia. Na podstawie uszkodzen folii, okresla sie wiel¬ kosc i energie uderzenia. Urzadzenie posiada jed¬ nak szereg wad jiak, koniecznosc zachowania scis¬ lych wlasciwosci kazdego kawalka folii aluminio¬ wej pod wzgledem elastycznosci, wytrzymalosci na Tiderzenie i korozji, mozliwosc nasiakania gabki stanowiacej podklad, mozliwosc oceny gradobicia tylko w miejscu ustawienia przyrzadu, gdyz folia aluminiowa odksztalca sie w czasie transportu, nie jest mozliwe okreslenie kata padania gradu.Wymienione wady eliminuje calkowicie sposób wedlug wynalazku, którego celem jest uzyskanie 5 danych o wystapieniu opadu w postaci gradu, umozliwiajacych ocene liczby gradzin na 1 m2, okreslenie wymiaru i ksztaltu gradzin, energii ude¬ rzenia i kata padania. Przy czym dane te sa dok¬ ladne bez wzgledu na pogode poprzedzajaca gra- io dobicie i parametry temperaturowe. Zadaniem zas wynalazku jest opracowanie niezawodnego sposobu do realizacji tego celu.Cel ten zostal osiagniety przez zastosowanie do pomiaru gradu pojemnika napelnionego masa pla- 15 styczna tiksotropowa, której powierzchnia jest za¬ bezpieczona cienka ochronna warstewka wodood¬ pornego lakieru lub emalii, po czym tak przygoto¬ wany pojemnik umieszcza sie na obszarze, na któ¬ rym moze wystapic opad gradu, którego gradziny 20 powodujla trwale odksztalcenie masy plastycznej tiksotropowej, przy czym w celu dokladnej doko¬ nywanej w laboratorium oceny gradobicia utrwala sie slady gradzin pozostale na powierzchni masy plastycznej tiksotropowej za pomoca masy tward- 25 niejacej i dajacej trwale odwzorowanie np. gipsu.Masa zastosowana wedlug wynalazku dokladnie i trwale odwzorowuje dolne czesci gradzin, zas gle¬ bokosc sladu informuje o energii uderzenia. Przez analize sladów mozna okreslic kat padania gra- 30 dzin. Krople deszczu nie pozostawiaja sladów, a na 58 33058 330 3 powierzchni nie zatrzymuja sie pyly i inne za¬ nieczyszczenia, wskutek wlasciwego zabezpieczenia powierzchni masy. Masa nie zmienia swych wlasci¬ wosci w czasie i jest nietoksyczna dla ludzi i zwie¬ rzat. Na skutek zastosowania do realizacji przed¬ miotowego sposobu prostych przyrzadów istnieje mozliwosc masowego wykorzystania sposobu wedlug wynalazku, co zapewni uzyskanie obiektywnych danych oteehach charakterystycznych szkód i wier¬ ne okreslenie rzeczywistych szkód spowodowanych przez grad.Zgodnie ze sposobem wedlug wynalazku napelnia sie pojiemnik masa plastyczna tiksotropowa, której powierzchnie zabezpiecza sie cienka cchronna war¬ stewka wodoodpornego lakieru lub emalii. Stosuje sie mase tiksotropowa, której jeden ze skladników w postaci stalej, wywolujacy zjawisko tiksotropii ma drobna* granulacje o przesiewie przez sito 10 000 oczek/cm2, drugi zas skladnik w postaci cie¬ czy ma niezmienny indeks wiskozowy w tempe¬ raturze —10 do + 75°C. Mase plastyczna ti¬ ksotropowa rozklada sie w pojemniku w calej ob¬ jetosci równomiernie, a warstwe ochronna naklada sie znanymi metodami, bardzo cienka warstewka" gdyz grubsza powloka moze ujemnie wplynac na tiksotropowosc masy. Tak przygotowany pojem¬ nik umieszcza sie na obszarze, na którym moze wystapic opad gradu, którego gradziny powoduja trwale odksztalcenie masy plastycznej tiksotropo- wej.W celu dokladnej oceny gradobicia, na przyklad przez wyspecjalizowane centralne laboratorium utrwala sie slady gradzin powstale na powierzchni masy plastycznej tiksotropowej za pomoca masy twardniejacej i dajacej trwale odwzorowanie. Naj¬ korzystniejsze jest uzycie masy o ciezarze wlasci¬ wym mniejszym od 2,5 g/cm3 twardniejacej w krót¬ kim czasie i dajacej dokladne, trwale' odwzorowa¬ nie metoda bezcisnieniowa, na przyklad gipsu.Wynalazek zostanie blizej objiasniony na poniz¬ szych przykladach.Przyklad I. Wykonuje sie tacke o wymiarach 250X250X15 mm. Do tacki tej równomierna warst¬ wa naklada sie mase w postaci mieszaniny 14—16% wagowych oleju wazelinowego i 84—86% wagowych stluczki porcelanowej przesianej przez sito 10 000 oczek. Powierzchnie masy natryskuje sie za pomo- 40 ca pistoletu lakierem lub emalia nitrocelulozowa w-ilosci 150—200 g/m2. W przypadku okreslenia po¬ miaru gradobicia w centralnym laboratorium w ce¬ lu utrwalenia sladów gradu stosuje sie zaczyn gip¬ sowy o stosunku gipsu do wody 1 : 1, który po od- gazowaniu okolo 1—1,5 minuty nalezy wymieszac- i po nastepnych 5 minutach szpachelka rozlozyc na calej powierzchni gradomierza. Po okolo 0,5 go¬ dziny zdejmuje sie odlew, przemywa sie woda i poddaje suszeniu nie przekraczajac temperatury 40°C.Przyklad II. Przygotowuje sie tacke jak w przykladzie 1. Piasek drobno ziarnisty odsiany, wy¬ suszony miesza sie z olejem wazelinowym w ilosci 13—15% wagowych i dalejl postepuje sie jak w przykladzie 1. Tacka umieszczona poziomo na slu¬ pie lub kalenicy dachu nie ulega zmianom az do wystapienia gradobicia. Gradzina przebija war¬ stewke ochronna i zaglebia sie w masie plastycz¬ nej tiksotropowej, pozostawiajac trwaly slad. Po zakonczeniu opadu zalewa sie powierzchnie masa gipsowa, która wypelnia zaglebienia bedace efek¬ tem uderzenia gradzin. Stwardnialy odcisk wysyla sie do oceny. PL

Claims (3)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Sposób pomiaru nasilenia, wielkosci i gestosci gradu, znamienny tym, ze pojemnik napelnia sie masa plastyczna tiksotropowa, której po¬ wierzchnie zabezpiecza sie cienka warstwa och¬ ronna wodoodpornego lakieru lub emalii, po czym tak przygotowany pojemnik umieszcza sie na obszarze, na którym moze wystapic opad gradu, którego gradziny powoduja trwale od¬ ksztalcenie masy plastycznej tiksotropowej.
2. 2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze sto¬ suje sie mase plastyczna tiksotropowa, której jeden ze skladników w postaci stalej wywolu¬ jacy zjawisko tiksotropii ma drobna granulacjie o przesiewie przez sito 10 000 oczek/cm2, drugi zas skladnik w postaci cieczy ma niezmienny in¬ deks wiskozowy w temperaturze —10 do + 75°C.
3. 3. Sposób wedlug zastrz. 1 i 2, znamienny tym, ze w celu dokladnej oceny gradobicia utrwala sie slady gradzin powstale na powierzchni masy plastycznej tiksotropowej za pomoca masy twardniejacej i dajacej trwale odwzorowanie. Eltk 2344/69 r. 260 egz. A4 PL