PL58313B1 - - Google Patents

Description

Pierwszenstwo: Opublikowano: 30.X.1969 58313 KI. 42 m4, 1/08 MKP G 06 g /[/$? Twórca wynalazku: inz. Stanislaw Hopek Wlasciciel patentu: Kopalnia Wegla Kamiennego „Halemba", Ruda Slaska (Polska) Urzadzenie do ustalania redukcji do poziomu odleglosci pikiet od stanowiska teodolitu i róznic wysokosci i Przedmiotem wynalazku jest wyskalowane urza¬ dzenie (w podziale gradowym) do ustalania re¬ dukcji do poziomu odleglosci pikiet od stanowiska teodolitu i róznic wysokosci.Dotychczas do obliczania redukcji do poziomu odleglosci pikiet od stanowiska teodolitu i róznic wysokosci stosowane sa tablice tachymetryczne vr podziale stopniowym i rózne wykresy, natomiast w podziale gradowym, do którego przeznaczone jest urzadzenie wedlug wynalazku, stosuje sie spe¬ cjalne tablice Zeissa wymagajace wielu dodatko¬ wych obliczen. Znane sa równiez specjalne do ta- chymetrii instrumenty typu Dahlta 020, lecz za¬ równo budowa jak i poslugiwanie sie tymi przy¬ rzadami sa bardzo skomplikowane.Zadaniem wynalazku jest uproszczenie wykony¬ wania obliczen tachymetrycznych i mozliwosc od¬ czytywania wyników natychmiast po wykonaniu pomiaru.Zadanie wytyczone w celu usuniecia podanych niedogodnosci zostalo zgodnie z wynalazkiem roz¬ wiazane w ten sposób, ze w urzadzeniu do usta¬ lania redukcji do poziomu odleglosci pikiet od sta¬ nowiska teodolitu i róznic wysokosci zastosowano dwie wyskalowane tarcze stala i ruchoma, przy czym na tarczy stalej znajduje sie skala róznic odczytów z laty i skala róznic wysokosci, a na tarczy ruchomej — skala wartosci katów piono¬ wych do redukcji dlugosci i skala wartosci katów pionowych. 10 15 20 25 30 Przedmiot wynalazku zostanie dokladniej wy¬ jasniony na przykladzie wykonania przedstawio¬ nym na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia tarcze stala, a fig. 2 przedstawia tarcze ruchoma.Na fig. 1 przedstawiona jest tarcza stala jako , kolo wyciete z trwalego materialu np. metal, celu¬ loid itp. na którego obwodzie naniesione sa skala róznic odczytów z laty 100 (od 10 do 200 m) 1 i skala róznic wysokosci 2 (od 1 do 50 m, a w przedluze¬ niu od 0,1 do 1 m). Fig. 2 przedstawia kolo o mniejszej srednicy osadzone ruchomo na wspólnej osi z tarcza stala, na obwodzie którego wyskalo¬ wane sa: skala wartosci katów pionowych do re¬ dukcji 3 (od 0 do 50 gradów) i skala wartosci ka¬ tów pionowych 4 (od 33 do 50 gradów).Zero tarczy ruchomej (fig. 2) nastawiamy na róznice odczytów z laty 100 1 na tarczy stalej (fig. 1), a pod odpowiednim katem pionowym, z lewej strony 3, odczytamy odleglosc zredukowana do poziomu, natomiast z prawej strony 4 przy tym samym nastawieniu urzadzenia odczytamy, pod ta sama wartoscia .kola pionowego, róznice wyso- kosci 2.Wzorem dla sposobu poslugiwania sie urzadze¬ niem wedlug wynalazku moga byc nizej podane przyklady. 1 3 2 1. 100,0 2. 128,3 3. 44,0 30,00 6,24 15,50 79,4 127,1 41,4 40,4 12,5 10,3 5831358313 3 4. 18,0 0,50 18,0 0,14 5. 180,0 20,00 162,8 52,9 Przyklad 5 jest przypadkiem szczególnym i bar- \dzo rzadko spotykanym nie mniej jednak moga¬ cym wystapic w praktyce. Po nastawieniu 0 tar¬ czy ruchomej urzadzenia i odczytaniu odpowied¬ niej odleglosci zredukowanej np. 162,8 moze sie zdarzyc, ze wartosc kata pionowego np. 20 gradów przesunie sie poza skale róznic wysokosci. W ta¬ kim przypadku nastawiamy 0 na wartosc dziesie¬ ciokrotnie mniejsza i pod katem pionowym 20 gra¬ dów odczytujemy róznice wysokosci równa 5,29 m, która z Jtolei powiekszamy dziesieciokrotnie otrzy¬ mujac wartosc 52,9 m. W przypadku istnienia ka¬ tów pionowych mniejszych od 4 gradów redukcja do poziomu nie ma praktycznego znaczenia. Jezeli w pomiarze tachymetrycznym mamy katy piono¬ we mniejsze od 0,33 grada, to do obliczen róznic wysokosci powiekszamy ich wartosc dziesiecio¬ krotnie, przy czym w wyniku przesuwamy prze¬ cinek o jedno miejsce w lewo.Na poczatku skali katów pionowych 4 umiesz¬ czono znaki „+" i „—" odnoszace sie do wartosci dodatnich i ujemnych katów pionowych, a tym 10 15 20 samym róznic wysokosci z uwzglednieniem bieza¬ cego podzialu kola pionowego teodolitu (0 w zeni¬ cie). Ze wzgledu na przejrzystosc urzadzenia nie wpisano wartosci 101, 102, 103 lecz 1% 2, 3 itd. Ko¬ rzystanie z urzadzenia wedlug wynalazku jest proste i szybkie, a dokladnosc odczytu do trzech liczb znaczacych miesci sie w dokladnosci pomia¬ ru tachymetrycznego. Na tej samej zasadzie mo¬ ze byc równiez zbudowane urzadzenie w ukladzie stopniowym. PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Urzadzenie do ustalania redukcji do poziomu odleglosci pikiet od stanowiska teodolitu i róznic wysokosci skladajace sie z dwóch wyskalowanych tarcz osadzonych centrycznie na wspólnej osi, znamienne tym, ze na tarczy stalej naniesiona jest skala róznic odczytów z laty 100 (1) (od 10— 200 m) i skala róznic wysokosci (2) (od 1—50 m, a w przedluzeniu od 0,1—1 m), a na tarczy ru¬ chomej naniesiona jest skala wartosci katów pio¬ nowych do redukcji dlugosci (3) (od 0—50 gradów) i skala wartosci katów pionowych (4) (od 33— 50 gradów). F'*4.KI. 42 m4, 1/08 58313 MKP G 06 g Fig. 1 PL