PL57430B1 - - Google Patents

Description

Pierwszenstwo: Opublikowano: 25.IV.1969 57430 KI. 20 i, 17 MKP B 61 1 UKD Abfao Wspóltwórcy wynalazku: mgr inz,. Marian Gustek, inz. Edward Trojak, mgr inz. Bogumil Polaczek, inz. Ernest Pro¬ cek, Pawel Nowara, Wladyslaw Morak, Hu¬ bert Moll, Zygmunt Parzych, Józef Kasprzyk Wlasciciel patentu: Kopalnia Wegla Kamiennego „Wujek", Katowice (Polska) _^ Uklad elektryczny do otwierania i zamykania kopalnianej tamy wentylacyjnej z lokomotywy bedacej w ruchu i sygnalizacji wykolejenia sie wagonu i Przedmiotem wynalazku jest uklad elektrycz¬ ny do otwierania i zamykania kopalnianej tamy wentylacyjnej z lokomotywy bedacej w ruchu i sygnalizujacy wykolejenie sie wagonu.Znane tamy wentylacyjne otwierajace sie samo¬ czynnie przy zblizaniu sie pociagu i zamykajace sie po minieciu tamy przez ostatni wagon pociagu, sa zaopatrzone w skomplikowane, a przez to nie¬ pewne w dzialaniu uklady elektryczne. Uklady te zwykle otrzymywaly impulsy elektryczne pocho¬ dzace od zwarcia styków pantografem elektrowo¬ zu i powodowaly obracanie sie wirnika silnika raz w jedna, raz w druga strone zaleznie od otrzy¬ mania impulsu zamkniecia lub otwarcia przesuw¬ nych drzwi tamy.Uklad elektryczny wedlug wynalazku jest pro¬ sty w wykonaniu i pewny w dzialaniu, co jest jego podstawowa zaleta. Uklad jest zaopatrzony w dwa hermetyczne laczniki z zestykami zwTier- nymi, które nadaja impulsy otwarcia tamy za pomoca samohamownego silnika elektrycznego oraz impulsy zamkniecia, które ograniczaja sie tylko do uruchomienia elektromagnesu odblokowujacego hamulec silnika. Zamkniecie drzwi nastepuje juz samoczynnie za pomoca przeciwciezaru, bez czyn¬ nego udzialu ukladu elektrycznego. Hermetyczne laczniki sa umieszczone pod torami i sa sterowane elektromagnesem z elektrowozu.Uklad jest wyposazony w przerzutnik bistabil- ny, który bezposrednio zalacza stycznik silnika 25 30 napedowego na otwarcie lub zamkniecie tamy, wzglednie zalacza elektromagnes na odblokowanie hamulca silnika. Dzieki zastosowanemu ukladowi* silnik uruchamiajacy drzwi tamy moze byc obra¬ cany zawsze tylko w jednym kierunku przy otwie¬ raniu tych drzwi. Zgodnie z wynalazkiem uklad jest takze zaopatrzony w sygnalizacje akustyczna umozliwiajaca natychmiastowe zatrzymanie elek¬ trowozu, gdy przed tama nastapi wykolejenie wa¬ gonu, co zapobiega powaznym w skutkach uszko¬ dzeniom wagonów, tamy lub torowiska.Wynalazek jest blizej wyjasniony nizej na pod¬ stawie rysunku, na którym fig. 1 przedstawia schematycznie tame w widoku z przodu, fig. 2 — tame w widoku z boku, fig. 3 — przedstawia sche¬ mat elektryczny napedu tamy, a fig. 4 — sche¬ mat elektryczny sygnalizacji akustycznej alarmu¬ jacej o wykolejonych wagonach, fig. 5 — pociag z wykolejonym wagonem w widoku z boku, a fig. 6 — w widoku z góry.Urzadzenie kopalnianej tamy wentylacyjnej dla której jest przeznaczony uklad elektryczny wedlug niniejszego wynalazku, sklada sie z samo¬ hamownego silnika 1, z podwójnych, otwieraja¬ cych sie w przeciwnych kierunkach drzwi 2 za¬ mocowanych do pionowych pretów 3, z dwura- miennych dzwigni 4 i 5 w ksztalcie kotwic pola¬ czonych ze soba ciegnem 6 oraz z jednej strony lina 7 z kolowrotem 8 i samohamownym silnikiem 1 otwierajacym drzwi 3, a z drugiej strony lina 9 574303 z przeciwwaga 10 zamykajaca samoczynnie te drzwi po odblokowaniu zahamowanego silnika 1 elektromagnesem 19.Zgodnie z wynalazkiem, uklad elektryczny do uruchamiania silnika 1 i elektromagnesu 19, któ¬ ry jest blizej objasniony ponizej, sklada sie z trójfazowego stycznika 20, z wylaczników kran¬ cowych 21, 22, 23, 24 uruchamianych przez otwierane lub zamykane drzwi 2, z bistabilnego przerzut- nika P zaopatrzonego w tranzystory 25 i 26, w .przekazniki 27 i 28, w polaryzujace opory 29 i 3(1, w obwody rózniczkujace w sklad których wchodza opory 31, 32 i 33, w kondensatory 34, 35 i 36 i w diody 37, 38, 39 i 40 formujace impulsy sterujace. Dalej w sklad ukladu elektrycznego wchodza: ograniczajace opory 41, 42 i 43, glówny zasilacz 44 do zasilania bistabilnego przerzutnika P, awaryjny zasilacz 45 pradu stalego dla uzys- Jcania napiecia sterujacego bistabilny przerzutnik P w przypadku gdy z jakichs powodów nastapi spadek lub zanik doplywu pradu do glównego za¬ silacza 44, oraz dwa hermetyczne laczniki z zesty¬ kami zwiernymi 46 i 47 umieszczone pod torami po obu stronach tamy, do zdalnego sterowania napedu tamy za pomoca elektromagnesu 48 za¬ budowanego w lokomotywie i sterowanego noznym wylacznikiem 49.Uklad sklada sie z czujników w postaci ela¬ stycznych elektrod 50 zawieszonych przegubowo na stropie wyrobiska z obydwóch stron toru, sy¬ gnalizujacych w lokomotywie wykolejenie wago¬ nu pociagu, z elektronowego przekaznika E podla¬ czonego do elektrod 50, z generatora G drgan si¬ nusoidalnych oraz z nadajnika N sygnalu ostrze¬ gawczego. Elektronowy przekaznik E zasilany na¬ pieciem 15 V pradu przemiennego sklada sie z po¬ laczonych w znany sposób z dwóch tranzystorów 51 i 52, w przekaznika 53, czterech oporów 54, 55 ^56 i 57, z elektrolitycznych kondensatorów 58 i 59 i z diody 60. Generator G sklada sie z polaczo¬ nych w znany sposób tranzystora 61, przesuwnika fazowego RC 62, kondensatora 63 sprzezenia •zwrotnego, dwóch polaryzujacych oporów 64 oraz z diody 65 i elektrolitycznego kondensatora 66.Nadajnik N sklada sie z modelujacego stopnia 67 wykonanego w oparciu o lampe reaktancyjna, z ukladu oscylatora i zarazem sterujacego stopnia 68, ze wzmacniacza mocy 69, oraz z zasilacza 70.Nadajnik N jest polaczony poprzez przewód T z glosnikiem trolejfonu umieszczonym w loko¬ motywie, przy czym czestotliwosc nadajnika N jest taka sama, jak istniejacego nadajnika glo¬ snika trolejfonu.Przy zblizaniu sie do tamy, maszynista prowa¬ dzacy lokomotywe naciska nozny wylacznik 49 zamykajac obwód elektromagnesu 48. Powstale pole magnetyczne oddzialowywflje na jeden z za¬ budowanych w podtorzu hermetycznych laczników 46 i 47 w zaleznosci od kierunku, z którego nad¬ jezdza pociag, powodujac zwarcie jego zestyków.Wtedy przewodzi tranzystor 25 w którego obwo¬ dzie kolektora znajduje sie przekaznik 27. Zwar¬ ty zestyk a — b przekaznika 27 wlaczony jest 'w obwód elektromagnesu 19 otwarty w tym mo¬ mencie, gdyz rozwarte sa zestyki wylacznika '4 krancowego 21. Zwarcie zestyków jednego z herme¬ tycznych laczników — 46 wzglednie 47 — powo¬ duje równiez podanie napiecia stalego z zasilacza 45 na obwód rózniczkujacy 31 i 34. Dodatnia po- 5 lowa zrózniczkowanego impulsu kierowana po¬ przez diody 37, 38 dochodzi równoczesnie do obu baz tranzystorów 25 i 26.Z zasady dzialania bistabilnego przerzutnika P wynika, ze przylozenie odpowiednio uformowa- 10 nego impulsu do obu baz jednoczesnie powoduje zmiane stanu pracy obu tranzystorów na przeciw¬ ny, to znaczy ze zacznie teraz przewodzic tranzy¬ stor 26, a zatyka sie tranzystor 25. W konsekwen¬ cji zwalnia sie przekaznik 27, przerywajac swój 15 zestyk a — b, zadzialywuje zas przekaznik 28, zwierajac swój zestyk c — d. Poniewaz wylacz¬ nik krancowy 22 jest zwarty,, zamyka sie obwód cewki stycznika 20 od fazy „T" poprzez zwarty zestyk c — d przekaznika 28, zwarty wylacznik 20 krancowy 22 przez cewke stycznika 20 do fazy „S".Dzialajacy stycznik 20 uruchamia silnik 1, po¬ wodujac otwarcie drzwi 2 tamy. Uruchomiony sil¬ nik 1 napedza kolowrót 8, na beben którego na- 25 wija sie pociagowa lina 7 zaczepiona drugim kon¬ cem na dzwigni 4. Ruch linki 7 zamocowanej jednym koncem na bebnie kolowrotu 8, a dru¬ gim — na dzwigni 4 powoduje otwarcie tamy.Otwierajaca sie tama, osiagajac polozenie kranco- 33 we, naciska na wylacznik krancowy 22, powodujac przerwanie obwodu cewki stycznika 20, a tym samym powoduje, wylaczenie silnika napedowe¬ go 1.Utrzymanie tamy w polozeniu otwartym za- 35 pewnione jest przez zastosowanie silnika samo- hamownego. Taka sytuacja utrzymuje sie az do nastepnego zwarcia jednego z hermetycznych lacz¬ ników 46, 47, wówczas nastapi kolejna zmiana stanu pracy tranzystorów 25 i 26, a wiec bedzie 49 przewodzil tranzystor 25, a tranzystor 26 bedzie zatkany. Poprzez zwarty, przy otwartej tamie krancowy wylacznik 21, zostaje zamkniety obwód elektromagnesu 19, który odhamowuje silnik 1.Przeciwwaga 10 opadajac wtedy wprawia 45 w ruch pociagowa linke 9 przymocowana do dzwigni 5, przez co wprawia sie w ruch drzwi 2 tamy w kierunku jej zamkniecia. W polozeniu zamknietym tamy, drzwi 2 naciskaja na kranco¬ wy wylacznik 21, który przerywa obwód elektro- 50 magnesu 19 powodujac z kolei zahamowanie sil¬ nika 1.Obwody rózniczkujace 32, 35 i 33, 36 zabezpie¬ czaja wlasciwe polozenie tamy na wypadek zani¬ ku napiecia zasilajacego 125 V. W tym celu sa 55 one podlaczone do zasilacza 45 poprzez wylaczniki krancowe 23 i 24. Z chwila podania napiecia za¬ silajacego do ukladu, poprzez jeden z wylaczników krancowych 23 wzglednie 24, zaleznie od . tego, czy tama jest otwarta czy zamknieta, doprowadza 60 sie na jeden z obwodów rózniczkujacych 32, 35 wzglednie 33, 36 napiecie stale z zasilacza 45.Dodatnia amplituda zrózniczkowanego impulsu doprowadzona jest juz teraz tylko do jednego z tranzystorów 25 wzglednie 26 poprzez diody 39 65 wzglednie 40. Uklad jest tak polaczony, ze poja-57430 5 wiajacy sie krótki, dodatni impuls dociera do bazy tego tranzystora, który w tej chwili nie powinien - przewodzic. Tym samym uzyskuje sie wlasciwe ustawienie przerzutnika P. Tak wiec polozenie drzwi 2 tamy nie ulega zmianie pomimo zaniku 5 napiecia i ponownym jego pojawieniu sie.W przypadku wykolejenia sie pociagu wystar¬ czy aby jeden z wagonów dotknal elektrody 50.Powoduje to utworzenie sie dzielnika napiecia skladajacego sie z oporów 54, 55, przylaczonego poprzez ziemie do ujemnego bieguna zasilacza.Elektronowy przekaznik E w pierwszej chwili pracuje jako zwykly wzmacniacz pradu stalego.Z chwila zadzialania przekaznika 53, to jest -_ w momencie dotkniecia elektrody 50 przez wyko¬ lejony wóz, ujemny biegun kondensatora 58 po¬ przez zwarty styk g — i przekaznika 53 zostaje przylaczony do kolektora tranzystora 51, prze¬ ksztalcajac pierwszy stopien ukladu przekaznika 2Q E w tak zwany integrator Millera.Na skutek stosunkowo duzej pojemnosci kon¬ densatora 58 stala czasowa ukladu wynosi okolo 10 sekund i tak samo wysterowywany jest drugi stopien ukladu przekaznika E zasilajacy przekaz- 25 nik 53. Druga para styków c — f przekaznika 53 zwiera z minusem katody wszystkich lamp nadaj¬ nika N sygnalu ostrzegawczego, uruchamiajac go tym samym. Generator G drgan sinusoidalnych o czestotliwosci okolo 150'0 Hz wykonany na tran- 30 2 zystorze 61 pracuje stale. Napiecie z jego wyjscia doprowadzone jest do lampy reaktancyjnej w stopniu modulujacym 67. Oscylator 68 wytwa¬ rza czestotliwosc nosna 100 kHz.Zmodulowany czestotliwosciowo sygnal dopro- 35 wadzony jest do wzmacniacza. mocy 69, a stam¬ tad poprzez transformator wyjsciowy do przewo- 3. du trakcyjnego. W kopalnianych lokomotywach elektrycznych zainstalowane sa urzadzenia na¬ dawczo-odbiorcze typu „Trolejfon" sluzace w za- 40 sadzie do lacznosci pomiedzy obsluga lokomotyw.Czestotliwosc nadajnika N sygnalu ostrzegawczego jest taka sama, jak nadajnika glosnika trolejfonu.W zwiazku z tym zadzialanie nadajnika N spowo¬ duje pojawienie sie w glosniku trolejfonu loko- 45 motywy ciagnacej wykolejony wóz, ciaglego trwa¬ jacego okolo 10 sekund sygnalu akustycznego. 6 PL

Claims (1)

1. Zastrzezenia patentowe Uklad elektryczny do otwierania i zamykania kopalnianej tamy wentylacyjnej z lokomotywy bedacej w ruchu i sygnalizacji wykolejenia sie wagonu, skladajacy sie z hermetycznego lacz¬ nika umieszczonego pod torami, ze steruja¬ cego elektromagnesu umieszczonego w lo¬ komotywie oraz z samohamownego silnika otwierajacego tame, znamienny tym, ze ma bistabilny przerzutnik (P) zaopatrzony w tran¬ zystory (25 i 26) i w przekazniki (27 i 28), jest polaczony z hermetycznymi lacznikami (46 i 47) umieszczonymi pod torem trakcji kopalnianej, po obu stronach tamy, z których pierwszy na drodze nadjezdzajacego pociagu wlacza trójfa¬ zowy stycznik (20) silnika (1) na otwarcie drzwi (2) tamy, a drugi, umieszczony z drugiej stro¬ ny tamy, wlacza elektromagnes (19) powodu¬ jacy odhamowanie silnika (1) po minieciu tamy przez pociag, w celu umozliwienia samo¬ czynnego zamkniecia drzwi (2) tamy przeciw¬ waga (10), przy czym stycznik (20) jest wla¬ czony w obwód z wylacznikiem krancowym (22) powodujacym przerwanie obwodu zasila¬ jacego silnik (1) przy otwartych drzwiach (2), a elektromagnes (19) — w obwód z krancowym wylacznikiem (21), który przy zamknietej ta¬ mie przerywa jego obwód i uruchamia hamulec silnika (1). Uklad wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze jest zaopatrzony w awaryjny zasilacz (45) pra¬ du stalego do zasilania bistabilnego przerzutnika (P) poprzez obwody rózniczkujace (32, 35, 33 i 36) i wylaczniki kraffcowe (23 i 24) gdy na¬ stapi zanik lub przerwa doplywu pradu do glównego zasilacza (44). Uklad wedlug zastrz. 1 i 2, znamienny tym, ze ma elektronowy przekaznik (E) podlaczony do czujników w postaci' elastycznych elektrod (50) zawieszonych w wyrobisku górniczym po obydwóch stronach toru przed tama generator (G) drgan sinusoidalnych oraz nadajnik (N) sygnalu ostrzegawczego polaczony poprzez prze¬ wód trakcyjny (T) z glosnikiem trolejfonu umieszczonym w lokomotywie, przy czym cze¬ stotliwosc nadajnika (N) jest taka sama jak nadajnika glosnika trolejfonu.KI. 20 i, 17 57430 MKP B 61 1 C77ZZ7ZS77ZS77Z Rg.1KI. 20 i, 17 57430 MKP B 61

1. aft fejg. JlA& a J—L j.— s^ I rut l* 4v + l_ -liSf- n ssZ *[F _f j# 4- iL?r W "i Hx i n tyjKI. 20 i, 17 57430 MKP B 61 1 rf rlI II H rlW I V4 /"#.£ PZG w Pab., zam. 88-69, nakl. 220 egz. PL