Pierwszenstwo: Opublikowano: 31.111.1969 57170 KI. 5 b, 37/00 MKP E21c **loo CiriELi.iA ^P^WredRr TtnwTrowego Mmi) laMTmprtr.i) Luj;,) Twórca wynalazku: mgr inz. Leonard Pluta Wlasciciel patentu: Kopalnia Wegla Kamiennego „Lagiewniki", Bytom (Polska) Sposób wybierania grubych pokladów wegla Przedmiotem wynalazku jest sposób wybierania pokladów wegla o znacznej grubosci z jedno¬ czesnym podsadzaniem wyrobiska.Znany jest sposób wybierania grubych pokladów wegla kolejno wybieranymi warstwami. Sposób ten polega na tym, ze za pomoca znanych metod i urzadzen wybiera sie dolna warstwe pokladu wegla, nie na okres kilku dni, buduje sie znane szczelne tamy, zazwyczaj drewniane, ograniczajace wyro¬ bisko, po czym podsadza sie znanymi metodami zamknieta tamami przestrzen wybrana przy uzyciu podsadzki suchej lub plynnej, a nastepnie w ana¬ logicznej kolejnosci wybiera sie nastepne warstwy az do wyeksploatowania calego pokladu.Sposób powyzszy jest niedogodny z uwagi na koniecznosc przerywania wybierania wegla na czas podsadzania przestrzeni wybranej. Ponadto wybie¬ ranie kazdej warstwy wymaga przenoszenia ma¬ szyn i urzadzen z juz wybranej warstwy do ko¬ lejno nastepnej warstwy przewidzianej do wybie¬ rania.Znany jest równiez sposób wybierania grubych pokladów wegla polegajacy na tym, ze w pokla¬ dzie wybiera sie górna warstwe {pod stropem po¬ kladu) i na spagu górnej warstwy uklada sie gietkie przekrycie siatkowe. Po wybraniu górnej warstwy wybiera sie sciane w warstwie dolnej a z niej wybiera sie srodkowa miazszosc pokladu badz przez jej podcinanie, badz tez odstrzeliwanie. 10 15 20 25 30 Przestrzen wybrana jest likwidowana przez za¬ wal, przy czym przestrzen zawalu od frontu scia¬ nowego wyrobiska jest oddzielona gietkim prze¬ kryciem siatkowym. Sposób ten jest wydajniejszy od poprzedniego, jednakze i przy uzyciu tego spo¬ sobu konieczne jest najpierw kolejne wybranie dwóch skrajnych warstw pokladu (górnej i dol¬ nej) dla umozliwienia zalozenia gietkiego przekry¬ cia siatkowego sluzacego do oddzielania zawalu od czynnej sciany. Ponadto stosowane w tym sposobie likwidowanie wyrobiska przez zawal ma ograni¬ czony zakres stosowania ze wzgledu na powsta¬ wanie szkód górniczych i nie we wszystkich wa¬ runkach geologicznych moze byc stosowane.Sposób wybierania grubych pokladów wegla we¬ dlug wynalazku polega na jednoczesnym wybiera¬ niu wegla na calej grubosci pokladu i jednoczes¬ nym likwidowaniu przestrzeni wybranej przez wy¬ pelnienie jej podsadzka plynna. Poklad jest wy¬ bierany przez jednoczesne pedzenie dwóch scian — dolnej po spagu pokladu i górnej — wyprzedza¬ jacej dolna o kilka metrów — pod stropem po¬ kladu. Warstwa wegla pomiedzy tymi scianami moze byc urabiana za pomoca znanej metody strzelania badz w inny sposób. W dolnej scianie pracuje zespól przeznaczony do ladowania urobio¬ nego wegla znajdujacego sie miedzy sciana górna i dolna.Przestrzen wybierana odgrodzona jest od prze¬ strzeni juz wybranej szczelna elastyczna tama, 5717057170 skladajaca sie z laczonych ze soba segmentów, a która zawieszona jest na obudowie górnej scia¬ ny pod stropem pokladu i siega az do spagu po¬ kladu, opierajac sie na calej wysokosci o warstwe urabiana i obudowe w scianie dolnej.Przestrzen wyrobiska za tama wypelniana jest ciagle plynna podsadzka, dostarczana rurociagami spod stropu górnej sciany.Elastyczna szczelna tama przeponowa zawieszo¬ na jest na obudowie czlonowej lub innej, posu¬ wajacej sie lub przestawianej w miare przesuwa¬ nia sie frontu sciany górnej (pod stropem pokla¬ du) i w miare postepu robót wybierkowych jest uzupelniana przez dolaczanie nastepnych segmen¬ tów. Ponizej poziomu sciany górnej az do spagu pokladu tama przeponowa podlega wzajemnemu równowazacemu sie naporowi piasku podsadzko¬ wego od strony przestrzeni wybranej i naporowi urobku lub calizny od strony przestrzeni wybie¬ ranej, wzglednie naporowi czlonowej obudowy sciany dolnej. W ten sposób tama przeponowa spelnia tylko role elastycznej szczelnej przegrody miedzy wypelniona plynna podsadzka przestrzenia wybrana a frontem wybieranego pokladu.Wybieranie pokladu sposobem wedlug wynalaz¬ ku przedstawione jest na fig. 1. Poklad wegla 1 urabiany jest w pedzonej z niewielkim kilkume¬ trowym wyprzedzeniem scianie górnej (podstropo¬ wej) 2 a w dolnej scianie 3 odbywa sie ladowanie za pomoca zespolu 8 wegla z przestrzeni miedzy- scianowej. Miedzyscianowa warstwa wegla 4 ura¬ biana jest znana metoda strzelania lub w inny sposób. Elastyczna i szczelna segmentowa tama przeponowa 5 zawieszona na obudowie 7 górnej sciany, opierajac sie o warstwe miedzyscianowa 4 i obudowe 6 sciany dolnej, siega az do spagu po¬ kladu i pozostaje na nim, oddzielajac szczelnie front wyrobiska od wybranej przestrzeni 9 wypel¬ nionej podsadzka plynna, doprowadzana rurocia¬ gami 10 od strony obudowy sciany górnej. W mia¬ re postepu robót wybierkowych elastyczna szczel- 5 na tama przeponowa 5 przedluza sie kolejnymi, dolaczanymi do niej w scianie górnej segmentami.Sposób wedlug wynalazku pozwala na wybranie grubego pokladu wegla jednoczesnie ma cala jego grubosc przy równoczesnym podsadzaniu wyrobi- 10 ska podsadzka plynna, przy czym podsadzanie jest dokonywane bez potrzeby wstrzymywania robót wybierkowych. 15 25 PL