PL56752B1 - - Google Patents

Description

Pierwszenstwo: Opublikowano: 04.VIII.1965 (P 110 338) 10.111.1969 56752 ¦ KI. 23 b, 1/05 MKP C 10 g as Wspóltwórcy wynalazku: mgr inz. Jerzy Chachulski, prof. mgr Stefan Niementowski, dr Stanislaw Urbanczyk, mgr Halina Piatkiewicz Wlasciciel patentu: Instytut Technologii Nafty, Kraków (Polska) Sposób rozdzielania weglowodorów przez adsorpcje na sitach molekularnych Przedmiotem wynalazku jest sposób odtizielamia w jednym procesie n-parafin z dwóch róznych frakcji ropy naftowej, prowadzacy do calkowitego wykorzystania uzytych frakcji, bez otrzymywa¬ nia 'produktów ubocznych.Znane sposoby oddzielania n-parafin przez ad- sorbowanie ich na sitach molekularnych sa pro¬ wadzone cyklicznie, przy czym odróznia sie trzy typy procesu: temperaturowe, w których zarówno adsorpcja na zlozu sita jak i desorpcja tych za- adsorbowanych weglowodorów regulowane sa zmianami temperatury, cisnieniowe w których ro¬ le czynnika ulatwiajacego adsorpcje spelnia zwiek¬ szone cisnienie, a usuwanie zaadsorbowanych we¬ glowodorów ze zloza nastepuje przez zmniejszenie cisnienia lub ewentualnie zastosowanie prózni, oraz eluacyjne, w których do usuniecia ze zloza zaadsor¬ bowanych n-parafin stosuje sie media wymywaja- co-desorbujace, latwe do usuniecia ze zloza, przy czym jako eluent najczesciej wymieniany jest n-pentan.Powyzsze typy procesów oddzielania n-parafin na sitach molekularnych przedstawiaja szereg nie¬ dogodnosci. Procesy temperaturowe pozwalaja wprawdzie na duze obciazenie zlozai sit zaadsorbo- wanymi n-parafinami, ale wymagaja kosztownych instalacji, zapewniajacych odpowiednie ogrzewa¬ nie i chlodzenie zlozai. Procesy cisnieniowe nie da¬ ja mozliwosci duzych obciazen zloza, a procesy eluacyjne polaczone sa z koniecznoscia wprowa- 20 25 30 dzania duzych ilosci specjalnie przygotowanych rozpuszczalników i nastepnie oddestylowania ich od niewielkich ilosci uzyskanych n-parafin.Stwierdzono, ze mozna wyeliminowac powyz¬ sze wady sposobu rozdzialu weglowodorów na si¬ tach molekularnych stosujac kombinowany proces cisnieniowo-eluacyjny, przy czym do rozdzialu bie¬ rze sie równoczesnie dwie rózne frakcje ropy naf¬ towej, spelniajace na przemian wzgledem siebie role eluenta.Wedlug wynalazku na zloze sit molekularnych charakteryzujacych sie srednica otwarcia! por oko¬ lo 5 A (dzieki czemu z mieszanin weglowodorów sorbuja sie wylacznie n-parafiny), podaje sie cy¬ klicznie kolejno: frakcje benzynowa, zawierajaca weglowodory majace 5—8 atomów wegla w dro¬ binie z szybkoscia objetosciowa w granicach 0,5—3 godz.-1, a nastepnie frakcje naftowa, zawierajaca weglowodory Ii — 14 atomów wegla w drobinie, z szybkoscia objetosciowa 0,5 — 2 godz.-1. W za¬ leznosci od wymagan stawianych dla produktów koncowych miedzy podaniem surowca benzynowe¬ go a podaniem surowca naftowego a takze miedzy podaniem surowca naftowego a podaniem surowca benzynowego, stosuje sie podanie denormalizatu frakcji benzynowej po podaniu surowca naftowe¬ go oraz denormalizatu naftowego po podaniu su¬ rowca benzynowego z szybkosciami objetosciowy¬ mi analogicznymi jak dla danego surowca. W cza¬ sie podawania frakcji benzynowej C5-C3 zarówno 5675256752 surowca jak i denormalizatu stosuje sie tempera¬ tury 250—400°C i cisnienia 4 — 15 atm. Po kolej¬ nym podaniu frakcji benzynowej (surowca) w wy¬ cieku uzyskuje sie n-parafiny Cn — CH wymyte ze zloza frakcja benzynowa, zmieszane z denorma- lizatem C3 — C8. Nastepnie zloze sit przedmu¬ chuje sie parami denormalizatu naftowego i po¬ daje z kolei frakcje naftowa Cn — C14, obnizajac cisnienie do poziomu 1— 5 atm. przy zachowaniu zakresu temperatury 250 — 400°C. W wycieku otrzymuje sie n-parafiny frakcji benzynowej C5 — "TC* i denormalizat frakcji Cn — Ci4. Po tej fazie procesu zloze przedmuchuje sie parami denormali¬ zatu frakcji C5 — C8 i podaje frakcje benzynowa (surowiec) rozpoczynajac nastepny cykl procesu.W wyniku cyklicznego procesu adsorpcji — de¬ sorpcji otrzymuje sie dwa produkty: pierwszy za¬ wiera n-parafiny Cn — C14 zmieszane z denorma- lizatem benzynowym frakcji C5 — C8, drugi zawiera n-parafiny C5 — C8 zmieszane z denor- malizatem naftowym frakcji Cn — C14. Produk¬ ty te nastepnie rozdestylowuje sie, co nie przy¬ sparza trudnosci ze wzgledu na duze róznice tem¬ peratur wrzenia zawartych w nich frakcji n-para- fin i denormalizatu. Dzieki zastosowaniu sposobu wedlug wynalazku w jednym procesie uzyskuje sie: frakcje zawierajaca n-parafiny benzynowe o zawartosci 5—8 atomów wegla w drobinie, któ¬ re mozna nastepnie rozdestylowac na poszczególne indywidua lub stosowac w postaci mieszaniny jako rozpuszczalnik lub desorbent o zwiekszonej sile desorpcji w trakcie omawianego procesu, denorma- lizat benzynowy o zwiekszonej liczbie oktanowej, mogacy znalezc zastosowanie jako komponent ben¬ zyn motorowych, frakcje zawierajaca n-parafiny Cn — C14, która mozna nastepnie rozdestylowac na poszczególne indywidua lub grupy indywiduów stanowiacych surowce petrochemiczne, np. frakcje n-C10 -C14 do produkcji alkiloarylosulfonianów, frakcje n-Cn -CH do procesu sulfochlorowania lub sulfooksydacji dla otrzymania detergentów, wez¬ sze frakcje tych weglowodorów n-parafinowych moga stanowic surowiec do produkcji alkoholi i innych pochodnych prostolancuchowych, denor- malizat naftowy Cu — C14 o obnizonej tempera¬ turze krzepniecia stanowiacy cenny komponent 5 olejów napedowych lub paliw do silników odrzu¬ towych. 10 15 25 PL

Claims (4)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Sposób rozdzielania weglowodorów przez ad- sorbcje na sitach molekularnych o srednicy otwarcia por okolo 5 A znamienny tym, ze na zloze sit molekularnych podaje sie kolejno frak¬ cje benzynowa zawierajaca weglowodory o 5—8 atomach wegla w drobinie, a nastepnie frakcje naftowa zawierajaca weglowodory o 11 — 14 atomach wegla w drobinie, przy czym po prze¬ puszczeniu przez sito frakcji benzynowej w wy¬ cieku otrzymuje sie n-parafiny o 11 — 14 ato¬ mach wegla w drobinie zmieszane z denorma- lizatem benzynowym o 5 — 8 atomach wegla w drobinie, a po przepuszczeniu frakcji nafto¬ wej w wycieku otrzymuje sie n-parafiny o 5—8 atomach wegla w drobinie zmieszane z denor- malizatem naftowym o 11 — 14 atomach wegla w drobinie, po czym wycieki rozdestylowuje sie w celu oddzielenia denormalizatu od weglowo¬ dorów n-parafinowych. 30
2. 2. Sposób wedlug zastrz. 1 znamienny tym, ze frakcje benzynowa podaje sie na zloze sit mole¬ kularnych w temperaturze 250—400°C przy ci¬ snieniu 4 — 15 at. a frakcje naftowa w takiej samej temperaturze przy cisnieniu 1 — 5 at. 35
3. 3. Sposób wedlug zastrz. 1—2 znamienny tym, ze zloze sit molekularnych przedmuchuje sie po podaniu frakcji benzynowej parami denorma¬ lizatu naftowego, a po podaniu frakcji naftowej parami denormalizatu benzynowego. 40
4. 4. Sposób wedlug zastrz. 1—3 znamienny tym, ze weglowodory rozdziela sie na sitach molekular¬ nych o srednicy otwarcia por. 5 A. Zaklady Kartograficzne — C/963, 220 PL