Opublikowano: 15.1.1969 56564 KI. 42f,*35/02 MKP Goig %|3£ CZYTELNIA UKD Urzedu Pcrtento^ego Filskiij tomiocpolsci Marti Twórca wynalazku: Werner Merz Wlasciciel patentu: VEB Grosswaagen Weissensee, Berlin-Weissensee (Niemiecka Republika Demokratyczna) Urzadzenie do odczytywania wartosci pomiarowych ze skal odczytowych urzadzen pomiarowych, w szczególnosci do wag Wynalazek dotyczy urzadzenia do odczytywania wartosci pomiarowych ze skal odczytowych urza¬ dzen pomiarowych, w szczególnosci do wag przy¬ stosowanych do przetwarzania danych.Znane sa przede wszystkim urzadzenia mecha¬ niczne do odczytywania wartosci pomiarowych. Od urzadzen tych wymagana jest najwieksza precyzja wykonania, urzadzenia te sa zatem kosztowne. Wa¬ da tych urzadzen jest koniecznosc przetwarzania pomierzonych wartosci na sygnaly elektryczne w celu umozliwienia przetwarzania danych.Znane jest takze fotoelektryczne urzadzenie do odczytywania wartosci pomiarowych. Urzadzenie to wymaga dodatkowego ukladu impulsów steruja¬ cych na tarczy kodowej a poza tym ma jeszcze te wade, ze mozliwe jest przy nim tylko jedno prze¬ suniecie urzadzenia odczytowego w obszarze od¬ czytowym, w celu odczytania punktów przejscia, o okolo polowe odleglosci podzialki. Z tego to po¬ wodu stawiane sa wysokie wymagania co do pre¬ cyzji wykonania aparatu pod wzgledem utrzyma¬ nia granicy tolerancji cechowania. W zwiazku z tym jednoznaczne odczytanie punktów przejscia nastrecza powazne trudnosci, poniewaz w praktyce nie jest mozliwe wykonanie i ustawienie skali z wymagana dokladnoscia.Zadaniem wynalazku jest stworzenie urzadzenia do odczytywania wartosci mierzonych, ze skal od¬ czytowych urzadzen pomiarowych, które pozwoli jednoznacznie odczytac obszar przejscia pomiedzy poszczególnymi dekadami. 25 2 Zgodnie z wynalazkiem zagadnienie to zostalo rozwiazane w ten sposób, ze w urzadzeniu odczyto¬ wym umieszczone zostaly przyslony pomiedzy zró¬ dlem swiatla i fotokomórka. Przyslony te sa umieszczone jedna za druga i sa sterowane przez impulsy dekad i przesuwane o okreslony odstep w kierunku zera skali. Pomiedzy fotokomórka wraz z przyslonami a zródlem swiatla porusza sie waha¬ dlo, którego polozenie odpowiada obciazeniu wagi.Wahadlo to zaopatrzone jest w pola przepuszczaja¬ ce swiatlo. W punktach przejscia dekad umieszczo¬ ne sa nadajniki impulsów. Sposób wlaczenia tych nadajników jest rózny w odniesieniu do urzadze¬ nia odczytowego. Do przesuwania poszczególnych przyslon sluza elektromagnesy umieszczone w urza¬ dzeniu odczytowym. Przyslony sa sterowane pomie¬ dzy dwoma nastepujacymi po sobie obszarami ze¬ ra za pomoca dodatkowych styków zaleznych od ruchu urzadzenia odczytowego.Wynalazek zostanie blizej objasniony na przy¬ kladzie wykonania przedstawionym na rysunku.Na wahadle 1 znajduje sie pewna ilosc pól prze¬ puszczajacych swiatlo odpowiadajaca zakresowi wazenia wagi. Wahadlo to porusza sie pomiedzy zródlem swiatla 3 a jedna lub wiecej przyslona 4 i 5, za którymi umieszczona jest fotokomórka 6.Zródlo swiatla 3, przyslony 4 i 5, i fotokomórka 6 znajduja sie w urzadzeniu odczytowym 2. Kazda przyslona 4 i 5 ma odchylone pod katem prostym ramie 7, na które dziala sprezyna 8. W urzadzeniu odczytowym 2 znajduja sie ponadto elektromagne- 56564 'V- :-.&56564 4 sy 9 w ilosci odpowiadajacej ilosci przyslon. Ele¬ ktromagnesy te sluza do przestawiania przyslon 4 i 5. Wahadlo przyjmuje, w zaleznosci od obciazenia wagi, okreslone polozenie w stosunku do urzadze-: nia odczytowego 2. W polozeniu tym odczytany zo¬ staje przez zródlo swiatla 3 obszar zera skali w obrebie pierwszej dekady. W tym polozeniu nie otrzymuje fotokomórka impulsów swietlnych i przyslony 4 i 5 pozostaja w calym zakresie odczy¬ towym w swoich pozycjach wyjsciowych. Wskutek zróznicowanego rozmieszczenia nadajników impul¬ sów (nie pokazanych) w odniesieniu do urzadzenia odczytowego zagwarantowane jest, przy odczyty¬ waniu promieniowym jednoczesne odczytanie obszaru zera w punktach przejscia.Jezeli odczytywanie odbywa sie, w zaleznosci od obciazenia urzadzenia wagowego, w obrebie punktu przejscia pierwszej dekady z obszaru zera w kie¬ runku zera skali, wówczas przy odczytywaniu pierwszej dekady, przestawiona zostaje przyslona 5 za pomoca elektromagnesu 9 w kierunku zera skali o wartosci jednego lub wiecej odstepów po- dzialki. Przestawienie przyslony 5 powoduje roz¬ szerzenie zakresu odczytywanego, zas odczytanie pierwszej dekady jest zapewnione pomimo wlacze¬ nia ukladu nadajnika impulsów.Po odczytaniu pierwszej dekady nastepuje prze¬ stawianie przeslony 4 za pomoca dodatkowych sty¬ ków (nie pokazanych) zaleznych od ruchu urza¬ dzenia odczytowego 2, równiez o jeden lub wiecej odstepów podzialki, w tym samym kierunku, w wy¬ niku czego uzyskuje sie przestawienie zakresu od¬ czytowego w stosunku do pozycji wyjsciowej przy odczytywaniu nastepnej kolejnej dekady. W ten sposób impulsy beda jednoznacznie odczyta¬ ne takze i dla tego zakresu. Przyslona 4 moze byc uruchomiona jedynie po przestawieniu przyslony 5 przez impulsy pierwszej dekady.Jezeli odczytywanie odbywa sie w obrebie punk¬ tu przejscia pierwszej dekady z obszaru zera w kie¬ runku maksymalnej wartosci skali, wówczas dzia¬ laja dodatkowe styki zalezne od ruchu urzadzenia odczytowego. Za ich posrednictwem uzyskuje sie to, ze przyslony 5 a zatem i przyslony 4 nie zostaja uruchomione. Granica pomiedzy uruchomieniem przyslon 4 i 5 a ich pozycja spoczynkowa miedzy nastepujacymi po sobie obszarami zera jest regu¬ lowana. PL