Pierwszenstwo: Opublikowano: 30.VIII.1968 56012 KI. 35 c, 3»^- MKP B 66 d UKD Twórca wynalazku: mgr inz. Wladyslaw Bortkiewicz Wlasciciel patentu: Centralne Biuro Konstrukcyjne Urzadzen Budowla¬ nych, Warszawa (Polska) Zawór dlawiacy do sterowania hamulcem wciagarki hydraulicznej Przedmiotem wynalazku jest zawór dlawiacy do sterowania hamulcem wciagarki hydraulicznej, sa¬ moczynnie regulowany, umozliwiajacy dwukierun¬ kowy przeplyw oleju z równoczesnym sterowaniem 5 hydraulicznym hamulca wciagarki, napedzanej sil¬ nikiem hydraulicznym.Znane sa zawory dlawiace ze sterowaniem hy¬ draulicznym, w których tloczek dlawiacy i zawór zwrotny sa usytuowane niezaleznie od siebie w iu specjalnych otworach wykonanych w korpusie.Zawory takie sa rozbudowane, a wiec wymagaja duzo miejsca, sa zbyt ciezkie, aby mozna bylo za¬ mocowac je tylko na przewodach bez podtrzyma¬ nia, oraz wymagaja wykonywania szeregu doklad- 15 nych otworów w ciezkich korpusach. Zastosowanie tych zaworów w ukladzie hydraulicznym z wcia¬ garka, napedzana silnikiem hydraulicznym i za¬ bezpieczona hamulcem sterowanym hydraulicznie, wymaga ponadto dodatkowego zsynchronizowane- 2o go obwodu hydraulicznego do wylaczania hamulca w czasie obrotu wciagarki. Wlasciwe ustawienie wzajemnego wspóldzialania obu takich obwodów hydraulicznych w warunkach normalnej produkcji jest bardzouciazliwe. 25 Celem wynalazku jest umozliwienie sterowania hamulcem wciagarki wylacznie za pomoca zaworu dlawiacego, zastosowanego w obwodzie silnika hy¬ draulicznego, napedzajacego wciagarke, a zada¬ niem wynalazku jest opracowanie odpowiedniego 30 zaworu dlawiacego, sluzacego do osiagniecia tego celu.Zagadnienie to zostalo rozwiazane przez zasto¬ sowanie w zaworze dlawiacym tloczka z wbudo¬ wanym zaworem zwrotnym i wykonanie otworu na powierzchni, odpowiednio uksztaltowanej i znajdujacej sie nad krawedzia otworu uszczelniar jacego tloczek w korpusie, wzglednie otworów wy¬ wierconych w tloczku sterujacym i laczniku, przez które jest doprowadzony pod cisnieniem olej do hamulca wciagarki.Zawór dlawiacy wedlug wynalazku eliminuje potrzebe stosowania dodatkowych urzadzen i ob¬ wodów hydraulicznych z rozbudowana siecia ruro¬ ciagów do sterowania hamulca, przez co uklad hy¬ drauliczny napedu wciagarki jest znacznie upro¬ szczony i tanszy, przy czym nie wymaga regulacji w czasie montazu i eksploatacji i zapewnia pew¬ nosc dzialania.Zawór wedlug wynalazku przykladowo pokazany jest na zalaczonych rysunkach, na których fig. 1 przedstawia przekrój podluzny zaworu wraz z schematycznym wlaczeniem do ukladu hydraulicz¬ nego silnika napedzajacego wciagarke, fig. 2 — odmiane zaworu z wykonanymi otworami w tlocz¬ ku sterujacym i laczniku dla bezposredniego prze¬ plywu oleju do sterowania hamulcem wciagarki.W korpusie 1 znajduje sie tloczek 2 z zalamana pod katem krawedzia dlawiaca i z wbudowanym 56012 K3 zaworem zwrotnym, skladajacym sie z grzybka 3 zaopatrzonego w otwór 4 i dociskanego do krawe¬ dzi otworu sprezyna 5 ustalona korkiem 6 z uszczelka 7.Tloczek 2 jest ustalony w skrajnym polozeniu sprezyna 8, która napieta jest wkreconym do kor¬ pusu korkiem 9 z uszczelka 10. Tloczek sterujacy 11 umieszczony jest w laczniku 12 z otworem kali¬ browanym 13. Normalny otwór 14 i kalibrowany otwór 15 lacza komory po obu koncach tloczka 2 z komora 16. Na specjalnie wykonanej i uksztal- $ td^anej powierzchni 17 znajduje sie wylot kanalu lft; który laczy komore 16 z przestrzenia pod tlocz¬ kiem 21 hamulca hydraulicznego.Odmiana zaworu do sterowania bezposredniego posiada lacznik 29 z dodatkowa uszczelka 30, oraz tloczek sterujacy 31 z otworem poosiowym 32 i ot¬ worami promieniowymi 33, które poprzez kanal obwodowy 34 i otwory 35 w laczniku 29 lacza ko¬ more 16 z przestrzenia pod tloczkiem 21 hamulca hydraulicznego.Cisnienie od strony obciazonego silnika hydrau¬ licznego 23 panujace w komorze 19 nie moze prze¬ sunac tloczka 2 w prawo, aby umozliwic wyplyw oleju z silnika, poniewaz sily od cisnienia dziala¬ jacego na tloczek 2 sa zrównowazone, a grzybek 3 na skutek istnienia w nim otworu 4, jest dociska¬ ny do gniazda dodatkowa sila, wynikajaca z dzia¬ lania cisnienia na róznice jego powierzchni.Wyplyw oleju z silnika hydraulicznego 23, ob¬ ciazonego ciezarem 28, moze nastapic wtedy, gdy zostanie przesterowany rozdzielacz hydrauliczny 25 w polozenie opuszczenia i cisnienie tloczonego ole¬ ju przez pompe 27 na druga strone silnika hy¬ draulicznego 23 bedzie wystarczajace do przesu¬ niecia tloczka 2 za pomoca tloczka sterujacego 11 do powstania szczeliny pierscieniowej, dlawiacej wyplyw miedzy tloczkiem 2 i krawedzia po¬ wierzchni 17 w korpusie 1. Jednoczesnie cisnienie wyplywajacego oleju przez utworzona szczeline do komory 16 i dalej przez kanal 18, zaciska sprezy¬ ne 20 poprzez tloczek 21 hamulca, szczeka 22 ha¬ mulca zostaje zluzowana i nastepuje obrót silnika hydraulicznego 23, napedzajacego wciagarke 24, a przeplywajacy przez komore 16 olej poprzez roz¬ dzielacz 25 wyplywa do zbiornika 26.Przy odmianie zaworu do sterowania bezposre¬ dniego, przy przesunieciu tloczka 2 za pomoca tloczka sterujacego 31 nastepuje przykrycie otwo¬ rów promieniowych 33 i polaczenie otworu 13 z kanalem obwodowym 34, przez co cisnienie tloczo¬ nego przez pompe oleju na druga strone silnika hydraulicznego udziela sie przez wylot kanalu 36 takze pod tloczkiem 21 hamulca i luzuje szczeke 22 hamulca w czasie, gdy utworzy sie szczelina mie¬ dzy tloczkiem 2 i krawedzia powierzchni 17, przez która nastepuje wyplyw oleju z silnika hydrauli¬ cznego 23 przez rozdzielacz do zbiornika.Wielkosc otwarcia szczeliny dlawiacej jest uza¬ lezniona od wielkosci cisnienia dzialajacego na tloczek sterujacy 11 lub 31, wymaganego od ugie¬ cia sprezyny 8 oraz cisnienia i ilosci oleju wyply¬ wajacego z silnika hydraulicznego. Przy zaniku cisnienia dzialajacego, na tloczek sterujacy 11, sprezyna 8 przesuwa tloczek 2 z powrotem w skrajne polozenie i wyplyw oleju z silnika hy- 4 draulicznego jest odciety,1 a poniewaz otwór 18 wzglednie 36 jest polaczony poprzez rozdzielacz 25 ze zbiornikiem 26, sprezyna 20 ponownie poprzez tloczek 21 zaciska szczeke hamulca. 5 Przy przesterowaniu rozdzielacza 25 w polozenie podnoszenia, olej z pompy tloczony jest pod cisnie¬ niem przez rozdzielacz do komory 16 i poprzez grzybek 3, który w tym kierunku przeplywu ot¬ wiera sie Jak zwykly zawór zwrotny, wyplywa do 10 komory 19 i dalej do silnika hydraulicznego 23, a cisnienie panujace w komorze 16 poprzez kanal 18 wzglednie 36 dziala na tloczek 21, zaciska sprezy¬ ne 20, szczeka hamulca 22 luzuje sie i nastepuje obrót silnika hydraulicznego 23 wciagarki 24 w 15 odwrotnym kierunku, niz to mialo miejsce przy opuszczaniu. * Przy przerwaniu ruchu podnoszenia, przez prze- sterowanie rozdzielacza 25 w polozenie neutralne, zostaje przerwany doplyw oleju do silnika, grzy- 20 bek 3 pod dzialaniem sprezyny 5 cofa sie i zamyka przeplyw, a poniewaz otwór 18 jest polaczony po¬ przez rozdzielacz ponownie ze zbiornikiem, spre¬ zyna 20 na skutek braku cisnienia rozpreza sie i dociska szczeke hamulca 22.Zawór po zaslepieniu otworu laczacego go z tlo¬ czkiem hamulca, moze byc wykorzystany jako za¬ wór dlawiacy do kontrolowanego ruchu opuszcza¬ nia ciezaru. PL