PL55209B3 - - Google Patents

Description

Pierwszenstwo: Opublikowano: 28. II. 1968 55209 KI. 75 a, 6 MKP B 44 b UKD Twórca wynalazku: inz. Mieczyslaw Smólka Wlasciciel patentu: Instytut Geodezji i Kartografii, Warszawa (Polska) Przyrzad rytowniczy Przedmiotem wynalazku jest wieloczynnosciowy przyrzad rytowniczy do rytowania znaków linio¬ wych, kólek pojedynczych lub wielokrotnych oraz kropek w warstwach rytowniczych na dowolnym podlozu.Znany przyrzad rytowniczy wedlug patentu pol¬ skiego nr 50825, którym mozna wykonywac wszystkie wymienione znaki, jest klopotliwy w uzyciu glównie ze wzgledu na trudnosci do¬ kladnego ustawiania przyrzadu w miejscu rytowa¬ nia oraz brak mozliwosci unieruchamiania uchwy¬ tu rylca w wielu polozeniach dogodnych do okre¬ slenia linii prostych. ; Celem wynalazku jest zlikwidowanie wymie¬ nionych niedogodnosci a ponadto zastosowanie ta¬ kich zmian konstrukcyjnych, które z jednej stro¬ ny usztywniaja zespól elementów przyrzadu i czy¬ nia go funkcjonalniejszym, z drugiej — umozli¬ wiaja regulacje prostopadlosci osi obrotu wrze¬ ciona do podstawy.Cel ten zostal osiagniety przez skonstruowanie przyrzadu skladajacego sie z dwu zasadniczych ze¬ spolów, z których jeden sluzy do rytowania zna¬ ków liniowych a obydwa razem odpowiednio po¬ laczone, tworza zerownik do rytowania kólek i kropek. Ponadto przyrzad wedlug wynalazku zostal wyposazony w projektor sluzacy do rzuto¬ wania znaczka tlowego na plaszczyzne podsta¬ wy w osi obrotu wrzeciona oraz w urzadzenie blokujace wrzeciono rylca w pozycji dogodnej do kreslenia linii prostych i w lepszy uchwyt rylca, który zapewnia jednoznaczne osadzanie rylca wzgledem osi obrotu wrzeciona.Przyrzad wedlug wynalazku uwidoczniony jest 5 na zalaczonych rysunkach, na których fig. 1 przedstawia przyrzad do rytowania znaków li¬ niowych w widoku z boku, fig. 2 wrzeciono w przekroju A — A z urzadzeniem do blokowa¬ nia wrzeciona, fig. 3 schemat polozenia przy- 10 rzadu i linialu przy rytowaniu dlugich linii pro¬ stych, fig. 4 polaczone dwie czesci przyrzadu stanowiace zerownik do rytowania kólek i kro¬ pek, fig. 5 polaczenie obydwu zespolów przy¬ rzadu w przekroju B — B, fig. 6 uchwyt wrze- 15 ciona z rylcem w przekroju C — C, fig. 7 sche- ^ mat rozkladu sil mocujacych rylec i fig. 8 wrze¬ ciono w przekroju D — D wraz ze sprawdzianem prawidlowego ustawiania prostopadlosci osi obro¬ tu wrzeciona do plaszczyzny podstawy i projek- 20 torem do rzutowania znaczka tlowego na pod¬ stawe.Przyrzad rytowniczy wedlug wynalazku przed¬ stawiony na fig. 1 sklada sie z belki nosnej 1 wspartej na jednym koncu dwoma podporami 2 25 rozstawionymi we wsporniku 3 a na drugim — narzedziem w postaci rylca 4 zamocowanym w uchwycie 5 znajdujacym sie w dolnej czesci wrzeciona 6.Rylec 4 unieruchamiany jest w uchwycie 5 80 sruba 7 wkrecana w jarzmo 8. 5520955209 Sruba 7 dociskajaca uchwyt rylca 4 od stro¬ ny cylindrycznej jest przesunieta wzgledem osi rylca o wielkosc ei i wywoluje sile dociskowa Pn. Sila dociskowa Pn rozklada sie na dwie skladowe Pd i Ps dociskajace uchwyt rylca do dwóch plaszczyzn Nd i Ns uchwytu 5 scisle równoleglych do osi obrotu wrzeciona 6.Ten sposób zamocowania rylca zapewnia zaw¬ sze jego jednoznaczne polozenie wzgledem osi obrotu wrzeciona.Dlugosc podpór 2 oraz dlugosc wystajacej cze¬ sci rylca 4 musza byc tak dobrane, aby os obro¬ tu wrzeciona 6 layla prostopadla do plaszczyzny rytowanego podloza. Dlugosc podpór 2 jest wy¬ regulowana przy montazu, a dlugosc wystajacej czesci * rylca 4 jest okreslona przez wysokosc slupka 18 podstawionego pod uchwyt 5.Dolna czesc wrzeciona 6, przedstawiona na fig. 4, osadzona jest w tocznym, promieniowym lozysku 9 a górna — o zakonczeniu stozkowym — osadzona jest w lozysku skosnym 10, posiadajacym mozliwosc osiowego przesuwu, umieszczonym we wsporniku 11.Na wrzecionie 6 osadzona jest na stale pokretka 12 z nacieciami na obwodzie, rozstawionymi pod katem a, w które zaglebia sie stozkowy koniec sruby 13 wkreconej w wspornik 11 przy unierucha¬ mianiu wrzeciona w okreslonym polozeniu. Nacie¬ cia na pokretce 12 sa tak usytuowane, ze rylec moze sie znalezc pomiedzy osia obrotu wrzeciona i podporami lub po drugiej stronie osi obrotu wrze¬ ciona. Ponadto mimosród e moze lezec wzdluz osi x — x, osi symetrii przyrzadu lub tworzyc kat p z ta osia, co pozwala na rózne ustawienie przy¬ rzadu wzgledem linialu 14.Jak pokazano na fig 4, opisany zespól przyrzadu po polaczeniu z podstawa 15, przy pomocy przegu¬ bów klowych 16 i 17 (fig. 5), zamienia sie w zerow- nik. W tym ukladzie, os obrotu wrzeciona 6 musi byc prostopadla do plaszczyzny podstawy 15. Uzy¬ skuje sie to po czesciowym odkreceniu srub 23 i 24 i przez skret belki nosnej 1 wokól kólka 19 leza¬ cego w plaszczyznie osi obrotu wrzeciona oraz wkrecanie lub wykrecanie bolca 20 opartego o pod¬ stawiony slupek 18 a nastepnie zacisniecie srub 23 i 24.Do sprawdzenia prostopadlosci osi obrotu wrze¬ ciona 6 do plaszczyzny podstawy 15 sluzy spraw¬ dzian 21 pokazany na fig. 8.Os wrzeciona ustawiona jest prawidlowo wtedy, kiedy pozioma krawedz sprawdzianu 21 bedzie sci- , sle przylegala do plaszczyzny podloza. W takim polozeniu belki nosnej 1 osadza sie rylec 4 10 15 w uchwycie 5 a sprawdzian 21 usuwa sie jako zbedny przy pracy przyrzadu.Do ustawiania przyrzadu w takim polozeniu, aby os obrotu wrzeciona znalazla sie w miejscu ryto- 5 wania slu£y projektor 22 rzutujacy obraz znaczka tlowego na plaszczyzne rytowania w osi obrotu wrzeciona.Projektor 22 moze byc przesuwany wzdluz swo¬ jej osi optycznej dla uzyskania wlasciwej ostrosci obrazu lub wzgledem podstawy 15 celem doklad¬ nego usytuowania obrazu znaczka tlowego w osi wrzeciona.Poslugiwanie sie przyrzadem do rytowania linii, odbywa sie bez uzycia podstawy, przez przesuwanie przyrzadu w ten sposób, aby rylec 4 byl prowadzo¬ ny wzdluz uprzednio wyznaczonej linii. Dzieki mi- mosrodowi e rylec sam ustawia sie wzdluz kierun¬ ku przesuwania a jego ostrzd rytuje linie. Po za¬ blokowaniu wrzeciona 6, tymi samymi rylcami 20 mozna rytowac linie proste prowadzace przyrzad przy liniale.Do rytowania kólek lub kropek uzywa sie rylca, 26 osadzonego w mimosrodowym uchwycie 27.W uchwycie tym rylec 26 moze byc przesuwany 25 wzgledem osi obrotu wrzeciona w granicach od 0 do 2mm. ! Przy rytowaniu kólek lub kropek przyrzad wraz z podstawa ustawia sie tak, aby projektowany zna¬ czek tlowy znalazl sie w miejscu rytowania, a na¬ stepnie pokonuje sie opór sprezyny 25 przez na¬ cisk na wspornik 11 az do zaglebienia rylca 26 w warstwie i obraca sie dwoma palcami wrzeciono 6 za pomoca pokretki 12. 80 35 40 45 50 2. PL

Claims (1)

1. Zastrzezenia patentowe Przyrzad rytowniczy wedlug patentu nr 50825 posiadajacy wrzeciono z uchwytem rylca do¬ ciskanym do plaszczyzny oporowej przesunietej równolegle w stosunku do osi obrotu wrzeciona, znamienny tym, ze jest wyposazony w zamoco¬ wany przesuwnie do podstawy (15) projektor (22) sluzacy do projektowania znaczka tlowego na plaszczyzne rytowania, natomiast elementem blokujacym wrzeciono przyrzadu w ustalonym polozeniu jest pokretka (12) z wycieciami, osa¬ dzona na wrzecionie (6) w górnej jego czesci oraz sruba (13) umocowana w wsporniku (11), której stozkowe zakonczenie wchodzi podczas wykrecania w odpowiednie wyciecia na pokret¬ ce (12). Przyrzad rytowniczy wedlug zastrz. 1, znamien¬ ny tym, ze wkret (7) jest przesuniety wzgledem plaszczyzny symetrii uchwytu (5) o wielkosc (ei).KI. 75 a, 6 55209 MKP B 44 b _E== \fi 14 r iKI. 75 a, 6 55209 MKP B 44 b Fi9-6 \Jl_ cig.7 K^G-3, zam. 92/68 — 220 PL