Pierwszenstwo: Opublikowano: 24.11.1966 (P 113 138) 20.VII.1967 53633 KI. 5 d, 13 oO MKP E 21 f Al Wspóltwórcy wynalazku: inz. Maksymilian Chrobok, inz. Józef Bialas Wlasciciel patentu: Kopalnia Wegla Kamiennego „Karol", Ruda Slaska (Polska) Sposób transportu drewna na dól kopalni oraz urzadzenie do stosowania tego sposobu Przedmiotem wynalazku jest sposób transportu drewna okraglego, tak zwanego kopalniaków na dól kopalni oraz urzadzenia do stosowania tego sposobu.Dotychczas transport drewna z powierzchni na dól kopalni odbywa sie zwykle za pomoca urzadzen wyciagowych. Drewno zaladowane na specjalnych wózkach, tak zwanych drzewiarkach umieszcza sie w klatkach wyciagowych i opuszcza na dól lub tez transportuje je za pomoca specjalnych przenosni¬ ków „pater noster". Oczywiscie taki sposób tran¬ sportu drewna jest bardzo niekorzystny ze wzgledu na duza pracochlonnosc i niepotrzebne zuzycie energii.Próbowano juz usprawnic taki transport drewna przez zastosowanie odpowiednich rur pionowych, umieszczonych w szybie kopalni. Wystepuje tu jed¬ nak ta niekorzystna okolicznosc, ze ruch drewna w rurze musi byc stale hamowany w celu zapobieze¬ nia rozbiciu sie drewna przy uderzeniu o spag na podszybiu, co nieuchronnie moze nastapic przy opu¬ szczaniu sie drewna z duza predkoscia. W celu zapo¬ biezenia temu zastosowano rózne urzadzenia hamu¬ jace. Na przyklad w jednym z takich urzadzen za¬ stosowano w rurze pionowej szereg asortymentów i kierownic hamujacych predkosc spadania drewna na dól. W innym podobnym urzadzeniu zastosowano specjalne talerze z bolcami, rozmieszczone w rurze w pewnych wzajemnych odstepach, których zada¬ niem jest zmniejszanie predkosci ruchu drewna. Na¬ lezy jeszcze wspomniec, ze ostatnio zainstalowano na 2 jednej z kopaln urzadzenie do transportu drewna na dól, skladajace sie z rury o srednicy okolo 600 mm i umieszczonego w niej plaskownika wygietego sru¬ bowo. Plaskownik taki stanowi prowadnice dla opu- 5 szczanych kopalniaków i jednoczesnie hamuje pred¬ kosc spadania kopalniaków.Praktyka wykazala jednak, ze znane dotychczas opisane urzadzenia do opuszczania drewna w ko¬ palni wykazuja bardzo powazne niedogodnosci. Moz- 10 na zaliczyc do nich na przklad to, ze maja one bardzo skomplikowana konstrukcje, kosztowna w wykonaniu i nie sa pewne w dzialaniu. Ponadto ostatnio opisane urzadzenie, zainstalowane na jed¬ nej z kopaln, wymaga zastosowania specjalnie wy- 15 konanej rury o duzej srednicy, jak równiez prze¬ suw drewna w takiej rurze prowadzonej srubowym plaskownikiem jest zbyt halasliwe i niepewne w dzialaniu wskutek zatrzymywania sie opuszcza¬ nych kopalniaków w rurze. 20 Wynalazek pozwala na wyeliminowanie wad i nie¬ dogodnosci znanych podobnych urzadzen. Urzadze¬ nie wedlug wynalazku ma bardzo prosta konstruk¬ cje, jest tanie w wykonaniu, bo nie wymaga spe¬ cjalnego wykonania rury a moze byc uzyta dowolna 25 rura juz istniejaca w szybie, oraz pewne w dzia¬ laniu i latwe w obsludze.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony, tytulem przykladu, na rysunku w przekroju pionowym.Urzadzenie zawiera rurociag pionowy 1, zakonczony 30 u góry na nadszybiu lejem 2, a u dolu na podszybiu 536333 wylotowym otworem 3. Dolny koniec rurociagu jest zakonczony ukosna zsuwnia 4, która kieruje opu¬ szczane kopalniaki 5 na zgrzeblowy przenosnik 6.Kopalniaki 5 podczas przesuwania na przenosniku 6 sa spychane krzywka 7 na drzewiarke 8, która tran¬ sportuje drewno do zadanego wyrobiska górniczego.Zgrzeblowy przenosnik 6 nie ma napedu mecha¬ nicznego, a jest on przesuwany pod dzialaniem prze¬ suwajacych sie kopalniaków. W celu zatrzymania przesuwania sie drewna przenosnik 6 zaopatrzo¬ no w hamulec ciezarkowy 9, unieruchomiajacy prze¬ nosnik. Przy dluzszych przerwach w transporcie drewna urzadzenie blokuje sie za pomoca zasuwy 10 przedstawionej na rysunku tylko schematycznie.Urzadzenie wedlug wynalazku dziala w sposób na¬ stepujacy. Przed pierwszorazowym uruchomieniu urzadzenia nalezy caly rurociag 1 wypelnic dre¬ wnem 5. W tym celu rurociag zamyka sie u dolu na podszybiu i napelnia sie go piaskiem lub woda, po czym rozpoczyna sie od góry ladowanie do ruro¬ ciagu 1 drewna. W miare ladowania drewna z ruro¬ ciagu stopniowo odprowadza sie u dolu piasek lub wode tak dlugo, az caly rurociag zostanie wypelnio¬ ny drewnem. Woda lub piasek znajdujacy sie w ru¬ rociagu gra w tym przypadku role amortyzatora i zapobiega szybkiemu opadaniu drewna.Po calkowitym wypelnieniu rurociagu 1 kopal¬ niakami 5 przystepuje sie do wlasciwego transportu drewna. Kopalniak wysuwajacy sie z rurociagu przez otwór wylotowy jest kierowany zsuwnia 4 na przenosnik 6, na którym jest on zahaczany zgrzebla¬ mi i przesuwany do przodu pod krzywke 7, która 53633 4 kieruje kopalniaki na drzewiarke 8. Predkosc ruchu przenosnika 6, a tym samym predkosc opuszczania drewna jest zalezna od regulacji predkosci przeno¬ snika za pomoca recznego hamulca ciezarkowego 9. 5 W miare odbierania kopalniaków 5 na podszybiu sa one w leju 2 uzupelnione nowymi .kopalniakami tak, aby slup kopalniaków w rurociagu posuwaja¬ cych sie na dól byl ciagly. Zapewnia to staly i la¬ godny przesuw kopalniaków w rurociagu elimiriu- 10 Jac przez to jakiekolwiek uszkodzenie drewna wsku¬ tek silnych uderzen wystepujacych przy spadku.Przy dluzszej przerwie w transporcie drewna prze¬ nosnik 6 wylacza sie za pomoca hamulca 9„ a prze¬ suw kopalniaków zatrzymuje sie zasuwa 10. 15 j PL