Opublikowano: 30.111.1967 52921 KI. 42 M4 MKF UKD GM! %%(V\ Wspóltwórcy wynalazku: mgr inz. Zbigniew Blaszczak, Slawomir Gradys Wlasciciel patentu: Przedsiebiorstwo Hydrogeologiczne w Warszawie, Warszawa (Polska) Elektryczny miernik poziomu cieczy Przedmiotem patentu glównego nr 52831 jest wskazujaco-rejestrujacy miernik poziomu cieczy dzialajacy poprawnie w duzym zakresie zmian jej przewodnosci elektrycznej. Ze wzgledu na mozli¬ wosc pracy w dowolnie duzym zakresie pomiaro¬ wym ze stalym niewielkim bledem, typowym za¬ stosowaniem miernika jest pomiar zmian poziomu rzek (limnigraf), studni glebinowych itp.Istota patentu glównego nr 52831 polega na tym, ze czujnik znajdujacy sie w petli obejmujacej uklad nadazny, zaleznie od swojego polozenia wzgledem mierzonej cieczy, daje sygnal urucha¬ miajacy po wzmocnieniu silnik dwufazowy, kory¬ gujacy przez odpowiednie sprzezenie mechaniczne polozenie czujnika i zwiazanego z nim organu wskazujacego.Rozwiazanie to cechuje duza prostota i nieza¬ wodnosc, z tym, ze z uwagi na potrzebe stalego zasilania uzwojenia pomocniczego silnika pradem zmiennym, uklad odznacza sie stalym zapotrzebo¬ waniem energii i pracuje najbardziej ekonomicz¬ nie przy zasilaniu z sieci pradu zmiennego. Na¬ tomiast uklad wedlug wynalazku dzieki zastoso¬ waniu detektora fazoczulego uruchamiajacego ze¬ spól przekazników elektromagnetycznych lub bez- stykowych moze byc wykonany tak, ze przy nie¬ zmiennym poziomie mierzonym zapotrzebowanie energii jest minimalne, co umozliwia zasilanie ukladu ze zródla pradu stalego o malej pojem¬ nosci. 10 15 20 25 Jako element wykonawczy moze byc uzyty wy- sokosprawny silnik pradu stalego, wlaczany tylko w czasie równowazenia ukladu.Wynalazek zostanie blizej objasniony na przy¬ kladzie wykonania przedstawionym na rysunku uwidoczniajacym schemat calego urzadzenia.Uklad miernika wedlug wynalazku, analogicznie jak uklad wedlug patentu glównego zawiera tran¬ sformator 4, dolaczony do wzmacniacza 6, mostek Wheatstone'a utworzony z elementów opornosci Z1# Z2 i Z3 oraz z opornosci Z4 czujnika 1 w sto¬ sunku do elektrody pomocniczej 5. Z czujnikiem 1 jest sprzezony element wskazujaco-rejestrujacy 9. Nowe elementy stanowia dolaczony do wzmac¬ niacza i transformatora detektor fazoczuly 7, zes¬ pól przekazników 8 i zespól wykonawczy 3, za¬ wierajacy silnik (ewentualnie dwa silniki) pradu stalego lub zmiennego.W przypadku równowagi ukladu zespól wyko¬ nawczy 3 jest odlaczony od zródla zasilania i uklad znajduje sie w spoczynku. Przy zmianie ustalonego poziomu na wyjsciu detektora fazoczu¬ lego 7 powstanie napiecie powodujace zadziala¬ nie jednego z przekazników zespolu 8, który wla¬ czajac zespól wykonawczy skoryguje polozenie sprzezonego z nim sztywno czujnika 1 i przesunie w nowe, aktualne polozenie element wsakzujaca rejestrujacy 9.Zespól przekazników 8 moze w najprostszym przypadku stanowic dwa przekazniki elektroma- 52921 \,52921 3 gnetyczne, czule na kierunek przeplywu pradu.Moga to byc równiez dowolne przekazniki, jak elektroniczne, transduktorowe i inne. Przy pomia¬ rze dowolnej cieczy mostek moze byc zrównowa¬ zony jednym z trzech jego elementów dla zada¬ nego polozenia czujnika w stanie równowagi. Przy duzej opornosci wejsciowej i wzmocnieniu wzmac¬ niacza 6 przyrzad umozliwia pomiar kazdej cie¬ czy.Ze wzgledu na ksztalt czujnika, nawet bez do¬ kladnej regulacji mostka, rejestrowana róznica dla jednego poziomu róznych cieczy bedzie nieznaczna.Bardzo cenna wlasciwoscia miernika wedlug wy¬ nalazku jest mozliwosc uzycia w miare potrzeby w zespole wykonawczym 8 silnika pradu stalego, co ulatwia w znacznym stopniu wykonanie mier- 15 nika w wersji bateryjnej. Transformator 4 moze byc wtedy zasilany za posrednictwem przetworni¬ cy tranzystorowej o minimalnym poborze energii. PL