Wynalazek niniejszy dotyczy obcasów z gumy lub z podobnego sprezystego mate¬ rjalu, którym przy wyrabianiu nadaje sie ksztalt wypuklo-iwklesly, aby po umocowa¬ niu ich na abuwiiu ¦dokladnie przylegaly na calej powierzchni.Wynalazek dotyczy w szczególnosci sposobu samoczynnego przymocowywania obcasów gumowych do wlasciwego obcasa polaczeniem, tak ziwanem bagnetowem, gdyz, podobnie jak nalozenie bagnetu na lu¬ fe karabinu, wymagaja nalozenia i odpo¬ wiedniego przekrecenia nakladanej czesci.Uzywane "dotychczas obcasy tegoi typu posiadaja wystepy lufo klamry, które wciho- diza w odipowiedmie wyzlobienia wlasciwe¬ go obcasa.Po pokreceniu obcasa w odwrotnym kie¬ runku mozna go zdjac.Dotychczas stosowane sposoby przymo¬ cowania posiadaja jednak te wade, ze po¬ laczenie obcasa gumowego z trzewikiem nie jest dosc trwale tak, ze po pewnym zu¬ zyciu obcas moze sie przesunac nabok, 0- prócz tego, obcasy gumowe tego rodzaiju wymagaja zastosowania specjalnych sirod- ków, aby zapobiec samoczynnemu pokre¬ ceniu sie obcasa.Niniejszy wynalazek usuwa powyzsze braki, gdyz sposób umocowania wedlug wynallazku zapewnili przyleganie dbcasa do trzewika na calej powierizichni i Mjniemozli'- wia pokrecenie sie nalozonego óbcaisa, W tym celu obcas gumowy (lub obcasteziewiifca} pasm4& &*& wystepy w ksztalcie ogona jaskólczego (szerszy wierzcholek, niz podstawa) ii o profilu kolistym, umieszczo¬ ne naprzeciw siebie i tworzace kazdy wy¬ cinek o 90°.Pnzy nakladaniu obcasa wystepy te wchodza w cylindryczne odpowiednie wy¬ zlobienia obcaisa trzewika), a nastepnie, przy przekrecaniul obcasa, wciskaja sie (dzieki sprezystosci miaiterjalu) w pierscieniowe rowki o trapezoic^W111 równiez prizeKruiiu, W srodku obcasa miesci sie okragly czop, który wchodzi wi odpowiednie wgle¬ bienie obcasa trzewika i sluzy jako os pirzy pokrecaniu obcasa gumowego.W celu uniemozliwienia odkrecenia sie obcasa gumoweigo, powyzszy czop srodko¬ wy posiada nia iswelj powierzchni wystepy i wglebienia, które po ustawieniu obcasa za¬ czepiaja odpowiednie wglebienia i wystepy srodkowej czesci obcasa trzewika; Powierzchnie stykania sie obcasa trze¬ wika z obcasem gumowym przedstawiaja szereg wystepów i wglebien, itak umieszczo¬ nych, ze po zalozeniu obcasa gumowego, kazdy jego wystep zapadla w odjpowiedmie wglebienie obcaisa trzewikai i odwrotnie, przez co uniemozliwia sie odkrecenie sie obcasa.Inne zalety isposobu, stanowiacego przedmiot niniejsze;go wynailazjku, beda wiidocznione przy opisyfwaniu rysunków, które sa podane wylacznie dla przykladu, Fig. 1 przedstawia widok zgóry urza¬ dzenia do umocowania na obcasie trze¬ wika, zaopatrzonego w srodkowy czop; fig. 2 przedstawia przekrój powyzszego urza¬ dzenia wzdluz linji A—B fig. 1; fig* 3 wska¬ zuje iprzekrój urzadzenia po lin^ji C—D fijg. 1; fig. 4 przedstawia zgóry widok obcasa gumowego z wglebieniem, w które wchodzi czop piety; fig. 5 podaje pirzekrój obcasa po liniji £—F fig. 4; fig. 6—przekrój obcasa po Mnji G—H fig; 4; fig. 7 pnzedstawia prze¬ krój padfjizny obcasa trzewika i nalozonego tiian obcasa gumowego; fi|g, 8 podaje prze¬ krój poprzeczny przez srodek obcasa trze¬ wika pod katem prostym wzgledem po¬ wierzchni symetrji; fig. 9f 10 i 11 przedsta¬ wiaja zastosowanie wynalazku do damskie¬ go obuwia; fig. 9 przedstawia widok podob¬ ny do fig. 1 z czopem i srodkami do umo¬ cowania na obcasie trzewika; fig. 10 przed¬ stawila okragly obcas gumowy z wglebie¬ niem do nasadzenia na czop; fig. 11—prze¬ krój poprzeczny obcasa trzewika z przymo¬ cowanym don obcasem gwcwypi; fig* 12— 19 przedstawiaja inny sposób wykonania wynalazku, w którym obcas gumowy jesit zaopatrzony w; czop, wchodzacy w odjpo- wiedniie wglebienie, znajdlujace sie w obca¬ sie trzewika; fig. 12 przedstawia na¬ kladke przymocowana do obcasa trze¬ wika, do której nastepnie przytwier¬ dza sie obcas gumowy; fig. 13 podaje przekrój tej nakladki po linji /—J fig. 12; fig. 14—iprzekrój poprzeczny tej nakladki po linji K—L fig. 12; fi|g, 15—widok dbcasa gumowego i srodkowego czopa, który wcho¬ dzi w odpowiednie wigjlehienie nakladki, przedstawionej na fig. 12; fig. 16—prze¬ krój po lityji M—N fig. 15; fig. 17—prze¬ krój po linji O—P fig. 15; fig. 18—prze¬ krój podluzny obcasia trzewika wraz z przy¬ mocowanym don obcasem gumowym; fig. 19—pirzekrój polprzeczny obcaisa trzewika wiraz z nalozonym juz ofocaisem gumowym; fig. 20 i 22 przedstawiaja wzajemne poloze¬ nie obcasa 'trzewika i obcasa gumowego przed zlaczeniem przez pokrecenie obca¬ sa o 90°; fig. 21 i 23—przekroje po linji Q—R fig. 20 i po linii S—T fig. 22; fiig. 1— 8 dotycza przymocowania do normalnych obcasów obuwia obcasów igumowydh takie go równiez ksztaltu.Nakladka ita sklada sie z dwóch czesci: ze skórzanego fleka J% dostosowanego 4° ksztaltu obcasa, w którym* znajduje sie o- twór dla wprowadzenia metalowej pQ(J- kladki (która ^ojsitainie opisania ponizej}.Flek / jest przymocowany do obcaisa t*?e- wika zapomoca gwozdzi lub srub; z pod- — 2. —kladki 2, z metalu nie r jacej forme dwóch sektorów kola o 90^, sty¬ kajacych sie swemi wierzcholkami Otwory 4 w tych sektorach sluza do przymocowania podkladki 2 dlo obcasa trzewika. Podkladi- ka 2 jest zaopatrzona w srodkowy czop 6, na^ którego wierzchu 7 sa wyciete cztery równe sektory o 90° kazdy, Krawedzie sek¬ torów czopa pokrywaja sie z krawedziami sektorów 3 podkladki 2; wynika, z tego ze dwa sektory 8 czop® odpowiadaja sekto¬ rom podkladki1 i twotnza z dwoma' sektoral- mi 9 kat 90°, Powierzchnie sektotfów 8 sa na jednym poziomie z górna powierzchnia fleka 1, podczas gdy sektory 9 wystalja cokolwiek nad powierzchnia sektorów 8.W ten sposób wierzch czopa 6 posiada dwa wystepy 9 w ksztalcie sektorów o 90°.Boczne scianki sektorów 8 sa cylin¬ drycznie, zas sektory 9 zboiku sa sclette tak, ze ich scianki wspólnie iz boczmemi scianka¬ mi sektorów 8 twortza w miejscu dotykania sie obcasa trzewika prawidlowe kolo.Najprzeciw sektorów 9 flek / jest rów¬ niez sciety, tworzac w tern miejscu wysta¬ jacy brzeg 17, jak wskazuje fig; 1.Z powyzszego wynika, ze czesci umoco¬ wane na stale do obcasa1 trzewika 1 i 6 two¬ rza dwa zaglebienia 33 ptfzy sektorach 8 z obu stron srodkowego czopa 6 o bocznych sciankach cylindrycznych (fiig. 3) oraz dwa ztaglebiienia 34 przy sektorach 9 o bocznych sciankach skosnych, rozszerzonych ku do¬ lowi (fig. 2), przyczem sektory 3 metalicz¬ nej podkladki tworza dno zaglebien 33 (f& 3).Fig. 4—6 przedstawiaja obcas gumowy 10, zastosowany do ksztaltu obcasa trzewi¬ ka, który w stanie n:ezalozonym jest co¬ kolwiek wypukly.Urzadzenie przytrzymujace obces skla¬ da sie: Z czterech wystajacych wycinków 11— 11 i 12—12 (fig. 4), umieszczonych nakrzyz pódl katem 90° nia prostopadlych E—F i G —H; Wycinki 11^—11 wystaja eokolwifek nad wycinkami 12—12 i sa szersze u góry niz u nasady. Przekrój ich poprzeczny przedsta¬ wia forme trapezu, podlozas gdty wycinki 12—12 maja przekrój pirostokatny, nieco odchylony górnym koncem ku srodkowi ob¬ casa. Po zalozeniu obcasa gttfnoweigo wycin¬ ki 12—12 prostuja sie i wówczas sa w prze¬ kroju zupelnie prosrtofeajfcne; w samym srod¬ ku obcasa w miejsctt, bdóle odlpowiaida czo¬ powi* 6 (fig. 1), wycinki 14 i 15 sa ulozone równiez nakrzyz, przyczem wycinki 14, od:- powiadajace wycinkom 11 isa nieco nizsze, niz wycinki 15, oitflpowiadaijace wycinkom 12. W tem sposób «dkio, o które opirze sie czop 6, pogada wystepy 15 i wglebienia 14, ulozone nakrzyz.Aby przymocowac obcas gumowy nasa- dza sie go na cwp 6 (fig. 20 i 21) w takiem polozeniu, aby os £—F (fig. 4) znajdowala sie pod katem prostym wzgledtem as& A—B (fig. 1). W tefii polozeniu wystepy 11 wcho¬ dza we W$ebtenia 33 o sck^kasch cylSn- drycizriych i opleraija sie o dtoo tych wgle¬ bien, podtezfts gdy wystepy 12, mntej wyso¬ kie (o grubosci metalowej podkladki 2/ niz wycinki 11 wchodza we wiglebitemia 34 o przekroju trapezoidialnym.Dla ostatecznego umocowania obcasa wystarcza' pokrecic go o 90°. Wystepy 11 wciskaja sie wówczas wskutek swej sprezy¬ stosci w korytka trapezoddaine 34. Dla ula¬ twienia tego wciskania sie wycinków 11 w korytka' 34 wszystkie kanty tak wystepów 11 jak i sektorów 9 i korytek 34 sa odpo- wiednio zaokraglone.Aby zalozony obcas nie mógl sie odkre¬ cic, konce wystepów 11 zapadaja w chwi¬ li ostatecznego umocowaniia obcasa we wglebienia 34', jakie znajduja sie na dnie korytka 34 miedzy sektorami 3 metalowej plytki 2.Jednoczesnie wystepy 15 zapadaija w zaglebienia 8, znajdujace -sie na powierzch¬ ni czopa.Tego rodzaju zapadanie wystepów we — 3 —wglebienia, umieszczone na powierzchni sty¬ kania sie obcaisa gumowego z obcasem trze¬ wika, wytwarza bardzo mocne zlaczenie tych czesci na duzej stosunkowo powierzch¬ ni i zabezpiecza zupelnie obcas gumowy od obluzowania sie.Jezeli zachodzi potrzeba zdjac obcals gumowy badz dla zastapienia go nowym, badz tez dla zamiany prawego obcasa na lewy lub odwrotnie (aby obcasy scieraly sie równomiernie), to podlwazai sie obcas z obu boków na tyle, aby wycieygnac wycitoki 11 ze zlobków trapezoidalnych. Jednocze¬ snie wystepy 15 wychodiza z wglebien 8—8, a sektory 9—9 na cziotpiie 6 wychodiza z wglebien 14. Jak tylko obcas podniesie sie na- tyle, ze wycinki 11—11 znajda sie wy¬ zej, miz sektory 3—3 metalowej nakladki, wtedy wystarczy pokrecic w lewo ten ob¬ cas o cwtierc obrotu, aby go ostatecznie wy¬ jac z latwoscia.Fig. 9 do 11 przedistawiiaja zastosowa¬ nie wyrtajlazfcu do okraglych obcaisów gu¬ mowych, przeznaczonych dla damskiego o- buwia, przyczem czesci sa oznaczone temi samemi cyframi, jak wyzej opisane podob¬ ne czesci do meskiego obuwia i dzialaja w taki sam sposób, wiec zbytecznem jest opi¬ sywac je na nowo.Powyzsza forma wykonania odznacza sie jednak tem, ze zlobki, w które wchodza Wy¬ stepy obcasa gumowego, sa umieszczone ma osi poprzecznej, a nie na osi podluznaj, jak dla obcaisów meskich.Forma wykonania, przedstawiona na fig. 12 do 19, jest odmiana poprzedniej ii od¬ znacza ma tern, ze czop srodkowy 21, odpo¬ wiadajacy czopowi 6 fig. 1, jak równiez i zlobki o przekroju trapezoidlalnym 27, znaj¬ duja sie nie na obcasfe trzewika, lecz na obcasie gumowym 20, podczas gdy wycin¬ ki 23 o takimze przekroju sa zalaczdne miie- dizy soba przez metalowe podkladki 22 (fig. 14). Otwory 24 i 26 sluza do przejscia srub, przytwierdziajacych podkladki 22 i wycinki 23 do piety trzewika, Srodkowy czop 21 ma równiez, jak i po¬ przednio opisany czop 6, na swym koncu cztery sektory, z których dwa 27 wystaja ponadl sektory 28; równiez i centralne wgle¬ bienie, znajdujace sie w obcasie tnzewikai, posilada w swojem dlnie od|pow£edtoie dwa sektory 31 bardziej wglebiolne, niiz sekto¬ ry 30.Przy nakladaniu obcasa gumowego, które odbywa sie w islposób juz opisany, wy¬ stepy 23 obcasa trzewika wchodza w zlob¬ ki 31 obcaisa gumowego. Niewielki luz pozo¬ stawiony miedzy górna powierzchnia wyste¬ pów 23 a dnem zlobków 31 (fig. 18) zwiek¬ sza tylko sprezystosc obcaisa gumowego, nile dozwalajac twardej powierzchni wycinków 23 uderzac stale o stosunkowo cienka w tem miejscu scianke obcasa gumowego. Wy¬ stajace cokolwiek sektory 27 srodkowego czopa wchodza w zaglebienia 35, a sektory 28 ustawiaja sie na plytce 22, której brze¬ gi tworza oparcie.Zaznaczyc nalezy, ze po nalozeniu ob¬ casa gumowego, tenze nie moze sie odkre¬ cic jeszcze i z tej przyczyny, ze konce sek¬ torów 23 opieraja sie wtedy o boczne scian¬ ki zlobków 31.Oprócz tego, zlobki1 29 (fig, 19) oslabia^ ja uderzenia obcaisa, gdyz znajdujace sie w tych zlobkach powietrze wówczas spreza sie, co jednoczesnie powieksza sprezystosc obcasa i jego trwalosc.Wobec tego, ze glówne czesci laczape sa przymocowane do obcasa trzewika, moga one sluzyc tak dlugo jak obuwie.Opisany sposób przymocowywania ob¬ casów gumowych daje nastepujace korzy¬ sci. 1. Mozna z latwoscia zmieniac obcasy gumowe lub zastapic je nowemi bez wzgle¬ du na to, czy takie obcasy sa okragle, czy tez zwyklej formy. 2. Czesci laczace, umieszczone na ob¬ casie trzewika, sa dlugotrwale i mozna w nie zakladac obcasy gumowe zwykle lub o- kragle, byleby tylko zlobki tych obcasów — 4 —byly dostosowane clo odpomec^idh wyste* pów lacznikowych. 3. Urzadzenie laczace zamiast podklad¬ ki metalowej i skórzanego fleka moze byc wykonane z jedlnej czesci; badz z alumi- njum, badz z odipowiedniej masy plastycz¬ nej, dostatecznie sprezystej i lekkiej, a przytem bardzo wytrzymalej, jak np. wul¬ kanizowany kauczuk. 4. Poniewaz obcas igumowy posiada we¬ wnatrz luzy, w których znajdujace sie po wietrze spreza sie przy wstrzasnieniach i zabezjpiecza jednoczesnie odl szkodliwych skutków, jakie wywoluje tak czesto wadli¬ we stawianie nóg przy, chodzieniu. 5. Okragle oibcasy gumowe wedle wyna¬ lazku oprócz wiekszej .sprezystosci tworza znacznie lepszy punkt oparcia, niz okragle obcasy gumowe zwykle uzywane, przyczem przy chodzeniu sciera sie tylko zewnetrz¬ na powierzchnie obcasa, podczas gdy w zwyklych obcasach tego rodlzaju sciera sie fówniez i wewnetrzna powierzchnia obcasa wskutek tarcia o obcas trzewika.Obcasy gumowe wedle wynalazku mo¬ ga wiec trwac dluzej, niz zwykle obracaja¬ ce sie obcasy i pod tym wzgledem moga byc porównane do gumowych nakladek, które nabija sie na obcas trzewika w mieij- scu najwiekszego scierania sie, 6. Podobny .sposób umocowania obca¬ sów moze byc zastosowany i do umocowa¬ nia odpowiednich czesci na podeszwach skórzanych, drewnianych i innych. PL